ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ Κ. ΑΚΟΥΜΙΑΝΑΚΗΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΑΝΑΛΥΤΗΣ

E-mail: [email protected]

http://soixantedix.blogspot.com/

Οι πρώτες μεταπολεμικές εκλογές στην Ελλάδα διεξήχθησαν την 31^η Μαρτίου 1946. Δέκα χρόνια είχαν περάσει από τις τελευταίες εκλογές της 26^ης  Ιανουαρίου 1936, από τις οποίες, η προκύπτουσα ακυβερνησία -σε συνδυασμό με άλλα γεγονότα- ανέδειξαν αρχικά τον Ιωάννη Μεταξά ως πρωθυπουργό την 13^η Απριλίου και στη συνέχεια ως δικτάτορα μετά την αναστολή ισχύος του Συντάγματος με το πραξικόπημα της 4^ης Αυγούστου 1936. Το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδος απείχε από τις πρώτες μεταπολεμικές εκλογές, τηρώντας τις εντολές του Γραμματέα του, του Νίκου Ζαχαριάδη. Το ξημέρωμα της ημέρας των εκλογών μια ομάδα ανταρτών του Κομμουνιστικού Κόμματος υπό την ηγεσία του Καπετάν Υψηλάντη, επιτίθεται στο Σταθμό Χωροφυλακής του Λιτόχωρου Πιερίας. Από την επίθεση σκοτώνονται εννέα χωροφύλακες, δυο λοχίες κι ένας οπλίτης της Εθνοφυλακής. Η ομάδα των ανταρτών του Καπετάν Υψηλάντη αποχωρεί το πρωί πυρπολώντας το Σταθμό και αφού έχει πάρει ως λάφυρο τον ελάχιστο οπλισμό του Σταθμού  και τέσσερις αιχμαλώτους. Ήταν μια αναμενόμενη απάντηση στη «Λευκή Τρομοκρατία» των εκτελέσεων, των διώξεων, των εξοριών και των φυλακίσεων που υπέστησαν οι πολίτες μετά τη Συμφωνία της Βάρκιζας, η οποία είχε υπογραφεί την 12^η Φεβρουαρίου 1945 από την κυβέρνηση Πλαστήρα και τους εκπροσώπους του Εθνικού Απελευθερωτικού Μετώπου (Ε.Α.Μ.). Η Συμφωνία της Βάρκιζας προκλήθηκε εξαιτίας των αιματηρών ένοπλων συγκρούσεων στην Αθήνα μεταξύ αριστερών οργανώσεων και κυβερνητικών και βρετανικών δυνάμεων. Ήταν τα γνωστά Δεκεμβριανά. Η επίθεση στο Λιτόχωρο θεωρήθηκε πως ήταν προσωπική εντολή του Ζαχαριάδη.

Κάπως έτσι άρχισε ο Εμφύλιος Πόλεμος. Τρία ματωμένα χρόνια (1946-1949) διάστημα κατά το οποίο οι μισοί Έλληνες κυνηγούσαν κι έσφαζαν τους άλλους μισούς. Οι ένοπλες συγκρούσεις ανάμεσα στο στρατό, τα σώματα ασφαλείας, τις συντηρητικές, φιλοβασιλικές, και φιλελεύθερες δυνάμεις από τη μια πλευρά και τις δημοκρατικές, αντιβασιλικές, κομμουνιστικές, αντάρτικες κι επαναστατικές δυνάμεις από την άλλη, ήταν αποτέλεσμα διαμάχης και αντιπαλότητας παλαιοτέρων χρόνων και ανοιχτών λογαριασμών. Ο Εμφύλιος ήταν αναμενόμενη συνέπεια συσσωρευμένων πολιτικών και κοινωνικών πιέσεων που ξεκίνησαν με τον Εθνικό Διχασμό του 1915, εντάθηκαν με τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922, επεκτάθηκαν στην κοινωνία με την επιβολή της δικτατορίας της 4^ης Αυγούστου 1936 και κορυφώθηκαν την περίοδο της Γερμανικής Κατοχής. Μάλιστα ο αριθμός των θυμάτων του εμφυλίου ξεπερνούσε κατά πολύ τον αριθμό των θυμάτων των Γερμανών κατακτητών.

Ο σύγχρονος εμφύλιος που κυριαρχεί στην πολιτική και κοινωνική ζωή της χώρας από το καλοκαίρι του 2011 και μετά, μετρά ήδη τρία χρόνια μιας ιδιότυπης σύρραξης που απλώνεται παντού. Το λεξιλόγιο που κυριαρχεί στην πολιτική σκηνή -και όχι μόνο- προέρχεται απευθείας από το ρητορικό οπλοστάσιο του ΕΑΜ: «Τσολιάδες των γερμανών», «κατοχική κυβέρνηση», «υπουργοί Τσολάκογλου», «κοινοβούλιο δωσίλογων», «εκτσογλανισμός» και ένας σωρός άλλων ακραίων παραλληλισμών με την περίοδο του Εμφυλίου Πολέμου. Αυτές οι λεκτικές αναφορές έχουν ως αφετηρία το σύνθημα «Μνημόνιο τέλος» που αντικαθιστά το «Βάρκιζα τέλος» της σκοτεινής εκείνης αδελφοκτόνας περιόδου. Με τον παράξενο αυτό τρόπο ο ελληνικός εμφύλιος πόλεμος συνεχίζει -65 χρόνια μετά- την ιστορική του τροχιά, σημαδεύοντας την υποκατάσταση του νοσηρού παρόντος από το αιματοβαμμένο παρελθόν. Η σύγχρονη Ελλάδα της κρίσης βάζει τους προνομιούχους της μεταπολίτευσης απέναντι στους είλωτες εργαζόμενους και άνεργους που παλεύουν αιματηρά στο στίβο της επιβίωσης τα τελευταία χρόνια. Φαντάζει σαν μια βεντέτα που αφορά το μέλλον όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά και της Ευρώπης. Εκείνοι που καρπώθηκαν τα οφέλη της ευημερίας, εμφανίζονται όψιμα ως αρνητές της σημερινής κατάστασης. Ξεχνούν όμως -ότι αρνούμενοι, έστω και προσποιητά- το σύστημα που τους ανέδειξε, χάνουν στην ουσία το λόγο ύπαρξής τους. Κι αν θεωρήσουμε πως ο πόλεμος είναι αιματοβαμμένη πολιτική, τότε η πολιτική είναι αναίμακτος πόλεμος. Ποτέ όμως και για τίποτα δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι.