Η αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης περνά και μέσα από τη φορολογική πολιτική, καθώς η κυβέρνηση επιχειρεί να συγκρατήσει το κόστος απόκτησης κατοικίας και ταυτόχρονα να αυξήσει τα διαθέσιμα σπίτια στην αγορά. Σε αυτή την κατεύθυνση κινούνται οι νέες παρατάσεις και αλλαγές στη φορολογία των ακινήτων, με ορίζοντα έως το 2030. Στο επίκεντρο βρίσκονται τα νεόδμητα ακίνητα, τα κλειστά διαμερίσματα και οι φορολογικές ελαφρύνσεις για όσους ανακαινίζουν τα ακίνητά τους.
Η αναστολή του ΦΠΑ 24% στις μεταβιβάσεις νεόδμητων παρατείνεται έως το τέλος του 2030, απομακρύνοντας για ακόμη μία τετραετία τον κίνδυνο μιας σημαντικής επιβάρυνσης για όσους αγοράζουν καινούργια κατοικία. Την ίδια στιγμή, παρατείνεται και η εφαρμογή του φόρου υπεραξίας στις πωλήσεις ακινήτων, ενώ επεκτείνεται και το κίνητρο για τους ιδιοκτήτες που επιλέγουν να βγάλουν κλειστά σπίτια στην αγορά της μακροχρόνιας μίσθωσης.
Νεόδμητα: Παραμένει σε αναστολή ο ΦΠΑ 24%
Για την αγορά των καινούργιων κατοικιών, η σημαντικότερη αλλαγή είναι η παράταση έως το 2030 της αναστολής του ΦΠΑ 24%. Με τον τρόπο αυτό διατηρείται το υφιστάμενο καθεστώς στις μεταβιβάσεις νεόδμητων ακινήτων, χωρίς να επανέλθει η συγκεκριμένη φορολογική επιβάρυνση τα επόμενα χρόνια.
Η παράταση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η κατασκευή νέων κατοικιών εξακολουθεί να αντιμετωπίζει υψηλό κόστος. Οι τιμές των υλικών, η ενέργεια, το κόστος χρηματοδότησης και γενικότερα η αύξηση του κόστους ανάπτυξης ενός νέου ακινήτου περιορίζουν τα περιθώρια των κατασκευαστών.
Η επαναφορά του ΦΠΑ θα μπορούσε να αυξήσει περαιτέρω το κόστος για τον τελικό αγοραστή, καθώς ένα μέρος της επιβάρυνσης θα μπορούσε να περάσει στις τιμές πώλησης. Με την παράταση της αναστολής, επιχειρείται να διατηρηθεί ένα πιο σταθερό φορολογικό περιβάλλον για την αγορά νεόδμητων και να μην προστεθεί ένα ακόμη κόστος στην απόκτηση κατοικίας.
Κλειστά διαμερίσματα: Στόχος να επιστρέψουν στην αγορά
Εξίσου σημαντικό για την αντιμετώπιση της στεγαστικής πίεσης είναι το μέτρο που αφορά τις κατοικίες οι οποίες παραμένουν κλειστές. Η φοροαπαλλαγή για ιδιοκτήτες που διαθέτουν τα ακίνητά τους σε μακροχρόνια μίσθωση επεκτείνεται για την περίοδο 2027-2030.
Το κίνητρο προβλέπει πλήρη απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για τα μισθώματα των πρώτων 36 μηνών από την έναρξη της νέας μίσθωσης. Πρόκειται για σημαντική ελάφρυνση, δεδομένου ότι τα εισοδήματα από ακίνητα φορολογούνται κανονικά με συντελεστές που φτάνουν έως και το 45%. Στο μέτρο μπορούν να ενταχθούν κατοικίες που εμφανίζονταν ως κενές στο έντυπο Ε2, αλλά και ακίνητα τα οποία διατίθεντο μέσω βραχυχρόνιας μίσθωσης και μετατρέπονται σε μακροχρόνια μίσθωση για τουλάχιστον τρία χρόνια.
Η ρύθμιση αφορά κατοικίες έως 120 τ.μ., ενώ προβλέπεται προσαύξηση της επιφάνειας ανάλογα με τον αριθμό των εξαρτώμενων τέκνων του ενοικιαστή. Ο στόχος είναι διπλός: να δοθεί οικονομικό κίνητρο στους ιδιοκτήτες και, κυρίως, να αυξηθεί ο αριθμός των κατοικιών που είναι πραγματικά διαθέσιμες για μακροχρόνια ενοικίαση.
Χωρίς φόρο υπεραξίας έως το 2030
Στην ίδια λογική της διατήρησης ενός σταθερού φορολογικού πλαισίου εντάσσεται και η νέα παράταση της αναστολής του φόρου υπεραξίας ακινήτων. Ο φόρος, με συντελεστή 15% επί της υπεραξίας που προκύπτει από την πώληση, παραμένει ανενεργός έως το 2030. Η φορολογία αφορά θεωρητικά τη διαφορά μεταξύ της τιμής κτήσης και της τιμής πώλησης του ακινήτου, με τις προβλεπόμενες προσαρμογές και μειώσεις. Στην πράξη, όμως, η εφαρμογή του εξακολουθεί να βρίσκεται σε αναστολή.
Περισσότερα κίνητρα για ανακαινίσεις
Μέχρι το 2030 παρατείνεται επίσης το φορολογικό κίνητρο για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων. Η ρύθμιση διατηρεί τη δυνατότητα φορολογικής ελάφρυνσης για ιδιοκτήτες που επενδύουν σε εργασίες ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης. Το μέτρο λειτουργεί συμπληρωματικά προς την προσπάθεια αύξησης του διαθέσιμου οικιστικού αποθέματος, καθώς ένα μέρος των παλαιών ή μη αξιοποιήσιμων κατοικιών μπορεί να επανέλθει στην αγορά μετά από εργασίες ανακαίνισης.
«Σπίτι μου ΙΙΙ»: Νέα χρηματοδότηση για την πρώτη κατοικία
Στο μέτωπο της πρώτης κατοικίας, το νέο πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ» σχεδιάζεται με συνολικό προϋπολογισμό 2 δισ. ευρώ και προγραμματισμένη έναρξη στις αρχές του 2027 μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας. Τα 500 εκατ. ευρώ θα προέλθουν από δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης, άλλα 500 εκατ. ευρώ από τα ταμειακά διαθέσιμα της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας και 1 δισ. ευρώ από τις τράπεζες.
Σε σχέση με το «Σπίτι μου ΙΙ», διευρύνονται τα κριτήρια. Το ανώτατο ηλικιακό όριο αυξάνεται από τα 50 στα 55 έτη, ενώ η μέγιστη εμπορική αξία του ακινήτου ανεβαίνει από τις 250.000 στις 300.000 ευρώ. Παράλληλα, το ανώτατο ποσό δανείου αυξάνεται από τις 190.000 στις 230.000 ευρώ και μπορεί να καλύπτει έως και το 90% της εμπορικής αξίας. Προσαρμόζονται επίσης προς τα πάνω τα εισοδηματικά όρια για οικογένειες με παιδιά, ενώ διευρύνονται και τα όρια επιφάνειας των κατοικιών για νοικοκυριά με περισσότερα τέκνα.
ΕΝΦΙΑ: Διευρύνεται η απαλλαγή στους μικρούς οικισμούς
Από το 2027 επεκτείνεται και η απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς. Το πληθυσμιακό όριο αυξάνεται από τους 1.500 στους 2.000 κατοίκους, ενώ για τη Δυτική Μακεδονία το όριο διαμορφώνεται στους 2.200 κατοίκους.
Η απαλλαγή αφορά φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και χρησιμοποιούν το ακίνητο ως κύρια κατοικία, υπό την προϋπόθεση ότι η συνολική αξία της πλήρους κυριότητας δεν υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ. Με τη διεύρυνση εντάσσονται επιπλέον 131 οικισμοί και περίπου 62.000 ιδιοκτήτες. Το ετήσιο δημοσιονομικό κόστος της επέκτασης υπολογίζεται σε περίπου 8 εκατ. ευρώ, ενώ συνολικά η απαλλαγή θα αφορά 12.855 οικισμούς, με κόστος περίπου 86 εκατ. ευρώ ετησίως.
Υψηλότερος φόρος για συγκεκριμένους αγοραστές από τρίτες χώρες
Στον αντίποδα των φορολογικών ελαφρύνσεων βρίσκεται η αύξηση του φόρου μεταβίβασης για συγκεκριμένη κατηγορία αγοραστών από τρίτες χώρες. Για την αγορά κατοικίας από πολίτες τρίτων χωρών που δεν είναι Έλληνες, ομογενείς ή πολίτες της ΕΕ και του ΕΟΧ και δεν εμπίπτουν στις προβλεπόμενες εξαιρέσεις, ο φόρος αυξάνεται από 3% σε 15%. Η αλλαγή αφορά αποκλειστικά τις κατοικίες και δεν επεκτείνεται σε επαγγελματικούς χώρους, οικόπεδα ή άλλες κατηγορίες ακινήτων.
powergame.gr
