«ΚΑΛΩ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΓΙΑ ΝΑ ΦΤΙΑΞΟΥΜΕ ΕΝΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΟ ΚΟΜΜΑ ΠΟΥ ΘΑ ΔΩΣΕΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ»
«Χρειάζεται να φτιάξουμε ένα κράτος που να υπηρετεί τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα, με δημοκρατικότητα, με κοινωνική ευαισθησία», τόνισε μεταξύ άλλων ο πρώην πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου, ενώ αναφέρθηκε και στην δύσκολη περίοδο της δικής του διακυβέρνησης. Ο κ. Παπανδρέου απέκλεισε το ενδεχόμενο συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία και το ΣΥΡΙΖΑ και κάλεσε τον κόσμο να σταθεί δίπλα του στη μάχη των εσωκομματικών εκλογών.
Παρευρεθήκατε στις εκδηλώσεις για την επέτειο του ολοκαυτώματος της Ιεράς Μονής Αρκαδίου και είχατε την ευκαιρία να μιλήσετε με φίλους δικούς σας, του ΚΙΝΑΛ και του ΠΑΣΟΚ. Θα θέλαμε λίγα λόγια για την επαφή που είχατε με τον κόσμο του Ρεθύμνου.
«Θέλω να ευχαριστήσω όλους τους φίλους για την αγάπη που αισθάνθηκα και αισθάνομαι πάντα. Ιδιαίτερα αυτή τη στιγμή που δίνουμε μια μάχη. Είναι μία σχέση που έχει οικογενειακή παράδοση, από τον Γεώργιο Παπανδρέου που ήταν στενός συνεργάτης του Ελευθερίου Βενιζέλου, τον Ανδρέα Παπανδρέου και τώρα μαζί μου. Έχω τη χαρά να έχω τα δύο παιδιά μου που ζουν στην Κρήτη, να έχουν γίνει Κρητικοπούλα οπότε είναι πολύ μεγάλη και η αγάπη μου, όπως επίσης βέβαια και οι αγώνες που μας συνδέουν.
Στις εκδηλώσεις και το Αρκάδι αναδείχθηκε η αγωνιστική παράδοση που έχει το νησί, η δημοκρατική παράδοση, η παράδοση αγώνων για κοινωνική δικαιοσύνη, για την ελευθερία, για τον ελληνισμό. Όλα αυτά είναι διαχρονικές οικουμενικές αξίες τις οποίες πρέπει να αναδείξουμε και πάλι ως παράταξη και ως χώρα. Έχουμε την ανάγκη να αναδείξουμε ένα αξιακό πλαίσιο στη διακυβέρνηση της χώρας γιατί είναι η μόνη σταθερά που μπορεί να έχει ο κόσμος. Ο κόσμος αλλάζει, βλέπουμε τις εξελίξεις με την πανδημία, την τεχνολογία, τις εξελίξεις στο παγκόσμιο διαπολιτικό πεδίο, τις δυσκολίες που έχουμε στην Ανατολική Μεσόγειο. Αυτό που μπορεί να μας δώσει μία πυξίδα και μία σταθερότητα είναι οι αξίες αυτές και πιστεύω ότι η παράταξη μας, αυτό εκπροσωπεί. Δεν εκπροσωπεί τη πελατειακή διαχείριση της εξουσίας. Εκπροσωπεί την ανάγκη να εμπεδώσουμε αξίες που προστατεύουν τον άνθρωπο και του δίνουν σιγουριά, ασφάλεια και προοπτική.»
Τι θα πρέπει να αλλάξει άμεσα για να ανταποκριθεί η Ελλάδα σε προκλήσεις όπως η παγκοσμιοποίηση, η κλιματική αλλαγή, η ανάπτυξη της τεχνολογίας, ο κορωνοϊός που έχει φέρει νέα δεδομένα; Για το θέμα της ανάπτυξης που όλοι κουβεντιάζουμε, τι σχέδιο υπάρχει για την επόμενη μέρα για την Ελλάδα και τι θα πρέπει να αλλάξει στη χώρα;
«Εγώ διαχειρίστηκα τη μεγαλύτερη κρίση μετά τη μεταπολίτευση στην οικονομία της χώρας και βεβαίως αυτά που είδα και που έλεγα και τότε ήταν ότι χρειάζεται να φτιάξουμε ένα κράτος που να υπηρετεί τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα, με δημοκρατικότητα, με κοινωνική ευαισθησία, με σχέδιο και προοπτική. Δηλαδή, αυτό το οποίο μας έφερε στην κρίση του 2008- 9-10 την οποία ζήσαμε για πολλά χρόνια, ήταν ένα κράτος που κατάφερε η προηγούμενη κυβέρνηση να λειτουργήσει χωρίς διαφάνεια, με πελατειακά κριτήρια, να σπαταλήσει χρήματα, να επιτρέψει τη διαφθορά. Αυτό, μας έκανε τον αδύναμο κρίκο σε μία παγκόσμια οικονομική κρίση, βεβαίως και ευρωπαϊκή και του ευρώ. Αν αυτά δεν τα αλλάξουμε, εάν δεν δούμε ότι θέλουμε μία παράταξη και μία κυβέρνηση που να κοιτάει αποκλειστικά το κοινό συμφέρον και να σχεδιάζει για το μέλλον, χωρίς να κοιτάζει πώς θα βολέψει τον έναν ή τον άλλον, ή πως θα υπηρετήσει κάποια ισχυρά συμφέροντα που πιέζουν επειδή στηρίζουν το κόμμα με χρήμα ή οτιδήποτε άλλο. Αν δεν απελευθερώσουμε από αυτό την πολιτική, για να υπηρετεί τον κόσμο, πιστεύω ότι δεν θα είμαστε θωρακισμένοι απέναντι στις νέες κρίσεις που έρχονται. Χρειάζεται να έχουμε και τρεις αρχές απέναντι στη μεγάλη αυτή μετάβαση. Η κλιματική κρίση δεν είναι μπροστά μας, είναι εδώ τη ζούμε με τις πλημμύρες, με τις φωτιές, με την αλλαγή στο ενεργειακό πεδίο. Υπάρχει ανάγκη να αλλάξουμε τις μεταφορές, τον τρόπο που χτίζουμε, τον τρόπο που καταναλώνουμε αλλά και τον τρόπο που παράγουμε, ειδικά στον πρωτογενή τομέα. Τα τρία στοιχεία χρειάζονται είναι:
Α. Την κοινωνική δικαιοσύνη: Η μετάβαση πρέπει να είναι κοινωνικά δίκαιη, δεν μπορεί να πέσουν τα βάρη στη μεσαία τάξη.
Β. Συμμετοχική διαδικασία μετάβασης: Δηλαδή, θα πρέπει ο πολίτης ν’ αποφασίζει και όχι ένα δήθεν επιτελικό κράτος πού όλες οι αποφάσεις παίρνονται από ένα πολύ μικρό επιτελείο, χωρίς διαφάνεια και χωρίς σωστό προγραμματισμό. Συμμετοχική Δημοκρατία η οποία έχει σχέση με την Ενεργειακή Δημοκρατία. Δεν πρέπει οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας που είναι πια το μέλλον της ανθρωπότητας, να μείνουν στα χέρια κάποιων λίγων ισχυρών πολυεθνικών. Έχοντας την τεχνολογική δυνατότητα ο πολίτης, η αυτοδιοίκηση, οι συνεταιρισμοί, τα συνδικάτα μπορούν να είναι παραγωγοί ενέργειας.
Γ. Μετάβαση με μία νέα παιδεία: Παιδεία όχι μόνο στο σχολείο και στο πανεπιστήμιο που και εκεί χρειάζονται μεγάλες αλλαγές. Μία συνεχής ενημέρωση του πολίτη, γιατί όταν μιλάμε για Συμμετοχική Δημοκρατία, όταν μιλάμε για βαθιά δημοκρατία, μιλάμε για έναν πολίτη ενημερωμένο. Να ξέρει τι λέει η επιστήμη, να ξέρει ποια είναι τα συμφέροντα του, να ξέρει ποιο είναι το γενικότερο συμφέρον, ώστε να αποφασίζει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.»
Πολλοί λένε ότι ο Γιώργος Παπανδρέου την προηγούμενη δεκαετία είπε πράγματα πρωτοποριακά, όπως η πράσινη ανάπτυξη, η συμμετοχική δημοκρατία, ο ρόλος της τεχνολογίας στην καθημερινή ζωή κλπ. Θεωρείται ότι έληξε άδοξα η διακυβέρνηση λόγω και της οικονομικής κρίσης;
«Είχαμε την ατυχία να έχουμε πολλά κόμματα της αντιπολίτευσης που δεν στήριξαν την εθνική πατριωτική προσπάθεια. Αν την είχαν στηρίξει θα είχαμε τελειώσει με τα μνημόνια πολύ γρηγορότερα. Όπως έκαναν η Πορτογαλία, η Κύπρος και η Ιρλανδία που μας έδωσαν το παράδειγμα. Εμείς αντιθέτως, δεν είχαμε τη δυνατότητα αυτή της πατριωτικής, θα έλεγα, αντιμετώπισης αυτής της κρίσης. Είχαμε όμως πρόγραμμα να κάνουμε μεγάλες αλλαγές που παρά την κρίση και τα τρία μνημόνια ήμασταν η μόνη κυβέρνηση που έκανε μεγάλες μεταρρυθμίσεις. Καθίσαμε δύο χρόνια, αν είχαμε καθίσει περισσότερα, θα είχαμε κάνει πολλά ακόμα και σήμερα είμαι σίγουρος ότι θα είχαμε μία άλλη Ελλάδα.
Θα δώσω ένα παράδειγμα. Σήμερα όλοι ζούμε τη μεγάλη ακρίβεια λόγω της ενέργειας. Όταν το 2009 έλεγα ότι χρειάζεται να γίνουμε η Δανία του νότου, εννοούσα ότι η Δανία, με τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας εδώ και χρόνια είναι πολύ μπροστά και σήμερα μπορεί και καλύπτει το σύνολο των ενεργειακών της αναγκών. Δηλαδή, δεν επηρεάζεται από την κερδοσκοπία και τις εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας. Σκεφτείτε αν η Ελλάδα που έχει περισσότερες δυνατότητες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ήλιος, αέρας, γεωθερμία), να ήταν αυτόνομη ενεργειακά. Τι θα σήμαινε αυτό πολιτικά, οικονομικά, εθνικά αν μπορούσαμε να έχουμε την αίσθηση της αυτονομίας και στις κινήσεις μας και διεθνώς. Αυτές οι πολιτικές δεν άρεσαν προφανώς. Χτυπήσαμε την αδιαφάνεια, φέραμε τη διαύγεια, φέραμε την ηλεκτρονική συνταγογράφηση, την ψηφιακή διακυβέρνηση. Υπάρχουν πάρα πολλά συμφέροντα τα οποία δεν θέλουν αυτά να αλλάξουν. Εμείς δείξαμε τη βούλησή μας, ότι μπορούμε να συγκρουστούμε με τα κακώς κείμενα και γι’ αυτό λέω: Πάμε ξανά να προσπαθήσουμε αυτή τη μεγάλη παράταξη να τη μεγαλώσουμε ακόμα περισσότερο. Εγώ σε αυτό θα δώσω την ψυχή μου. Όπως έχω πει πολλές φορές, έχω διατελέσει και υπουργός και πρωθυπουργός και πρόεδρος του κινήματος, είμαι πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς και δεν ψάχνω καρέκλα. Εκείνο που ψάχνω είναι να δώσουμε ξανά την ελπίδα στον ελληνικό λαό και να φτιάξουμε μια μεγάλη και ισχυρή παράταξη που αυτές τις πολιτικές θα της κάνει πράξη.»
Αυτόνομη πορεία η συνεργασία με Νέα Δημοκρατία ή ΣΥΡΙΖΑ;
«Όχι απλώς αυτόνομη πορεία, αλλά θέλουμε να ανατρέψουμε αυτούς τους συσχετισμούς. Και ο ΣΥΡΙΖΑ δοκιμάστηκε και τη Νέα Δημοκρατία την ξέρουμε. Θεωρώ ότι κάνουν πελατειακή διαχείριση της εξουσίας. Δεν έχουν ή δεν έδειξαν το σθένος να χτυπήσουν τη ρίζα των προβλημάτων και δεν προώθησαν προοδευτικές πολιτικές στη χώρα μας. Εμείς θα ανατρέψουμε αυτούς τους συσχετισμούς για να μπορέσει αυτή η παράταξη να γίνει και πάλι ισχυρή, ώστε στην καρδιά του ελληνικού λαού να υπάρχει και πάλι δημοκρατική πλειοψηφία.»
Πως θα αντιμετωπίσετε την επόμενη μέρα και πως θα πετύχετε την ενότητα μέσα στο Κίνημα Αλλαγής;
«Εγώ θέλω να υπηρετήσω την ενότητα και η ενότητα έχει μία προϋπόθεση. Να υπάρχει ένα κοινό αξιακό πλαίσιο. Πιστεύω ότι μετά από τις κρίσεις που περάσαμε σαν παράταξη, έχουμε όλοι συνειδητοποιήσει τι χρειάζεται και η παράταξη και η χώρα. Να διαμορφώσουμε δηλαδή αυτό το πρόγραμμα που θα μας ενώσει όλους και θα μας δώσει τη δύναμη να πείσουμε και τον ελληνικό λαό, ότι είμαστε κοντά, είμαστε έτοιμοι, έχουμε την εμπειρία, τη γνώση, τα διεθνή ερείσματα για να μπορέσουμε να πάμε τη χώρα μπροστά.»
ΚΙΝΑΛ ή επιστροφή στο ΠΑΣΟΚ; Θεωρείται ότι αυτό είναι ένα πραγματικό δίλημμα ή ένα ψευτοδίλημμα για εξυπηρέτηση επικοινωνιακών σκοπών;
«Τα σύμβολα πάντα έχουν τη σημασία τους. Το ΚΙΝΑΛ υπάρχει μετά τη μάχη που έδωσε η Φώφη Γεννηματά. Αυτό πρέπει να της πιστωθεί γιατί έκανε μία μεγάλη προσπάθεια να ενώσει ξανά τις σκόρπιες δυνάμεις. Μετά από την κρίση που πέρασε η παράταξή μας είμαστε όλοι μαζί.
Βέβαια στην καρδιά μου είναι και ο ήλιος ο πράσινος και το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα που υπηρέτησα ως πρόεδρος και είναι και στην καρδιά πάρα πολλών ανθρώπων στην Ελλάδα. Θα τα συζητήσουμε αυτά στο συνέδριο που έρχεται και πιστεύω ότι αυτά τα σύμβολα πάλι θα τα αξιοποιήσουμε, αλλά θα πρέπει να μην είναι μόνο σύμβολα και επικοινωνιακά τρικ. Το υπόβαθρο αυτών των συμβόλων θα πρέπει να είναι ένα προοδευτικό ριζοσπαστικό πρόγραμμα με τις μεγάλες αλλαγές που χρειάζεται η χώρα για να μπορεί ο ελληνικός λαός και η νέα γενιά να αισθάνεται ξανά σιγουριά ασφάλεια και ελπίδα.»
Η Κρήτη για δεκαετίες ήταν το λεγόμενο «πράσινο νησί» μέχρι που αναδείχθηκε ο δικομματισμός Νέας Δημοκρατίας ΣΥΡΙΖΑ. Τι θα θέλατε να πείτε στους πολιτικούς και στους Ρεθεμνιώτες με αφορμή την κάθοδό σας σε αυτές τις εκλογές, καθώς ένα από τα μεγάλα στοιχήματα που θα πρέπει να κερδίσετε αφού εκλεγείτε, είναι το πώς θα επιστρέψει όλος αυτός ο κόσμος πίσω στις πολιτικές του ρίζες.
«Κατανοώ απόλυτα μέσα από αυτή την κρίση ότι ένας κόσμος δημοκρατικός θέλησε να δοκιμάσει ένα άλλο κόμμα που έλεγε ότι πρεσβεύει προοδευτικούς στόχους. Ο κόσμος έδωσε την ευκαιρία στο ΣΥΡΙΖΑ να κυβερνήσει και πλέον γνωρίζει ποιες είναι οι πολιτικές του. Δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες του ελληνικού λαού ούτε του κρητικού λαού. Σήμερα χρειάζεται να ξαναβρούμε τις ρίζες μας. Όχι να γυρίσουμε απλά ως ψηφοφόροι σε ένα κόμμα, αλλά ως μία μεγάλη συμμετοχική προσπάθεια για την αναβίωση αυτής της ελπίδας, αφού αυτή η παράταξη πραγματικά μπορεί να εκφράσει τους πόθους και τα οράματα του ελληνικού λαού. Είμαι εδώ στην Κρήτη για να κινητοποιήσω τον κόσμο για τις εσωκομματικές εκλογές που έρχονται και να ζητήσω τη στήριξη για τη μάχη που θέλω να δώσω για την παράταξη, μαζί με τους προοδευτικούς ψηφοφόρους της Κρήτης. Και βέβαια να μπορέσουμε μαζί να δώσουμε ελπίδα σε αυτόν τον τόπο. Καλώ όλους τους φίλους αλλά και εκείνους που μπορεί να έχουν απογοητευτεί να δώσουμε ξανά τη μάχη μαζί. Η μεγάλη συμμετοχή σε αυτή τη διαδικασία θα είναι η μαγιά, για να φτιάξουμε ένα μεγάλο, διαφορετικό, συμμετοχικό κόμμα που θα δώσει την προοπτική στη χώρα μας.»
