Βίωση μιας εμπειρίας: Πριν δύο μήνες μου αφαίρεσε τις πινακίδες η Δημοτική Αστυνομία.
Του Μανώλη Σκαρσουλή
Βίωση μιας εμπειρίας: Πριν δύο μήνες μου αφαίρεσε τις πινακίδες η Δημοτική Αστυνομία. Πηγαίνοντας στο σπίτι ν’ αφήσω το αυτοκίνητο, μου κορνάρει ένα περιπολικό. Σταμάτησα και πηγαίνοντας να βγω έξω, με καθήλωσε με το πιστόλι ο αστυνομικός
- Κάτσε μέσα ρε… Ήδη είχε φτάσει κι από δεξιά κι άλλος (χωρίς πιστόλι). Αφού μου έλεγξαν τα χαρτιά μου με άφησαν ελεύθερο.
Τους είπα: Με συγχωρείτε έχετε ποτέ συλλάβει τρομοκράτη χωρίς πινακίδες;
Ακόμα διερωτώμαι μέχρι που μπορούσαν να φτάσουν για να με προστατέψουν.
Σύνταγμα σε μια ακόμα εκδήλωση προστασίας των διαδηλωτών.
Τα όργανα προστασίας των διαδηλωτών που είναι πολίτες, έχουν διαφορετική αντίληψη της έννοιας της προστασίας. Τα περισσότερα την εκλαμβάνουν ως καθήκον υπεράσπισης της κρατικής αυθαιρεσίας εάν κατά την κρίση τους ή τις εντολές που λαμβάνουν, ο άοπλος λαός μπορεί να μπει στην οχυρωμένη Βουλή και να κρεμάσει τους κλέφτες εν μία νυκτί.
Εκεί που η υπουργική προστασία καταξιώνεται στον μέγιστο βαθμό είναι όταν απομονώνουν κάποιον διαδηλωτή και τον μαυρίζουν στο ξύλο, μπορεί και δέκα προστάτες μαζί. Πέφτουν πάνω του αφιονισμένοι δείχνοντας το κτηνώδες πρόσωπο της απανθρωπιάς τους.
Στη θέα αυτών των εικόνων κάθε φιλήσυχος άνθρωπος εξαγριώνεται γιατί νοιώθει όμηρος του συστήματος όταν προσπαθεί να του αποστερήσει τη δυνατότητα να λέει δυνατά τη γνώμη του σε όλους τους χώρους. Η κτηνώδη βία σ’ αυτό αποσκοπεί: Ν’ αποθαρρύνει τον πολίτη από κάθε ομαδική διαμαρτυρία.
Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη και πάλαι ποτέ της Εμπορικής Ναυτιλίας, κρατώντας το μαχαίρι που φτάνει στο κόκαλο, λέει ότι η αστυνομία δρα μόνο για το καλό των πολιτών, ακόμα κι αν ανοίξει μερικά κεφάλια ή κάνει αλόγιστη χρήση χημικών και μέσα στον σταθμό του μετρό.
Επειδή όμως έχουμε καεί από τους σωτηρίες μας, θα πρέπει να φυσάμε καλά το πακέτο της προστασίας, όταν έχει χάσει την υφή του κι έχει μετατραπεί σε πακέτο καταστολής της ιδιοσυγκρασίας μας. Σωτήρες και προστάτες είναι λέξεις που από μόνες τους μας λένε φυλαχτείτε. Κρατάτε μικρό καλάθι γιατί τα φούμαρα φεύγουν. Εκεί που χαιρόμουνα που έβλεπα να φυλάνε στην πολυκατοικία, και ήμουν έτοιμος να πιστέψω τις διαβεβαιώσεις του υπουργού διαπίστωσα ότι φυλάγανε τον συγκάτοικό μου υπουργό σε εναλλασσόμενες βάρδιες. Φυσικά δεν έπεσα από τα σύννεφα, αλλά η φύλαξη του υπουργού με βοήθησε να πιάσω το νήμα της αποκωδικοποίησης του βαρύγδουπου τίτλου ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ του πολίτου και τα λοιπά υψιπετή πάλι για τον πολίτη.
- Όχι άλλη προστασία, μπούχτισα. Άστε να γίνει και καμιά ληστεία.
Καμιά φορά η υπερπροστασία μπορεί να δημιουργήσει δυσκολίες στις λειτουργίες της πέψης. Καθότανε στο τζάκι η οικογένεια, μαζί και ο παππούς. Μια στιγμή κάνει να γυρίσει δεξιά, τα παιδιά τρέξανε να τον ισιώσουνε. Κάνει να γυρίσει αριστερά και πάλι τα παιδιά τρέξανε. Πέφτει ο παππούς! πέφτει ο παππούς! Ο παππούς κάπου ενοχλήθηκε και λέει στα εγγόνια του
- Θα με αφήσετε επιτέλους να κλάσω;
Έτσι λέμε κι εμείς μας έχετε γίνει στενός κορσές και μας κόβετε και στις προσωπικές μας στιγμές, αν θέλουμε να τις επενδύσουμε φωνητικά.
Βασικά είμαστε όμηροι των κάθε λογής κακοποιών, οι οποίοι όχι μόνο μας παρακολουθούν αλλά είναι και οι μόνοι που εισβάλλουν στην κρεβατοκάμαρά μας.
Το νόημα της ισχύος της δημοκρατίας εμπεριέχεται στην ίδια την ετυμολογία της λέξης, η οποία, αν και υπαινίσσεται ένα Κράτος του Δήμου, μπορεί να αναγνωστεί και ανάποδα, ως Δήμος του Κράτους. Θεμελιώδης άξονας της κρατικής ισχύος – στην περίπτωση που η πειθώ αποδεικνύεται ατελέσφορη- είναι οι μηχανισμοί κρατικής πυγμής της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας.
Βασικοί πυρήνες των οργάνων της κρατικής πυγμής είναι τα ένστολα και ένοπλα σώματα της αστυνομίας, εκπαιδευμένα να συμμορφώνουν με απλές εντολές ή ευθεία καταστολή τα άστολα και άοπλα σώματα των ανυπότακτων, ανυπάκουων ή μη επιδεχομένων μαθήσεως πολιτών. Τοιουτοτρόπως, διαφυλάσσουν τη δημοκρατία, αλλά και προφυλάσσουν τους ίδιους τους πολίτες, οι οποίοι κινδυνεύουν να μετατραπούν σε θύματα της ίδιας της άγνοιας και ανωριμότητάς τους.
Αναντικατάστατο ρόλο στην αντιμετώπιση της κοινωνικής ανευθυνότητας και ανυπακοής παίζουν οι ειδικές αστυνομικές δυνάμεις, οι επιφορτισμένες με τη δυναμική αντιμετώπιση των κοινωνικών εντάσεων και αναταραχών. Αυτές απαντώνται ανά χώρα με διάφορα ονόματα : ΜΑΤ στην Ελλάδα, CRS (προφέρεται Σε-Ερ-Ες) στη Γαλλία κ.λ.π. Ο ιδρυτής των ΜΑΤ και θαυμαστής της γαλλικής δημοκρατίας Κωνσταντίνος Καραμανλής ο πρεσβύτερος κατάγεται από τις Σέρρες (η συνωνυμία με το προαναφερθέν γαλλικό αστυνομικό σώμα είναι απολύτως συμπτωματική).
Οι εντυπωσιακές στολές των έμψυχων οργάνων των επίλεκτων αυτών αστυνομικών σωμάτων είναι επηρεασμένες από τη μεγάλη ιστορική παράδοση των δοξασμένων στρατών της Αρχαιότητας και του Μεσαίωνα. Πρόκειται για προσομοίωση –κατά περίπτωση και ανάλογα με τις εθνικές ιδιομορφίες κάθε χώρας-
Ανεξαρτήτως των κατά τόπους εθιμικών ιδιαιτεροτήτων, οι στολές και ο εν γένει εξοπλισμός των ανά τον κόσμο μάχιμων λειτουργών της αποκατάστασης της τάξης περιλαμβάνουν κατά κανόνα και τα εξής υποστηρικτικά εξαρτήματα : κράνος, αλεξίσφαιρο γιλέκο, αντιασφυξιογόνο μάσκα, επωμίδες, επαγκωνίδες και επικνημίδες-ζαρτιέρες. Οι τελευταίες αποτελούνται από μαύρο ανθεκτικό δέρμα και καλύπτουν το πόδι από την κνήμη μέχρι τις αρχές του μηρού.
Σε ορισμένα ανά τον κόσμο ειδικά σώματα προστίθεται και ένα εσωτερικό εξάρτημα, ο ορχεοπροστατευτής, ο οποίος αποτελεί ένα είδος αφανούς ασπίδας, προορισμένης να προστατεύει αποτελεσματικά τα ευαίσθητα όργανα του οργάνου της τάξης.
Ο εξοπλισμός των προαναφερθέντων λειτουργών της δημοκρατίας περιλαμβάνει επίσης και μια μεγάλη συλλογή αποτελεσματικών όπλων: πιστόλια, γκλομπ, εκτοξευτήρες, χειροβομβίδες κρότου-λάμψης, δακρυγόνα, ασφυξιογόνα, καπνογόνα κ.λ.π. Η εκτεταμένη χρήση των τελευταίων συνηθίζεται σε περιόδους σχετικής σπανιότητας διαδηλώσεων, οπότε η κατανάλωση των χημικών είναι σχετικά μικρή και το εναπομείναν στις αποθήκες στοκ πολύ μεγάλο. Στις περιπτώσεις αυτές, δίνεται συνήθως η εντολή να χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά τα προϊόντα αυτής της κατηγορίας, προκειμένου να μη μείνουν αναξιοποίητα τα πανάκριβα αποθέματα. Όταν, αντιθέτως, οι κινητοποιήσεις χαρακτηρίζονται από επίμονη επαναληπτικότητα, τα χρησιμοποιούμενα χημικά είναι φρέσκα και, σύμφωνα με τη διαβεβαίωση των ειδικών επιστημόνων της αστυνομίας, ευεργετικά για την υγεία των διαδηλωτών.
Η τεράστια διαφορά των σύγχρονων ασφαλιτών από τους παραδοσιακούς έγκειται στο γεγονός ότι οι δεύτεροι γίνονταν αμέσως αντιληπτοί, καθώς φορούσαν κατά κανόνα μαύρη καμπαρντίνα, μαύρη ρεπούμπλικα, μαύρα λουστρίνια και μαύρα γυαλιά ηλίου (ανεξαρτήτως βαθμού ηλιοφάνειας), ενώ οχυρώνονταν πίσω από εφημερίδες, τις οποίες υποτίθεται ότι διάβαζαν. Οι σύγχρονοι ασφαλίτες, αντιθέτως, είναι επαρκώς καμουφλαρισμένοι. Εμφανίζονται σε συλλαλητήρια και σε άλλες κοινωνικές δραστηριότητες, μεταμφιεσμένοι σε αντικομφορμιστές διαδηλωτές, ροκάδες, ράστα ή αντιεξουσιαστές. Το ντύσιμό τους είναι από επιμελώς ατημέλητο έως και απολύτως χύμα, ενώ η εμφάνισή τους συμπληρώνεται από μακριά μαλλιά («ριστά» ή δεμένα σε αλογοουρά), μούσι, σκουλαρίκι κ.λ.π.
Η συμμετοχή των ασφαλιτών στα συλλαλητήρια αποδεικνύει επίσης ότι τα μέλη του πολύτιμου αυτού σώματος αισθάνονται αναπόσπαστο τμήμα του λαού, σαρξ εκ της σαρκός του, που πασχίζει εκ των έσω για την επαναφορά του κοινωνικού σώματος στον ορθό δρόμο της σύνεσης και της κοινωνικής υπευθυνότητας.
Το έργο των ασφαλιτών επικουρείται από το άτυπο σώμα των εθελοντών υπηρετών της δημοκρατικής ευταξίας, αυτών που οι εχθροί της αποκαλούν απαξιωτικώς χαφιέδες, ρουφιάνουςκ.λ.π. Οι εν λόγω ερασιτέχνες επιτηδευματίες ανήκουν σε διάφορα κοινωνικά στρώματα και ασκούν ποικίλα επαγγέλματα, συμπληρώνουν δε με ιδανικό τρόπο το έργο της Ασφάλειας και των ένστολων σωμάτων. Αυτό συμβαίνει διότι δραστηριοποιούνται με πλήρη μυστικότητα, καταφέρνοντας να αντλούν πληροφορίες από πηγές που είναι δύσκολο να προσεγγιστούν από τα επαγγελματικά όργανα της Ασφάλειας, τα οποία «καρφώνονται» ευκολότερα στα μάτια των υπόπτων.
Στην περίπτωση της καταστολής διαδηλώσεων, μπορούμε να κατατάξουμε τις κλιμακούμενες επεμβάσεις τους στα εξής διακεκριμένα στάδια:
Προειδοποίηση, εκφοβισμός, αποτροπή: Διάταξη των ένστολων οργάνων σε συμπαγή φάλαγγα θηβαϊκού, μακεδονικού ή ρωμαϊκού τύπου, η οποία φράζει τον δρόμο στις πορείες, καθιστώντας προβληματική τη συνέχισή τους. Περιορισμένος ψεκασμός και εκτόξευση χημικών. Περιορισμένη άσκηση σωματικής βίας στις παρυφές των πορειών. Συμπληρωματικές παρενοχλήσεις και βιαιοπραγίες εκ μέρους των άστολων οργάνων. Περιορισμένες προσαγωγές και συλλήψεις.
Καταστολή πρώτου βαθμού: Γενικευμένη ρίψη χημικών βλημάτων, συνεχείς ψεκασμοί από κοντινή απόσταση, ξυλοδαρμοί με το άνω ή το κάτω μέρος του γκλομπ, βίαιες χειροδικίες σεξουαλικού χαρακτήρα εναντίον διαδηλωτριών, ή και διαδηλωτών, ομαδικές επιθέσεις εναντίον μεμονωμένων συμμετεχόντων, με σκοπό τη συντριβή άκρων ή κρανίων, γενικευμένες συλλήψεις και προσαγωγές.
Καταστολή δευτέρου, τρίτου, τέταρτου και πέμπτου βαθμού: Δραστική γενίκευση και κλιμάκωση των ενεργειών της δευτεροβάθμιας καταστολής, με ακραία πιθανότητα τον θάνατο διαδηλωτών. Δεδομένων της προσήλωσης των διωκτικών αρχών στις δημοκρατικές αρχές και της ουμανιστικής αντιμετώπισης των ταραξιών, η αφαίρεση ανθρώπινης ζωής δεν προκύπτει κατόπιν άνωθεν σχετικής εντολής, και ως εκ τούτου αποτελεί κατά κανόνα μεμονωμένο περιστατικό.
Εξαιτίας του στρατηγικού ρόλου τον οποίο παίζουν τα σώματα ασφαλείας στην υπεράσπιση της δημοκρατίας και των ιδεωδών της, η ηγεσία του υπουργείου Δημόσιας Τάξης εκάστης χώρας ανατίθεται σε κυβερνητικά στελέχη πρώτης γραμμής. Ενδεικτικώς αναφέρω εδώ τα ονόματα του λάτρη της κλασικής παιδείας κεντροδεξιού Βύρωνα Πολύδωρα, του βραβευμένου από το αμερικανικό FBI κεντροαριστερού Μιχάλη Χρυσοχοϊδη, του κεντροαριστερού πρώην διαδηλωτή και προέδρου της Εθνικής Φοιτητικής Ένωσης Ελλάδας Χρήστου Παπουτσή κ.α. Θα ήταν απρέπεια να μη μνημονευτεί εδώ τιμητικώς και το όνομα του πλέον διακεκριμένου ως προς το ζήτημα της διασφάλισης της δημόσιας τάξης έλληνα υπουργού, του πασίγνωστου Κωνσταντίνου Μανιαδάκη. Είναι γεγονός ότι ο ταλαντούχος αυτός αξιωματούχος έθεσε τις βάσεις της σύγχρονης ευνομίας και κατάφερε δριμύτατα πλήγματα εναντίον των αμετανόητων εχθρών της.
Παρά το γεγονός ότι οι αστυνομικοί εμφανίζονται πολλές φορές με το απαξιωτικό χαρακτηρισμό με τον οποίο τους αποκαλούν οι εχθροί της δημοκρατίας, στη φαντασία μας τα όργανα της τάξης εμφανίζονται ως αξιόμαχη χιλιαρχία, αποφασισμένη να δώσει και την τελευταία ρανίδα του αίματός της, προκειμένου να προστατεύσει το πολίτευμα από τους αμετανόητους υπονομευτές του.
Ένα πάγιο πρόβλημα αδυναμίας επιβολής της τάξης στη χώρα μας, εξαιτίας παρωχημένων νομοθετικών ρυθμίσεων, αφορά την περίπτωση του πανεπιστημιακού ασύλου. Η απαγόρευση εισόδου αστυνομικών δυνάμεων στους χώρους των Ανωτάτων Σχολών, εν ονόματι μιας κακώς νοούμενης ελεύθερης διακίνησης ιδεών,έχει μετατρέψει τα ακαδημαϊκά ιδρύματα σε φωλιές ανυπότακτων στοιχείων και άντρα οργάνωσης δυναμικών κινητοποιήσεων. Στελέχη των δύο μεγάλων κομμάτων (αλλά και μικρότερων κεντροδεξιών) έχουν κατά καιρούς καταγγείλει αυτή την απαράδεκτη για τη δημοκρατία κατάσταση και έχουν απαιτήσει την αλλαγή της νομοθεσίας, προκειμένου η ασυλία να διατηρηθεί μόνο εκεί που είναι όντως απαραίτητη: στη διασφάλιση του ακαταδίωκτου των εκλεγμένων εκπροσώπων του δημοκρατικού Κοινοβουλίου. Κεντρικό ρόλο στη δημοκρατική σταυροφορία για την κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου έχουν αναλάβει ο αρχηγός του μεγάλου κεντροδεξιού κόμματος Αντώνης Σαμαράς, ο αρχηγός του μικρού ουλτραδεξιού κόμματος (που δηλώνει κεντροδεξιό) Γιώργος Καρατζαφέρης και η κεντροαριστερή υπουργός Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων Άννα Διαμαντοπούλου.
Η κεντροαριστερή κυβέρνηση του Γιώργου Παπανδρέου του νεότερου, διδαγμένη από τα λάθη και τις ανεπάρκειες της προκατόχου της, άλλαξε, μεταξύ πολλών άλλων, και το όνομα του πολλαπλώς και παντοιοτρόπως απαξιούμενου υπουργείου Δημόσιας Τάξης. Το νέο –και αποκαλυπτικό των αγαθών προθέσεων του πρωθυπουργού- υπουργείο Προστασίας του Πολίτη (ΠΡΟΠΟ) ρίχνει πλέον το κύριο βάρος του σε αυτό που υποδηλώνει το όνομά του: στην προστασία του πολίτη από τον κακό εαυτό του. Στις αιτιάσεις των γνωστών αντιδημοκρατικών κύκλων, που διατείνονται ότι προστασία με χημικά, σπασμένα κεφάλια και μαζικές προσαγωγές και συλλήψεις δεν νοείται, απαντώ ότι η δημοκρατία έχει σαφή και υποχρεωτικά όρια, εκτός των οποίων η ύπαρξή της επίσης δεν νοείται. Στη χυδαία επιμονή των ιδίων να υπενθυμίζουν, ως όψιμοι φιλόλογοι, ότι η λέξη «προστάτης» είναι συνώνυμη των λέξεων «προαγωγός» και «νταβατζής» δεν προτίθεμαι να απαντήσω, αρνούμενος να υποβιβάσω τον εαυτό μου στο δικό τους επίπεδο.
Συνεργάστηκε μαζί μου ο Νίκος Κουνενής.
