Με φόντο την 3η συνδιάσκεψη των PES Activists Greece που πραγματοποιείται στη Θεσσαλονίκη, ο εθνικός συντονιστής ευρωπαϊκού σοσιαλιστικού κόμματος, Θοδωρής Δουλουμπέκης δίνει το στίγμα των Ακτιβιστών του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος και μιλάει για τη νέα γενιά και το προσφυγικό. Θέματα πρώτης γραμμής για τη συνδιάσκεψη που ξεκίνησε χθες και ολοκληρώνεται σήμερα στην συμπρωτεύουσα.
Συνέντευξη στην Αθηνά Πετρακάκη
Δώστε μας το στίγμα των «PES Activists Greece», αλλά και το στίγμα της 3ης συνδιάσκεψής σας.
Αυτή τη στιγμή οι PES Activists Greece είναι η ταχύτερα αναπτυσσομένη κοινότητα σοσιαλιστών και δημοκρατών στην Ελλάδα. Από το ξεκίνημα μας σκοπός μας ήταν η πολιτική παραγωγή μέσα από τη διάδραση με τις τοπικές κοινωνίες. Για εμάς υποκείμενο και αντικείμενο της πολιτικής παραγωγής είναι ο απλός καθημερινός άνθρωπος, αυτόν θέλουμε να φέρουμε στο προσκήνιο, τις πραγματικές του ανάγκες και φυσικά αυτό απαιτεί μια διαρκή επαφή με την κοινωνία αλλά και μόνιμη σύγκρουση με τα κλειστά συστήματα τον οικονομικό φιλελευθερισμό και τις συντηρητικές δυνάμεις που επιδιώκουν το πρωτείο της οικονομίας και τη διατήρηση του status quo αντίστοιχα.
Στη συνδιάσκεψη μας, παρόλη τη συμμετοχή σημαντικών προσωπικοτήτων από το χώρο της ελληνικής κι ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας, εμείς επιλέγουμε να βάλουμε στο προσκήνιο τους νέους σοσιαλδημοκράτες των PES Activists αλλά και της κοινωνίας των πολιτών. Να δώσουμε την ευκαιρία να απελευθερώσουν τις ιδέες τους, να εμπνεύσουν με το πάθος τους για αλλαγή τους policy makers. Στη συνδιάσκεψή μας θέλουμε να διαμορφώσουμε την νέα ατζέντα της νέας σοσιαλδημοκρατίας.
Στο επίκεντρο της συνδιάσκεψής που θα πραγματοποιηθεί στη Θεσσαλονίκη είναι οι προοδευτικές πολιτικές για τη νέα γενιά. Μπορούν να υπάρξουν πραγματικές αλλαγές για τη σημερινή άνεργη ή κακοπληρωμένη γενιά, που στρέφει το βλέμμα προς το εξωτερικό; Και ποιες είναι αυτές;
Χρειάζεται ένα ισχυρό επενδυτικό και μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα για την ένταξη ενός μεγάλου μέρους των νέων στην αγορά εργασίας. Οι NEETs, οι νέοι δηλαδή εκτός εργασίας εκπαίδευσης κι επαγγελματικής κατάρτισης αν κι έχουν μειωθεί εξαιτίας κυρίως του προγράμματος «εγγύηση για τη νεολαία» που εισήγαγε το PES συνεχίζουν να είναι ένα μεγάλο ποσοστό της ελληνικής κοινωνίας. Έχουμε νέους των πέντε ευρώ στην τσέπη και των χιλιάδων ευρώ στο μυαλό τους. Νέους με ιδιαίτερες γνώσεις και ικανότητες. Πρέπει να μπορέσουν να παράξουν και να ονειρευτούν ξανά γιατί πέρα από τους αριθμούς πίσω από την καθεμία και τον καθένα κρύβεται μια προσωπική ιστορία πόνου.
Θέλουμε ένα κράτος και μια Ένωση που θα επενδύσει στη νεανική επιχειρηματικότητα μέσω φοροαπαλλαγών, μέσω ενός επενδυτικού δημόσιου fund που θα επενδύει και θα εγγυάται τη δανειοδότηση καινοτόμων επιχειρήσεων σε συγκεκριμένους τομείς υψηλής προστιθέμενης αξίας, έναν αναβαθμισμένο ΟΑΕΔ που θα προσπαθεί να συνταιριάξει τις απαιτούμενες με τις διαθέσιμες ειδικότητες ένα έξυπνο εκπαιδευτικό σύστημα που θα αντιλαμβάνεται τις μετεξελίξεις της οικονομίας και τις κοινωνίας. Χρειάζεται ισχυρή πολιτική πρωτοβουλία κι εμείς μέσα στη συνδιάσκεψή μας αυτή θα διεκδικήσουμε.
Πέρα από το γόνιμο διάλογο, τι άλλο να περιμένουμε από τη συνδιάσκεψη;
Το αν θα είναι γόνιμος κατ’ αρχάς μένει να αποδειχτεί. Μένει οι ηγετικές ομάδες των τάσεων της ελληνικής σοσιαλδημοκρατίας να δούμε αν θα θελήσουν να εντάξουν στο πολιτικό τους πρόγραμμα προτάσεις και ιδέες που θα εκφραστούν γύρω από το προσφυγικό, την καταπολέμηση της νεανικής ανεργίας, τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η συνδιάσκεψη αυτή είναι μια χρυσή ευκαιρία για την ελληνική σοσιαλδημοκρατία να πιάσει ξανά το βηματισμό των νέων.
Προσωπικά βέβαια θα περίμενα να δω διάθεση για περισσότερο ανοιχτά κόμματα σε νέους, θα περιμένω ένα μήνυμα προς τους συμμετέχοντες να αναλάβουν πρωτοβουλίες για την επόμενη μέρα της ελληνικής σοσιαλδημοκρατίας. Αν δε γίνει αυτό κι αν επιμείνουμε σε ένα απόμακρο ελιτισμό των κλειστών συνεδριάσεων νομίζω δύσκολα θα μπορέσουμε να βγούμε από την εσωστρέφεια που ταλανίζει το χώρο.
Πως θα κάνετε πράξη «το αξιοπρεπείς δουλειές για όλους»;
Αξιοπρεπής εργασία για όλους θα προκύψει μόνο όταν αυξηθεί η συμμετοχή των εργαζομένων στον παραγόμενο πλούτο. Χρειάζεται ένα πλέγμα ενεργειών που απαιτεί περισσότερες επενδύσεις για τη δημιουργία θέσεων εργασίας, που απαιτεί σεβασμό των εργασιακών δικαιωμάτων, ρύθμιση της αγοράς εργασίας, προστασία της ασφάλεια των εργαζομένων αλλά και σεβασμό στην προσωπική ζωή όσων εργάζονται.
Παρόλα αυτά, είμαι της γνώμης ότι η νέα σοσιαλδημοκρατία θα αναφέρεται στην αξιοπρεπή ζωή για όλους για την οποία η αξιοπρεπής εργασία θα είναι απλά ένα μέσον. Βασίσαμε σχεδόν ολόκληρη την ατζέντα τους στην αξιοπρεπή εργασία και σήμερα με έναν τους δύο νέους άνεργο αδυνατούμε να δώσουμε λύσεις. Ένα σπίτι, θέρμανση, ποιοτικό σύστημα υγείας και παιδείας, πρόσβαση στον πολιτισμό και την τεχνολογία αξίζει κάποιος είτε εργάζεται είτε ατύχησε στον εργασιακό του βίο. Το σύγχρονο κράτος θα πρέπει να τα εξασφαλίζει όλα αυτά σε όλους τους πολίτες ως κατώφλι. Για να το πετύχει αυτό θα πρέπει να κάνει την οικονομία να δουλέψει για τον άνθρωπο, να κάνει την τεχνολογία να παράγει για όλους και φυσικά να διεκδικήσουμε την αξιοπρεπή εργασία για όλους, αλλά ως μέσον όχι ως τελικό στόχο.
Μπορείτε να κάνετε σαφές πως μπορεί η νέα σοσιαλδημοκρατία να αλλάξει τη ζωή των Ευρωπαίων πολιτών και κατ’ επέκταση των Ελλήνων;
Η νέα σοσιαλδημοκρατία πρέπει να φέρει μια πολιτική επανάσταση πριν αυτή γίνει κοινωνική. Πρέπει να τιθασεύσει την παγκόσμια οικονομία, να επαναφέρει το πρωτείο της πολιτικής εμπλέκοντας με σύγχρονους τρόπους τους πολίτες. Η σοσιαλδημοκρατία χρειάζεται ένα ισχυρό αναθεωρητικό κίνημα σε επίπεδο πολιτικού πλαισίου. Η τεχνολογική επανάσταση, τα big datas ως πόρος, οι περιβαλλοντικές συνέπειες της ανάπτυξης, η πρόσβαση όλων στην πληροφορία, ένα σύστημα ασφάλισης σε ένα πληθυσμό που γερνάει αλλά και σε μια οικονομία που οι εταιρίες μπορούν αλλού να παράγουν κι αλλού να φορολογούνται, το δικαίωμα κάποιων λίγων να κρύβουν τον πλούτο τους σε φορολογικούς παραδείσους, η τάση των μεγάλων παγκόσμιων κολοσσών να ελέγχουν όλο και μεγαλύτερο κομμάτι της αγοράς είναι τομείς που επηρεάζουν την καθημερινότητα μας και η σοσιαλδημοκρατία ακόμη δεν έχει δώσει απαντήσεις. Όταν ρυθμίσει όλο αυτό το πλαίσιο και το θέσει υπό τον αυστηρό έλεγχο της κοινωνίας τότε οι πολίτες θα μπορούν να είναι δίκαια ωφελημένοι από την ανάπτυξη στην οποία συμμετέχουν αλλά δεν κερδίσουν.
Ποια είναι η θέση σας για το προσφυγικό; Συμφωνείτε με τον τρόπο που το χειρίζεται η ελληνική κυβέρνηση; Ποιες είναι οι προτάσεις σας;
Η ελληνική κυβέρνηση δεν έχει κανένα σχέδιο δυστυχώς για το προσφυγικό. Αφέθηκε στην απαράδεκτη συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας και τρέχει συνεχώς πίσω από τις εξελίξεις. Στα νησιά του Βορείου Αιγαίου κυρίως υπάρχουν χιλιάδες εγκλωβισμένοι πρόσφυγες οι οποίοι είναι «προς επιστροφή» στην Τουρκία αλλά ούτε επιστρέφονται ούτε προωθούνται στην Ευρώπη. Υπάρχουν εκεί για να μπορεί η Τουρκία να πιέζει για τη βίζα. Αντικατέστησε νόμο του 2010 που προέβλεπε την εκπαίδευση προσφύγων εντός σχολείων αποκλειστικά κι εντός ωραρίου με νέο νόμο που επιτρέπει την εκπαίδευση εντός κέντρων φιλοξενίας. Είναι απαράδεκτη στάση, κυρίως απέναντι στα προσφυγόπουλα.
Το προσφυγικό χρειάζεται μια ολοκληρωμένη προσέγγιση από την Ευρωπαϊκή Ένωση η οποία κυρίως λόγω των εθνικών κυβερνήσεων κάποιων χωρών συμπεριφέρεται φοβικά. Εν τάχει θα σας έλεγα ότι χρειάζεται άμεση διπλωματική παρέμβαση στη Συρία για να τερματιστεί ο πόλεμος, χρειάζεται η δημιουργία «πρεσβειών» της Ένωσης σε τρίτες χώρες όπως η Τουρκία ώστε να εξετάζεται εκεί το αίτημα ασύλου των προσφύγων και να φεύγουν απευθείας νόμιμα και με ασφάλεια από εκεί οι πρόσφυγες για τις χώρες φιλοξενίας τους. Πρέπει άμεσα να δοθούν κίνητρα στις Πολιτείες να προχωρήσουν γρήγορα στο πρόγραμμα μετεγκατάστασης, να επιδείξουν αλληλεγγύη και να αναλάβουν το φορτίο που τους αναλογεί.
Πως σχολιάζεται τα επεισόδια που έλαβαν χώρα την περασμένη Τετάρτη στο Ρέθυμνο, με φόντο τη συζήτηση του Δημοτικού Συμβουλίου για τους πρόσφυγες; Συμφωνείται με την πρόταση της ΠΕΔΚ; Έχετε άλλες προτάσεις;
Ήταν επεισόδια από μια μικρή μειοψηφία την οποία από τη μια δεν πρέπει να αγνοήσουμε αλλά και που από την άλλη δεν μπορεί να χαρακτηρίσει το ρεθυμνιώτικο λαό που είναι έτοιμος να σταθεί δίπλα στους πρόσφυγες όπως έχει σταθεί αλληλέγγυος και φιλόξενος ιστορικά σε πληθυσμιακές ομάδες που χρειάστηκαν στήριξη.
Είναι όμως σημαντικό να αντιληφθούμε ότι όταν το προσφυγικό πρόβλημα ξεκίναγε να γίνεται έντονο θα έπρεπε άμεσα σε όλες τις περιφέρεις της Ελλάδας σε όλους του Δήμους να έχουν ξεκινήσει πρωτοβουλίες ενημέρωσης, πρωτοβουλίες διαλόγου για τους πρόσφυγες για τρόπους ενσωμάτωσης, για τα οφέλη που έχει μια κοινωνία από την πολυπολιτισμικότητα και τη διαφορετικότητα. Αργήσαμε. Ο κόσμος αλλάζει η κινητικότητα των πληθυσμών είναι πλέον ένα φαινόμενο για το οποίο οι τοπικές κοινωνίες πρέπει να είναι έτοιμες.
Κατ αρχάς συμφωνώ απόλυτα ότι η Κρήτη πρέπει να αναλάβει προσφυγικό φορτίο που της αναλογεί. Η πρόταση της ΠΕΔ για στέγαση σε κατοικίες και ξενοδοχεία νοικιασμένα από την ΥΑ και διασπορά των προσφύγων αναλογικά εντός του νησιού είναι προς τη σωστή κατεύθυνση για ότι αφορά την ενσωμάτωση. Χρειάζεται όμως βελτιώσεις. Η κατανομή των προσφύγων εντός του νησιού θα πρέπει να γίνει και σύμφωνα με τις ειδικές γνώσεις των προσφύγων αλλά και να αποσαφηνιστεί τι θα γίνει την επόμενη μέρα που θα τελειώσει το πρόγραμμα ενοικίασης των κατοικιών σε 9 ή 12 μήνες. Δεν μπορείς για παράδειγμα να μεταφέρεις σε αγροτικές περιοχές Σύριους πρόσφυγες που γνωρίζουν 2-3 ξένες γλώσσες και να πας σε τουριστικές περιοχές Αφγανούς πρόσφυγες που κυρίως ασχολούνται με τη γη. Θα τελειώσει το πρόγραμμα και θα ναι όλοι εκτός αγοράς εργασίας κι εκτός σπιτιών. Δε θα ευνοηθούν ούτε οι τοπικές κοινωνίες έτσι, ενώ αν αντίθετα αξιοποιήσουμε την ειδική γνώση των ανθρώπων που θα έρθουν θα ευνοηθεί σημαντικά και η οικονομία του Νησιού.
Ποια είναι η άποψή σας για τα δημοσιεύματα που κάνουν λόγο για πιθανή μετανάστευση από τη Λιβύη, με προορισμό την Κρήτη; Θεωρείτε ότι υπάρχει τέτοιο ενδεχόμενο; Κι αν ναι, πως πιστεύετε ότι πρέπει ν’ αντιμετωπιστεί;
Δεν είναι κάτι που θα πρέπει αν μας απασχολεί θεωρώ. Τέτοια διαδρομή δεν είναι «χαρτογραφημένη» ως βασική στη Μεσόγειο μέχρι σήμερα. Οι πρόσφυγες από τη Λιβύη κινούνται κυρίως προς την Ιταλία. Βέβαια υπάρχει περίπτωση πάντα οι διαδρομές αυτές που χρησιμοποιούν οι «έμποροι ανθρώπων» να αλλάξουν αλλά το ταξίδι μέσω της Μεσογείου για Κρήτη είναι αρκετά επικίνδυνο και η πληροφορία αυτή είναι πλέον γνωστή στους πρόσφυγες οι οποίοι το αποφεύγουν. Εξάλλου μέχρι σήμερα από τις πολλές μετακινήσεις προσφύγων από τη Λιβύη η Κρήτη δέχτηκε σχεδόν μηδενικό φορτίο.
