Με επίκεντρο την προστασία της παράκτιας ζώνης, τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης και την ανάγκη μετάβασης από την αποκατάσταση των καταστροφών στην πρόληψη και την έγκαιρη αντιμετώπιση των κινδύνων, ξεκίνησε στο Ρέθυμνο το απόγευμα της π. Πέμπτη το συνέδριο «Rethymno Blue Shield: Στρατηγική Θωράκισης της Παράκτιας Ζώνης».
Η διοργάνωση, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί σήμερα, συγκεντρώνει εκπροσώπους της κυβέρνησης, της αυτοδιοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας και αρμόδιων φορέων, με στόχο να αναδείξει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι παράκτιες πόλεις και να συμβάλει στη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής προστασίας του Ρεθύμνου.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται η ανάγκη ενίσχυσης της ανθεκτικότητας της πόλης απέναντι στα ολοένα εντονότερα φαινόμενα που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή, όπως η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, η αύξηση της θερμοκρασίας των υδάτων και η διάβρωση των ακτών. Παράλληλα, αναδείχθηκε η σημασία της αξιοποίησης σύγχρονων τεχνολογικών εργαλείων, αλλά και της συνεργασίας μεταξύ κεντρικής διοίκησης, αυτοδιοίκησης και επιστημονικών φορέων.
Την ανάγκη να αντιμετωπιστεί η κλιματική αλλαγή ως μια ήδη διαμορφωμένη πραγματικότητα, με σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, την οικονομία και την κοινωνία, υπογράμμισε ο αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας και Κλιματικής Αλλαγής του Δήμου Ρεθύμνης, Γιώργος Σκορδίλης. Όπως επισήμανε, η θωράκιση του παράκτιου μετώπου δεν μπορεί να αποτελεί αποκλειστική ευθύνη της δημοτικής αρχής, αλλά απαιτεί τη συμμετοχή και τον συντονισμό όλων των εμπλεκόμενων φορέων.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου παρουσίασε τις δυνατότητες που προσφέρουν οι ελληνικοί μικροδορυφόροι, η τεχνητή νοημοσύνη και οι σύγχρονες ψηφιακές υποδομές στην παρακολούθηση των περιβαλλοντικών κινδύνων και στην ενίσχυση της πολιτικής προστασίας.
Ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη πρόληψης έδωσε και ο γενικός γραμματέας Αυτοδιοίκησης και Αποκέντρωσης του υπουργείου Εσωτερικών, Σάββας Χιονίδης, ο οποίος αναφέρθηκε στη σημασία των χρηματοδοτικών εργαλείων και της αποτελεσματικότερης συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών και φορέων.
Ξεχωριστή θέση στη συζήτηση είχε και η παρέμβαση του καθηγητή Γεωλογίας του ΕΚΠΑ Ευθύμη Λέκκα, ο οποίος υπογράμμισε την ανάγκη το Ρέθυμνο να προετοιμαστεί ακόμη και για το ενδεχόμενο εκδήλωσης τσουνάμι, επισημαίνοντας ότι η πρόληψη και η οργανωμένη ετοιμότητα αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την προστασία της ανθρώπινης ζωής.
Γιώργος Σκορδίλης: «Η κλιματική αλλαγή είναι πια πραγματικότητα»
Τη σημασία του συνεδρίου τόσο για το Ρέθυμνο όσο και για το σύνολο των παράκτιων πόλεων της Κρήτης ανέδειξε ο αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας και Κλιματικής Αλλαγής Γιώργος Σκορδίλης, τονίζοντας ότι οι συνθήκες που διαμορφώνονται επιβάλλουν πλέον διαφορετική αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών κινδύνων.
Όπως ανέφερε, πριν από μερικά χρόνια η κλιματική αλλαγή αντιμετωπιζόταν ως ένα ζήτημα που αφορούσε κυρίως το μέλλον. Σήμερα, όμως, οι καταστροφές που προκαλούν τα ακραία καιρικά φαινόμενα έχουν καταστήσει σαφές ότι πρόκειται για μια πραγματικότητα με άμεσο οικονομικό και κοινωνικό αντίκτυπο.
«Σήμερα, όλοι έχουν καταλάβει ότι είναι πια πραγματικότητα και οι καταστροφές που γίνονται είναι πια εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό του κάθε κράτους», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Όπως εξήγησε, τα κονδύλια που απαιτούνται για την αποκατάσταση των ζημιών περιορίζουν τους διαθέσιμους πόρους για άλλες αναγκαίες πολιτικές και δράσεις, γεγονός που καθιστά επιτακτική τη στροφή προς την πρόληψη.
Αναφερόμενος στον βασικό στόχο της διοργάνωσης, ο κ. Σκορδίλης υπογράμμισε ότι το ζητούμενο είναι να εξεταστεί συνολικά η ανθεκτικότητα της πόλης και να αναζητηθούν αποτελεσματικές λύσεις για την προστασία του παράκτιου μετώπου. Πρόκειται για μια περιοχή που δέχεται πιέσεις τόσο από τις ανθρώπινες δραστηριότητες όσο και από τις επιπτώσεις της κλιματικής μεταβολής, με την άνοδο της στάθμης της θάλασσας και την αύξηση της θερμοκρασίας των υδάτων να αποτελούν κρίσιμες παραμέτρους.
«Θεωρώ ότι στο εξής το μέλημά μας πρέπει να είναι πώς θα θωρακίσουμε την περιοχή μας», τόνισε, διευκρινίζοντας ότι η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης δεν μπορεί να περιοριστεί στα όρια και στις δυνατότητες ενός δήμου.
«Το ζήτημα της κλιματικής αλλαγής δεν αφορά τη δουλειά μόνο ενός δήμου, αλλά και της κοινωνίας, της αυτοδιοίκησης και του πολιτικού συστήματος», ανέφερε, υπογραμμίζοντας την ανάγκη συντονισμένης δράσης και συνεργασίας σε όλα τα επίπεδα.
Δημήτρης Παπαστεργίου: Μικροδορυφόροι και τεχνητή νοημοσύνη στην υπηρεσία της πολιτικής προστασίας
Στις δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες για την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών κινδύνων αναφέρθηκε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, επισημαίνοντας ότι η ενασχόληση των δήμων με ζητήματα που στο παρελθόν θεωρούνταν ακραία ή μακρινά αποτελεί πλέον αναγκαιότητα.
Όπως σημείωσε, το υπουργείο μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην προσπάθεια της αυτοδιοίκησης, παρέχοντας τεχνολογικά εργαλεία και υποστηρίζοντας τον σχεδιασμό των επόμενων βημάτων. Σε αυτή την κατεύθυνση, ιδιαίτερη σημασία αποκτά η αξιοποίηση των ελληνικών μικροδορυφόρων, οι οποίοι μπορούν να προσφέρουν σημαντικά δεδομένα για την παρακολούθηση και την καταγραφή περιβαλλοντικών μεταβολών.
«Μόνο και μόνο λόγω της χρήσης των ελληνικών μικροδορυφόρων έχουμε πολύ σημαντικά στοιχεία για το τι θα μπορέσουμε να κάνουμε το επόμενο διάστημα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι ο συνδυασμός των δορυφορικών δεδομένων με την τεχνητή νοημοσύνη και τις νέες ψηφιακές υποδομές μπορεί να δημιουργήσει πρόσθετες δυνατότητες για την έγκαιρη αναγνώριση κινδύνων και την αποτελεσματικότερη προστασία των τοπικών κοινωνιών.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η συζήτηση δεν πρέπει να περιορίζεται αποκλειστικά στη διάβρωση των ακτών, αλλά να επεκτείνεται συνολικά στην πολιτική προστασία και στη δημιουργία ανθεκτικών δήμων, με βασική προτεραιότητα την προστασία της ανθρώπινης ζωής.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις δυνατότητες αξιοποίησης της τεχνητής νοημοσύνης από την τοπική αυτοδιοίκηση, επισημαίνοντας ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές δυσκολίες, καθώς πολλοί δήμοι δεν διαθέτουν επαρκές εξειδικευμένο προσωπικό ή τις απαραίτητες τεχνικές υποδομές.
«Το θέμα είναι να δώσουμε με εύκολο τρόπο τα δεδομένα που θα μπορέσει η αυτοδιοίκηση να χρησιμοποιήσει για την επόμενη μέρα», σημείωσε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η λύση δεν βρίσκεται αποκλειστικά στην εκπαίδευση των εργαζομένων, αλλά κυρίως στη δημιουργία και διάθεση έτοιμων ψηφιακών υποδομών και πρακτικών εφαρμογών, τις οποίες οι δήμοι θα μπορούν να αξιοποιούν με βάση τις πραγματικές τους δυνατότητες.
Στόχος είναι οι τοπικές αρχές να έχουν πρόσβαση σε αξιόπιστα δεδομένα και σύγχρονα εργαλεία, ώστε να σχεδιάζουν αποτελεσματικότερα τις παρεμβάσεις τους, να εντοπίζουν έγκαιρα πιθανές απειλές και να ανταποκρίνονται με μεγαλύτερη ταχύτητα σε έκτακτες συνθήκες.
ΕΥΘΥΜΗΣ ΛΕΚΚΑΣ: «ΤΟ ΡΕΘΥΜΝΟ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΠΟΛΗ TSUNAMI READY»
Την ανάγκη προετοιμασίας του Ρεθύμνου απέναντι σε ενδεχόμενους γεωλογικούς και θαλάσσιους κινδύνους ανέδειξε ο καθηγητής Γεωλογίας του ΕΚΠΑ Ευθύμης Λέκκας, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στο ενδεχόμενο εκδήλωσης τσουνάμι.
Ο καθηγητής, ο οποίος εκπονεί και τη μελέτη για την αντισεισμική προστασία της πόλης, η οποία αναμένεται να παρουσιαστεί σύντομα σε ειδική ημερίδα, τόνισε ότι το Ρέθυμνο πρέπει να αποκτήσει την απαραίτητη ετοιμότητα και τον σχεδιασμό για την αντιμετώπιση ακόμη και τέτοιων ακραίων σεναρίων.
Η αναφορά στην ανάγκη να γίνει το Ρέθυμνο «tsunami ready» δεν σημαίνει ότι εκτιμάται πως μια πιθανή εκδήλωση του φαινομένου στην περιοχή θα μπορούσε να έχει την ένταση και το μέγεθος αντίστοιχων καταστροφών που έχουν καταγραφεί σε περιοχές όπως η Ινδονησία, η Ιαπωνία ή η Χιλή.
Αντίθετα, αναδεικνύει τη σημασία της πρόληψης, της επιστημονικής αξιολόγησης των κινδύνων και της ύπαρξης συγκεκριμένων σχεδίων ετοιμότητας, ώστε οι αρμόδιοι φορείς και οι πολίτες να γνωρίζουν πώς πρέπει να αντιδράσουν σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.
Το συνέδριο «Rethymno Blue Shield» φιλοδοξεί, μέσα από τις εργασίες και τις παρεμβάσεις των συμμετεχόντων, να ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο για το μέλλον της παράκτιας ζώνης και την προστασία του Ρεθύμνου. Το βασικό ζητούμενο είναι πλέον η μετάβαση από τη διαχείριση των συνεπειών στην οργανωμένη πρόληψη, με επιστημονική τεκμηρίωση, σύγχρονα τεχνολογικά μέσα και συνεργασία όλων των αρμόδιων φορέων.
