Της Βλασίας Μιχαηλίδου – Τριπολιτάκη
Φιλολόγου, Ιστορικού M.Sc.
Τα τελευταία χρόνια η οικογενειακή εστία γίνεται ολοένα και πιο συχνά ο χώρος που διαδραματίζονται τα πιο ειδεχθή εγκλήματα. Συζυγοκτόνοι, πατροκτόνοι, Μήδειες, βιαστές είναι οι πρωταγωνιστές των σύγχρονων έργων οικογενειακής παράνοιας. Και το πιο παράδοξο, να μένουν οι περίοικοι έκπληκτοι, όταν πληροφορούνται τα δραματικά γεγονότα, αφού σε πολλές περιπτώσεις οι δράστες είναι φιλήσυχα κι ευυπόληπτα άτομα.
«Θόλωσα, το μυαλό μου έπαθε εμπλοκή» υποστήριξε ο Αλβανός συζυγοκτόνος της Χαλκιδικής, που μετά το φρικτό έγκλημα απήγαγε τον τετράχρονο γιό του. «Θόλωσα, έθιξε τον ανδρισμό μου» είπε απολογούμενος κι ο καθηγητής μουσικής, που δολοφόνησε και τσιμέντωσε τη σύζυγό του στο πάρκο Πικιώνη στη Φιλοθέη το 2008 και τελικά αφέθηκε ελεύθερος, έπειτα από 7 χρόνια στη φυλακή! Στο Βελβεντό φρικτό τέλος είχε μια 37χρονη από τον σύζυγό της, που ομολόγησε πως «την έπνιξα, γιατί ήθελε να φύγει».
Αυτά είναι μερικά μόνο από τα πολλά εγκλήματα πάθους, που πρόσφατα συγκλόνισαν την κοινή γνώμη όχι μόνο λόγω της δολοφονίας, αλλά κυρίως λόγω της αποτρόπαιης προσπάθειας απόκρυψης του πτώματος, με τρόπο που συνιστά περιύβριση της μνήμης του νεκρού. Αν και τα εγκλήματα πάθους είναι πανάρχαια και δεν επηρεάζονται από κοινωνικούς ή οικονομικούς παράγοντες, όπως άλλες μορφές εγκληματικότητας, φαίνεται πως κι αυτά σημειώνουν ραγδαία αύξηση τις τελευταίες δεκαετίες, επιβεβαιώνοντας την επικίνδυνες διαστάσεις που έχει λάβει η κοινωνική παθογένεια στη χώρα μας.
Η Ελλάδα έχει αλλάξει πολύ από τα μέσα του περασμένου αιώνα και οι επιπτώσεις αυτής της αλλαγής αποτυπώνονται στις διαπροσωπικές σχέσεις. Η ελληνική οικογένεια που κάποτε ήταν πολύ πιο συγκροτημένη, έχει διαλυθεί. Τα διαζύγια και τα δυστυχισμένα παιδιά είναι η μία δραματική διάσταση του φαινομένου. Η άλλη είναι η ενδοοικογενειακή κακοποίηση κι οι συχνοί καυγάδες, που έχουν καταστεί παθολογικές συνήθειες, επιφέροντας τις τραγικές συνέπειες που προαναφέρθηκαν. Δεν υπάρχει πλέον κοινωνική συνοχή, κανείς δε διαθέτει ανοχή, υπάρχει μόνο η συνενοχή. Οι σιωπές, που καλύπτουν εκρήξεις θυμού και βάναυσες πράξεις. Κάποια στιγμή ο σύζυγος, παραδομένος σε παρορμητικά συναισθήματα γίνεται ο στυγερός δολοφόνος του ατόμου που είχε αγαπήσει, έκανε παιδιά, είχε μοιραστεί χαρές. Και στη συνέχεια προβαίνει σε τόσο αποτρόπαιες πράξεις προσβολής της μνήμης του νεκρού, που συγκλονίζουν και τον πιο ανάλγητο.
Επειδή δεν υπάρχει ποινικό μητρώο στους δράστες αυτών των εγκλημάτων, φαίνεται πως όλες αυτές οι βαναυσότητες θα μπορούσαν να αποφευχθούν, αν υπήρχε κώδικας επικοινωνίας ανάμεσα σ΄ αυτούς τους δύο ανθρώπους, που κάποτε ήταν σύζυγοι. Το κυριότερο, όμως, είναι πως δεν υπάρχουν πλέον οι αξίες και τα πρότυπα, που θα βοηθούσαν την οικογένεια να βαδίσει με σταθερότητα το δύσκολο μονοπάτι της αρμονικής συμβίωσης και της άρτιας ανατροφής των παιδιών.
Σε μια κοινωνία που βρίσκεται εν βρασμώ, υπονομεύεται και η οικογενειακή γαλήνη. Ωστόσο, ο καθένας μας μπορεί να αναζητήσει αξίες, που θα αποτελέσουν σταθερό οδοδείκτη για μία ευτυχισμένη πορεία. Κι οι αξίες αυτές για τους συζύγους δε βρίσκονται στα γλυκά και στα αρκουδάκια του Βαλεντίνου. Η αγάπη δε μετριέται με υλικά αγαθά, αλλά με καθημερινές πράξεις κατανόησης, σεβασμού, αλληλοπεριχώρησης.
Ακολουθούμε τις επιταγές της μόδας, που η παγκοσμιοποίηση και τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα δημιούργησαν, και τιμάμε ένα πρόσωπο της Καθολικής Εκκλησίας, η οποία στην αναθεώρηση του γενικού εορτολογίου της το 1969 υποβίβασε την ημέρα του αγίου Βαλεντίνου σε τοπική εορτή. Αγνοούμε τους αγίους της Ορθοδοξίας μας, που αποτέλεσαν πρότυπο συζυγικής αφοσίωσης. Οι άγιοι Ακύλας και Πρίσκιλλα, που εορτάζουν στις 13 Φεβρουαρίου, είναι οι άγιοι προστάτες του χριστιανικού γάμου και με τις πρεσβείες τους ξεπερνιούνται τα συζυγικά προβλήματα. Ο έρωτάς τους αναζωογονούταν από τον θείο έρωτά τους προς τον Χριστό κι έτσι παρέμειναν ενωμένοι και αγαπημένοι μέχρι και την τελευταία στιγμή.
Οι ανθρώπινες σχέσεις είναι δύσκολες κι οι υφιστάμενες δύσκολες οικονομικές συνθήκες τις καθιστούν δυσχερέστερες. Δεν μπορούμε, όμως, να θεμελιώνουμε τις σχέσεις μας πάνω στο εγώ μας και στα υλικά αγαθά, γιατί χάνουμε την ουσιαστική επικοινωνία με τον συνάνθρωπό μας κι οδηγούμαστε σε τραγικά αδιέξοδα. Μόνο με την αγάπη του Χριστού, που μας προσδίδει μακροθυμία, χρηστότητα, ελπίδα, μπορούμε να πορευτούμε ειρηνικά στην οικογενειακή και στην κοινωνική μας ζωή.
«Η καρδιά του ανθρώπου είναι ένα κουβάρι κάμπιες. Φύσηξε, Χριστέ μου, να γίνουν πεταλούδες!»
