Γράφει ο Μανόλης Η. Θεοδοσόπουλος- Λογοθεραπευτής
Στο προηγούμενο άρθρο παρουσιάσαμε τη φωνολογική διαταραχή ως μία από τις συχνότερες διαταραχές επικοινωνίας. Σήμερα θα αναφερθούμε σε μία εξίσου συχνή διαταραχή, τον τραυλισμό.
Ο τραυλισμός ορίζεται ως η διαταραχή στη ροή και στο ρυθμό της ομιλίας. Συνήθως εμφανίζεται στην παιδική ηλικία και τα χαρακτηριστικά του είναι η αδυναμία συντονισμού των μυών που ελέγχουν την άρθρωση, την αναπνοή και τη φωνή. Αξίζει ωστόσο να σημειωθεί ότι ο τραυλισμός στην παιδική ηλικία (3 έως 5 ετών) είναι φυσιολογικός και συνήθως διαρκεί έως 6 μήνες. Αν δεν έχει ομαλοποιηθεί η ροή της ομιλίας του παιδιού μετά από αυτό το διάστημα τότε πρέπει να επισκεφτούμε έναν ειδικό. Τα χαρακτηριστικά αυτής της διαταραχής χωρίζονται σε κατηγορίες ανάλογα με το βαθμό που επηρεάζουν την ομιλία. Επίσης ο τραυλισμός παρουσιάζει και άλλα χαρακτηριστικά τα οποία δεν σχετίζονται άμεσα με την ομιλία αλλά επιδρούν στη συνολική επικοινωνιακή συμπεριφορά του ατόμου. Τα χαρακτηριστικά αυτά λοιπόν είναι:
Διαταραχή της ροής μέσα στις λέξεις όπου είναι και οι πιο σοβαρές:
● Επαναλήψεις ήχων, συλλαβών (π.χ. παι-παι-παι-παίζω, κ-κ-κ-κούκλα )
● Επιμηκύνσεις ήχων-γραμμάτων (π.χ. χχχχχώμα)
● Επαναλήψεις μονοσύλλαβων λέξεων (π.χ. να-να-να-να κάνω)
● Διακοπές (π.χ. β….όλτα)
Διαταραχή ροής ανάμεσα στις λέξεις όπου είναι λιγότερο σοβαρές:
● Παρεμβολές (π.χ. ααα…, εεε…, παίζω)
● Διορθώσεις (π.χ. χθες το βββ…(βράδυ) νύχτα)
● Επαναλήψεις φράσεων και πολυσύλλαβων λέξεων (π.χ. Θέλω να παίξω – να παίξω…. ).
Συμπεριφορές οι οποίες συνοδεύουν τον τραυλισμό:
● Διαφυγή (κλείσιμο ματιών, κούνημα κεφαλής, κορμού ή άκρων, εξώθηση της γλώσσας, για την ολοκλήρωση μιας λέξης ή μιας φράσης)
● Αποφυγή (αλλαγή λέξης για την αποφυγή τραυλικού επεισοδίου, χρήση περιφράσεων).
Ο τραυλισμός είναι μία από τις πιο επίφοβες διαταραχές επικοινωνίας. Σε περίπτωση που ένα παιδί δεν ενταχθεί έγκαιρα σε ένα πρόγραμμα αποκατάστασης ενδέχεται η διαταραχή ροής της ομιλίας να εξελιχθεί σε ένα πρόβλημα ψυχολογικής φύσης. Ένα παιδί, όσο μεγαλώνει, σιγά-σιγά συνειδητοποιεί τη φύση του προβλήματός του, αντιλαμβάνεται τις αντιδράσεις των τρίτων (κυρίως των συνομηλίκων του) και καταλήγει να επικοινωνεί όλο και λιγότερο. Στην προσπάθειά του να επικοινωνήσει βιώνει την αποτυχία και αναπτύσσει φοβίες σε ό,τι έχει να κάνει με την κοινωνικοποίηση. Διακατέχεται από το αίσθημα της διαρκούς απογοήτευσης και είναι πιθανόν να καλλιεργήσει εχθρικά συναισθήματα λόγω της απόρριψης. Με βάση όλα τα παραπάνω δεν είναι δύσκολο να καταλήξει κάποιος στο συμπέρασμα ότι είναι ζωτικής σημασίας για τη ζωή ενός ατόμου η όσο το δυνατόν πιο έγκαιρη παρέμβαση στον τραυλισμό.
Ο χρόνος αποκατάστασης διαμορφώνεται κυρίως από την ηλικία του παιδιού κατά την οποία ξεκινάει η λογοθεραπευτική παρέμβαση. Εκτός από την ηλικία ρόλο παίζουν και άλλοι παράγοντες, οι οποίοι έχουν αναφερθεί σε προηγούμενα άρθρα, όπως είναι η συνεργασία γονέων-θεραπευτή και η ανταπόκριση του παιδιού στο πρόγραμμα. Τέλος πρέπει να επισημανθεί ότι μέσω της λογοθεραπείας αποκαθίσταται και η διαταραχή ροής σε ενήλικες με εξαιρετικά αποτελέσματα αλλά με μεγαλύτερο χρονικό διάστημα θεραπείας συγκριτικά με αυτό που απαιτείται στα παιδιά με τραυλισμό.
Για απορίες, σχόλια, παρατηρήσεις μπορείτε να επικοινωνείτε στο [email protected] ή στο 6936 060 070.
