Η κατεύθυνση αυτή μπορεί να ακούγεται σωστή. Όμως, κατά τη γνώμη μου, ο πρωθυπουργός κάνει ένα θεμελιώδες λάθος: το πραγματικό πρόβλημα δεν το έχουν οι συνεπείς οφειλέτες. Αφορά εκείνους που σήμερα εμφανίζονται ως ασυνεπείς.
Και λέω «εμφανίζονται», γιατί ουδείς σώφρων άνθρωπος θέλει να χρωστά. Όποιος είναι «κατ’ επάγγελμα ασυνεπής» είναι εύκολο να βρεθεί καθώς φαίνεται μέσα από την ίδια την βιωτή του. Και αν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί το θέλουν πραγματικά, μπορούν να τον εντοπίσουν και να τον τιμωρήσουν.
Οι υπόλοιποι ασυνεπείς, είναι θύματα μιας λογικής που διαμορφώνει συνθήκες φτωχοποίησης των ανθρώπων. Και θεωρώ πως η εξαγγελία του πρωθυπουργού συναινεί στο να ενισχυθεί αρνητικά αυτή η κατηγορία ανθρώπων που για ακόμα μια φορά δεν τους βοηθά ουδείς, πουθενά και με κανένα τρόπο.
Διότι, κανένας εργαζόμενος, κανένας οικογενειάρχης, κανένας επαγγελματίας δεν ξυπνά ένα πρωί και αποφασίζει ότι δεν θα πληρώνει τις υποχρεώσεις του. Πίσω από μια καθυστερημένη δόση υπάρχει ανεργία, οικονομική κρίση, απώλεια εισοδήματος, λουκέτο σε μια επιχείρηση, αύξηση του κόστους ζωής ή μια σειρά άλλων σοβαρών προβλημάτων και αιτιών «στάσης πληρωμών».
Όταν ένας άνθρωπος αδυνατεί να πληρώσει, το σύστημα τον καταγράφει ως «μη συνεπή». Όμως η οικονομική αδυναμία δεν είναι το ίδιο πράγμα με την πρόθεση να μην πληρώσεις.
Αυτό ακριβώς είναι που πρέπει να αντιμετωπίσει η Πολιτεία. Αυτός ο πολίτης χρειάζεται στήριξη. Και αυτός ο πολίτης είναι που οδηγείται καθημερινά στον «Καιάδα» και «θανατώνεται» βάναυσα, χωρίς να του προσφέρεται η παραμικρή βοήθεια.
Καμιά σανίδα σωτηρίας δεν δίδεται σε αυτούς που πνίγονται μέσα στον ωκεανό των χρεών. Καμιά ευκαιρία ανάκαμψης. Τους οδηγούν σε αργό θάνατο.
Και εδώ προκύπτουν σοβαρά ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο λειτούργησαν τα προηγούμενα χρόνια τράπεζες, funds και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων. Πολλοί οφειλέτες αισθάνονται ότι βρέθηκαν αντιμέτωποι με αδιαφανείς διαδικασίες, ακατανόητες χρεώσεις, διαρκείς αλλαγές στις απαιτήσεις και ρυθμίσεις που δεν ανταποκρίνονταν στις πραγματικές οικονομικές τους δυνατότητες.
Ιδιαίτερα στον εξωδικαστικό μηχανισμό, η μεγάλη πρόκληση δεν είναι απλώς πόσες ρυθμίσεις πραγματοποιήθηκαν. Είναι πόσες από αυτές είναι πραγματικά βιώσιμες και πόσοι οφειλέτες μπορούν πράγματι να τις τηρήσουν.
Γιατί μια ρύθμιση που δεν μπορεί να πληρωθεί δεν αποτελεί λύση. Αποτελεί απλώς αναβολή του προβλήματος.
Θα πρέπει δε, να τονιστεί, ότι η συντριπτική πλειοψηφία των αιτημάτων στον εξωδικαστικό μηχανισμό απορρίπτονται από τα funds, τα οποία επικαλούνται με άνεση την αιτιολογία «μη συνεπής οφειλέτης» κάτι το οποίο ουδείς μπορεί να ελέγξει επί της ουσίας.
Επομένως, οι νέες εξαγγελίες της κυβέρνησης κινδυνεύουν να μείνουν χωρίς ουσιαστικό αντίκρισμα, εάν δεν αντιμετωπιστεί η ρίζα του προβλήματος. Δεν αρκεί να θεσπιστούν αυστηρότεροι κανόνες για τους servicers. Χρειάζεται να ελεγχθεί τι πραγματικά χρωστά κάθε οφειλέτης, πώς δημιουργήθηκε η οφειλή, τι έχει ήδη καταβληθεί και αν οι προηγούμενες ρυθμίσεις ήταν πράγματι βιώσιμες.
Αν ο πρωθυπουργός θέλει πραγματικά να «βάλει το μαχαίρι στο κόκαλο», πρέπει να ανοίξει τη διαδικασία από την αρχή. Να υποχρεώσει τις εταιρείες διαχείρισης να επανεξετάσουν τις οφειλές και να προχωρήσουν σε ουσιαστικές, βιώσιμες ρυθμίσεις, λαμβάνοντας υπόψη την πραγματική οικονομική κατάσταση κάθε πολίτη. Να υποχρεωθούν να τους ρυθμίσουν όλους από την αρχή με δόσεις προσιτές προς πληρωμή. Εκεί είναι η ουσία. Μπορεί να το κάνει αυτό με απόφαση του ο Πρωθυπουργός και η κυβέρνηση; Κάντε το. Αποδείξτε πως όντως σας απασχολεί η ποιότητα ζωής. Αποδείξτε το στην πράξη και όχι με εξαγγελίες χωρίς αντίκρισμα.
Διότι, το ζητούμενο δεν είναι να προστατεύσουμε μόνο εκείνον που κατάφερε να παραμείνει συνεπής. Είναι να δώσουμε μια πραγματική δεύτερη ευκαιρία σε εκείνον που κάποτε ήταν συνεπής, αλλά η ζωή και η οικονομική πραγματικότητα τον οδήγησαν στην αδυναμία πληρωμής.
Εκεί βρίσκεται η ουσία.
Κύριε Πρωθυπουργέ, το ερώτημα είναι απλό: Έχετε το πολιτικό θάρρος να ανοίξετε πραγματικά την υπόθεση του ιδιωτικού χρέους από την αρχή και να συγκρουστείτε με τα ισχυρά συμφέροντα που διαχειρίζονται δισεκατομμύρια ευρώ;
Γιατί αν δεν γίνει αυτό, υπάρχει ο κίνδυνος να αλλάξουν απλώς οι κανόνες, χωρίς να αλλάξει η πραγματικότητα για τους ανθρώπους που βρίσκονται πραγματικά σε απόγνωση.
Και τότε οι εξαγγελίες θα έχουν μείνει απλώς εξαγγελίες.
