Ένα μνημείο της φύσης που πλέον δεν υπάρχει
Το φυσικό περιβάλλον της Ελλάδος, και ιδιαίτερα της Κρήτης, είναι πολύτιμο τόσο σε εθνικό όσο και σε διεθνές επίπεδο και έχει προκαλέσει το ενδιαφέρον και το θαυμασμό του ανθρώπου από την αρχαιότητα. Αναφορές, μάλιστα, στο φυσικό περιβάλλον και στα δάση απαντώνται στα έργα του Ομήρου, του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη. Να τονίσουμε πως πολλά από τα δάση της αρχαίας Ελλάδας έχουν συνδεθεί με τη θρησκεία και πολλά από αυτά έχουν θεωρηθεί ιερά. Για το λόγο αυτό, πολλά εξ’ αυτών προστατεύονταν αυστηρά και αφήνονταν στη φυσική τους εξέλιξη και το γεγονός αυτό συνετέλεσε στο να αποκτήσουν εντυπωσιακή δομή παρθένων δασών.
Ωστόσο, υπάρχουν και κάποια φυσικά μνημεία τα οποία έχουν «υποστεί» τη φθορά του χρόνου και έχουν γίνει «αποδέκτες» της ανθρώπινης παρέμβασης. Το τότε υποχρεωτικό μονοπάτι που συνέδεε το Βένι, Μετόχι της Ιεράς Μονής Αρκαδίου, με την Μονή Αρκαδίου, δρόμος των Τριτάρηδων όπως ήταν γνωστό, αποτελεί ένα από τα φυσικά μνημεία της επαρχίας Αμαρίου και θα μπορούσαμε να πούμε ότι έχει εξαφανιστεί από το χάρτη. Οι Τριτάρηδες ήταν οι κουβαλητές που μετέφεραν τα γεννήματα (καρπούς) της Μονής Βενίου στην Ιερά Μονή Αρκαδίου. Και αντίστροφα, όμως, χρησιμοποιούσαν το μονοπάτι αυτό για να φέρουν τρόφιμα στους ανθρώπους που δούλευαν στη Μονή Βενίου. Το μήκος του υπολογίζεται ότι είναι περίπου στα 5 χλμ, χωρίς όμως να έχει υπολογιστεί ακριβώς. Πάντως, να τονίσουμε πως επιθυμία των Αμαριωτών είναι το συγκεκριμένο μονοπάτι να γίνει περιπατητικό, κάτι που θα δώσει άλλον αέρα στην περιοχή, αν τελικά αυτό πραγματοποιηθεί.
Κάτοικοι της περιοχής, οι οποίοι έχουν ζήσει στο Αμάρι και περνούσαν σχεδόν κάθε μέρα από το συγκεκριμένο μονοπάτι, μιλώντας στο «Ρ» τόνισαν πως κάποτε το μονοπάτι αυτό είχε ζωή και το διέσχιζαν προκειμένου να πάνε στη Μονή Αρκαδίου.
Το ερώτημα που τίθεται τώρα είναι τι έχει συμβεί και αυτό το μονοπάτι δεν υπάρχει πια. Σήμερα, αντί γι’ αυτό, στη θέση του αντικρίζει κανείς δασικές εκτάσεις και αν δεν ξέρει κάποιος καλά την περιοχή και δεν έχει ζήσει σε αυτή, δεν μπορεί να καταλάβει ότι πριν κάποια χρόνια υπήρχε το μονοπάτι, το οποίο και διευκόλυνε τη ζωή των κατοίκων.
Ωστόσο, το ανάγλυφο του τόπου, η φυσική ομορφιά, η ιστορία και η μεγάλη πολιτιστική του κληρονομιά αποτελούν σημεία τα οποία οι αρμόδιοι φορείς καλό θα ήταν να εστιάσουν και να αναδείξουν. Το σίγουρο είναι πως το εν λόγω μονοπάτι αποτελεί ένα σοβαρό ζήτημα της επαρχίας Αμαρίου, καθώς τα μνημεία της φύσης έχουν χαρακτηριστικά μεγάλης οικολογικής αξίας που πρέπει να προστατεύονται. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να υπάρξει σωστή διαχείριση και αξιοποίηση του φυσικού περιβάλλοντος με σεβασμό προς αυτό, έτσι ώστε να εξοικονομηθούν οι πόροι που είναι απαραίτητοι για την αξιοπρεπή διαβίωση των μελλοντικών γενιών.
Μαρία Ιερωνυμάκη
