Σήμερα Κυριακή το ψωμί έχει την παγκόσμια τιμητική του
ΕΠΙΚΑΙΡΑ ΚΑΙ ΔΙΑΚΑΙΡΙΚΑ
Του Γιώργου Φρυγανάκη
(Διαβάζει και σχολιάζει ο Καραγκιόζης)
Σήμερα Κυριακή το ψωμί έχει την παγκόσμια τιμητική του. Και γιατί όχι, αφού το διαχρονικό και διατοπικό αυτό προϊόν είναι πρώτο στην αξιολογική κλίμακα του μεγάλου μας Ν. Καζαντζάκη: «Τα τετραθέμελα του κόσμου τούτου: ψωμί, κρασί, φωτιά, γυναίκα», αλλά και εξακολουθεί να είναι πρώτο στη βασική λίστα των λαϊκών αιτημάτων: «Ψωμί, Παιδεία, Ελευθερία». Πρόσφατα μάλιστα μια φρατζόλα ψωμί χρησιμοποιήθηκε ως εντυπωσιακό εποπτικό μέσο από το βήμα της βουλής …
To ψωμί, βέβαια, το βάζουμε καθημερινά στο στόμα μας κυριολεκτικά ή μεταφορικά.
Ποιος το ’λεγε πριν δύο χρόνια ότι θα τρώγαμε «πικρό ψωμί»∙ ότι θα «ψωμοζούσαμε»∙ ότι θα «ψωμολυσσούσαμε»!...
Πόσο δύσκολο να βρεις σήμερα μια δουλειά για «να βγάζεις το ψωμί σου»! Τώρα μάλιστα με τις εργασιακές εφεδρείες-απολύσεις πολλοί «θα πουν το ψωμί ψωμάκι» και «τον άρτον τον επιούσιον» θα τον ζητούν από το θεό στις προσευχές τους!...
Πολλοί νέοι μας ξενιτεύονται. Έξω «έχει ψωμί», λένε. Και δεν ακούνε τους μεγάλους που επαναλαμβάνουν ότι «το ψωμί της ξενιτειάς είναι πικρό….
Ποιος το περίμενε από τους Ευρωπαίους, που «φάγαμε μαζί ψωμί κι αλάτι»,
να μας ζητούν, ούτε λίγο ούτε πολύ, να ξεπουλήσουμε τη χώρα μας «για ένα κομμάτι ψωμί».
Πολλοί λένε ότι «είναι λίγα τα ψωμιά» της χώρας μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Άλλοι ότι «τα ’φαγε τα ψωμιά της» η Ένωση της Ευρώπης και μιλούν για …Εξουθένωση. Άλλοι πάλι λένε ότι «είναι μετρημένα τα ψωμιά» όλου του συστήματος. Κάποιοι άλλοι, όμως, λένε ότι «έχει να φάει πολλά ψωμιά» ακόμη το σύστημα. Δηλαδή…σύστημα και «ξερό ψωμί» ή «ψωμί κι ελιά και Κώτσο βασιλιά»!...
Πολλοί δεν μπορούν να προσαρμοστούν ακόμη στη νέα κατάσταση. «Ο άνθρωπος δε ζει μόνο για το ψωμί», λένε. Δηλαδή «Εδώ ψωμί δεν έχουμε και ραπανάκι για την όρεξη»!...
Είμαστε όμως απαράδεκτοι. Ενώ είμαστε οι 2οι σε καταθέσεις στην Ελβετία, οι 1οι στην εμπορική ναυτιλία και από τους πρώτους στον Τουρισμό και σε τόσα άλλα, γίναμε οι ψωμοζήτουλες της Ευρώπης.. Αλλά τι περίμενες από κυβερνήσεις που τα ψέματα και τις αυξήσεις τα ’χουν «ψωμοτύρι». Και δεν πρέπει, λέει, ο υπουργός οικονομικών, να αντιδρούμε, γιατί έτσι βάζουμε βούτυρο πάνω στο ψωμί των οίκων αξιολόγησης.
Και καλά με όλα τ’ άλλα. Με το ψωμοσάκουλο όμως τι γίνεται; Και όπως φαίνεται το μαρτύριό μας «έχει πολύ ψωμί ακόμη». Για την ώρα έχουν πέσει τα «ψωμάκια» μας. Σε λίγο όμως θα πέφτουμε εμείς…
Μέχρι τώρα μας λέγανε «αλλάζεις τον φούρναρη όταν δεν σου αρέσει το ψωμί του» . Τώρα όμως έχουμε ένα φούρνο που καίει συνεχώς χωρίς να ξεφουρνίζει ούτε ένα αρτουλάκι. Ξεφουρνίζουν όμως, θα μου πείτε, λόγια συμπόνιας για τους αδικημένους από τα μέτρα. Τι να πει όμως ο πεινασμένος; «Ο λόγος σας με χόρτασε και το ψωμί σας φάτε το»;
Ξέρω ότι παράγινε το κακό με την…ψωμολογία. Τι να γίνει όμως; «Οι πεινασμένοι ονειρεύονται καρβέλια». Τυχαίο είναι που πολλοί εύχονται να βρεθεί ένας… ψωμωμένος άντρας να πάρει τα πράγματα στα χέρια του, για να ξαναφάνε γλυκό ψωμί;. Όχι βέβαια σαν τον Ψωμιάδη!
Η εκκλησία μιλάει για αγάπη. Ναι , όμως «η αγάπη έχει γλυκιά γεύση, αλλά μόνο μαζί με ψωμί», που λέει και ο Εβραίος ο φίλος μου. Αλλά και «Όλες οι λύπες υποφέρονται όταν υπάρχει ψωμί», που λέει ο Θερβάντες, που τόσα είχε τραβήξει για την Ελλάδα.
Φταίει βέβαια και ο Έλληνας! «Ξένο ψωμί ήταν που ’τρωγε, δικό του το μαχαίρι», που λέει η παροιμία.. «Όλοι μαζί το φάγαμε», θα μου πουν. Ναι, αλλά μη μας βάζουν όλους στην ίδια… ψωμιέρα, γιατί κάποιοι έφαγαν μόνο τα ψίχουλα και κάποιοι έφαγαν μόνο με τα μάτια..
Θα τελειώσω με λίγη πρακτική αριθμητική και λίγη ιστορία.
Η φρατζόλα των 350 γραμμαρίων κοστίζει 80 λεπτά κατά μέσο όρο, δηλαδή 2,30 ευρώ σχεδόν το κιλό ή περίπου 800 δραχμές. Ο Έλληνας σιτοπαραγωγός αγρότης εισπράττει 13 περίπου λεπτά για κάθε κιλό σιταριού. Πόσα κιλά πρέπει να πουλήσει για να αγοράσει ένα κιλό ψωμί;
Και τώρα η ιστοριούλα:
H τελευταία βασίλισσα της Γαλλίας Μαρία Αντουανέττα απαντώντας σε κάποιον αυλικό της που της ανέφερε ότι ο λαός δεν έχει ψωμί να φάει, απάντησε: «Ε, αν δεν έχει ψωμί, ας φάει παντεσπάνι»! Απάντηση ενδεικτική της απόστασης από την πραγματικότητα και της κατάστασης που οδήγησε στη γαλλική επανάσταση όταν «ψώμωσαν» οι συνθήκες!...
.
