«ΔΥΣΚΟΛΟ ΚΑΙ ΤΟ ΦΕΤΙΝΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ» ΛΕΝΕ ΟΙ ΙΔΙΟΙ
Η διαχείριση των μεταναστευτικών ροών εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για τις λιμενικές αρχές της Κρήτης, με τους λιμενικούς να δίνουν καθημερινά μάχη τόσο στη θάλασσα όσο και στην ξηρά, προκειμένου να ανταποκριθούν στις αυξημένες ανάγκες διάσωσης, φύλαξης και μεταφοράς μεταναστών. Ο πρόεδρος της Ένωσης Λιμενικών Κρήτης, Μανόλης Αθουσάκης, περιγράφει την εικόνα που επικρατεί μέχρι σήμερα, επισημαίνοντας ότι οι αφίξεις παραμένουν στα ίδια επίπεδα με πέρυσι, ωστόσο καταγράφεται σαφής μετατόπιση των ροών προς τα ανατολικά της νότιας Κρήτης. Παράλληλα, αναφέρεται στις κινήσεις που έχουν γίνει από την Πολιτεία για την αποσυμφόρηση της κατάστασης, στην ενίσχυση των λιμενικών υπηρεσιών με προσωπικό και εξοπλισμό, αλλά και στις δυσκολίες που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν καθημερινά οι λιμενικοί, ενόψει μάλιστα ενός ακόμη απαιτητικού καλοκαιριού.
Συνέντευξη: Σταύρος Ρακιντζής
Αντιλαμβανόμαστε την πίεση την οποία δέχονται και οι λιμενικοί. Πείτε πως διαμορφώνεται μέχρι στιγμής η κατάσταση με τις μεταναστευτικές ροές;
«Όταν έχει καλές καιρικές συνθήκες βλέπουμε αυξημένες ροές μεταναστών σε σχέση με τις προηγούμενες μέρες. Σε σχέση βέβαια με το 2025 τα περιστατικά και οι αφίξεις μεταναστών είναι στα ίδια επίπεδα. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι θα ήταν χειρότερα αν δεν είχαν γίνει ενέργειες από την Πολιτεία και από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου και από το Υπουργείο Εξωτερικών αλλά και το Αρχηγείο του Λιμενικού Σώματος και το δικό μας Υπουργείο, διότι γνωρίζουμε ότι κάποιες ροές έχουν σταματήσει από τη Λιβύη. Δηλαδή θα ήταν περαιτέρω αυξημένες όπως ξεκίνησαν το '23, το '24, το '25 και αυξάνονταν. Έχουν σταματήσει κάποιες ροές από εκεί κάτω. Όλοι καταλαβαίνουμε ότι είναι λίγο δύσκολο όλο αυτό το εγχείρημα. Βλέπουμε όμως μία διαφορά και το λέμε αυτό γιατί, αν έχετε παρατηρήσει ειδικά το μήνα τον Μάιο τώρα, οι ροές των μεταναστών μετακινήθηκαν ανατολικότερα της νότιας Κρήτης. Δηλαδή ενώ παλιότερα είχαμε τις πολλές αφίξεις Γαύδο, Τρυπητή, Χανιά, πλέον δηλαδή αυτό το μήνα είχαμε στο Ηράκλειο 12 και στα Χανιά μόλις 2. Στο Ρέθυμνο 3 και ακόμα ανατολικότερα στην Ιεράπετρα 3, που δεν απασχολούσε τόσο πολύ η Ιεράπετρα.»
Άρα λοιπόν έχει μετακινηθεί προς τα ανατολικά αυτή η ροή.
«Πιθανότατα λόγω των πιέσεων που δέχονται εκεί τα κυκλώματα από τη Λιβύη. Σα νούμερα έχουμε αφίξεις πάλι, αλλά βλέπουμε ότι κάτι έχει γίνει, κάτι έχει αλλάξει. Και γνωρίζουμε ότι έχει αλλάξει.»
Πόσα περιστατικά έχετε διαχειριστεί μέχρι τώρα;
«Περίπου 80 περιστατικά και 3.700 αφίξεις. Είναι στα ίδια επίπεδα με πέρυσι. Τις τελευταίες ημέρες είχαμε 1.000 αφίξεις περίπου, αλλά ήταν λόγω των καλών καιρικών συνθηκών».
Η εκτίμηση ποια είναι για φέτος;
«Δεν μπορώ να κάνω εκτίμηση, γιατί δεν ξέρω πόσο θα αποδώσουν και πόσο θα συνεργαστούν οι λυβικές αρχές. Δηλαδή φαίνεται ότι υπάρχει κάτι κι ότι είμαστε σε θετική κατευθυνση.»
Θα πρέπει να ληφθούν επιπλέον μέτρα για την Κρήτη;
«Κοιτάξτε, τα μέτρα τώρα που έχουμε πει και από πέρυσι είναι αυτό με τους δύο χώρους για να είναι η διαμονή αυτών των ανθρώπων ολιγοήμερη. Η ομοσπονδία στην οποία συμμετέχω είχαμε κάνει και συναντήσεις με τον κύριο Πλεύρη και την κύρια Βολουδάκη για το θέμα. Βλέπουμε ότι προχωράει στο να γίνει ο χώρος, που έτσι αλλιώς υπάρχει στο Ηράκλειο. Προχωράει να γίνει ένας χώρος καταλληλότερος για όλους. Η μεταβίβασή τους σε άλλα κέντρα γίνεται σήμερα άμεσα, το συντομότερο δυνατό. Όσον αφορά στην ενίσχυση που ζητούσαμε για την Κρήτη, φέτος διατέθηκαν περιπολικά οχήματα σε όλες τις λιμενικές αρχές, στα κεντρικά λιμεναρχεία μάλιστα, δύο. Στην Κρήτη γενικότερα θα υπάρξει ενίσχυση με 35 επιπλέον άτομα μόνιμα, με τη διαδικασία των μεταθέσεων. Έχουν γίνει ήδη αυτά τα συμβούλια. Περιμένουμε να ανακοινωθούν στους συναδέρφους και να εκτελεστούν οι μεταθέσεις αυτές. Το θετικό είναι ότι ο κος Κικίλιας ανακοίνωσε και είναι όντως σε πολύ καλό στάδιο, η πρόσληψη 500 λιμενοφυλάκων, οι οποίοι θα είναι με μια σχετικά γρήγορη διαδικασία. Θα είναι εκτός Πανελληνίων, όπως προσληφθήκαμε τα παλιότερα στελέχη που ήταν εξάμηνη εκπαίδευση. Περιμένουμε ότι όλο αυτό θα αποδώσει και θα ενισχυθεί και η Κρήτη από αυτό.»
Δηλαδή τα 35 άτομα που είπατε αναμένονται άμεσα;
«Τα 35 άτομα θα έρθουν μέχρι το τέλος του καλοκαιριού, για μόνιμα. Έκτακτη ενίσχυση υπάρχει έτσι αλλιώς συνέχεια και έχουμε και δεσμεύσεις ότι όποτε απαιτηθεί θα υπάρχει. Δηλαδή ανάλογα στο πώς θα πάνε οι ροές, γιατί τώρα είναι σε εξέλιξη η συνεργασία με τη Λιβύη. Αναλόγως στο πώς θα πάνε οι ροές θα αυξηθούν οι αποσπασμένοι που θα έρθουν για ενίσχυση.»
Αρκεί το προσωπικό, ο εξοπλισμός που έχετε;
«Η πίεση ασκείται ακόμα. Ωστόσο, για να έρθει παραπάνω κόσμος -για να είμαστε ορθολογικοί και αντικειμενικοί-, από αυτόν που στέλνουν αυτή τη στιγμή θα πρέπει να πάρει και κόσμο το σώμα. Το σώμα γενικότερα έχει κάποιο θέμα στελέχωσης, μεγάλο ηλικιακό μέσο όρο, οπότε γι' αυτό τόνισα τις πεντακόσιες προσλήψεις για τις οποίες ο στόχος είναι μέχρι το τέλος του 2026 να έχουν βγει από τις σχολές και να έχουν διατεθεί στις λιμενικές αρχές. Οπότε εκεί θα είναι η σημαντική ενίσχυση, μέχρι τότε θα πρέπει να αντέξουμε για άλλη μια χρονιά να δούμε πώς θα κινηθούν οι ροές. Θέλω να πιστεύω ότι μέχρι το τέλος Ιουλίου που έχει ανακοινώσει ο κ. Πλεύρης ότι θα είναι έτοιμος ο χώρος στο Ηράκλειο, ώστε να είμαστε όλοι σε καλύτερες συνθήκες.»
Πώς αντιμετωπίζετε καθημερινά αυτή την κατάσταση; Τη στιγμή που διασώζετε αυτούς τους ανθρώπους, σε τι κατάσταση είναι; Σας δημιουργούν προβλήματα;
«Συνήθως επειδή αυτοί είναι εξαντλημένοι από ταξίδι δε δημιουργούν προβλήματα, είναι συνεργάσιμοι. Υπηρεσιακά για να το διαχειριστούμε χρειάζεται κόσμος. Προσπαθούμε να ανταπεξέλθουμε, το πρόβλημα είναι ότι αυτή τη στιγμή πρέπει να τους μετακινούμε και σε νοσοκομεία, ενώ σύμφωνα με τις προβλέψεις θα υπάρχει κάποιος χώρος αποκλειστικός στους προσωρινούς χώρους αυτούς που θα φτιαχτούν ώστε να γίνονται εκεί οι πρώτες ενέργειες νοσηλείας, της προσωρινής νοσηλείας. Κάποιοι από αυτούς καμιά φορά μας λένε και ψέματα ότι έχουν πρόβλημα υγείας και γίνονται όλες εξετάσεις και τελικά δεν έχουν τίποτα, οπότε επιβαρύνεται η όλη κατάσταση γιατί εκεί πρέπει να διατεθούν οι συνάδελφοι για τη φύλαξή τους και τη μεταγωγή τους. Είναι σίγουρα δύσκολο και θα είναι άλλο ένα δύσκολο καλοκαίρι για τους λιμενικούς. Προσπαθούμε όμως και περιμένουμε να αποδώσουν και τα μέτρα που έχουν ληφθεί.»
Τα αιτήματα τα οποία θέσατε στο Υπουργείο ποια είναι;
«Τα αιτήματα που είχαν τεθεί από πέρυσι και που επιβεβαιώθηκαν και μας διαβεβαιώσαν και ο κ. Πλεύρης και η κ. Βολουδάκη ήταν να φτιαχτούν αυτοί οι προσωρινοί χώροι φύλαξης των μεταναστών, όπου η φύλαξη θα γίνεται από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου και όχι από λιμενικούς. Από εκεί θα έχουμε απεμπλοκή δυνάμεων. Η μόνη μας εμπλοκή σα λιμενικό θα είναι για τη δικογραφία, τις προανακριτικές πράξεις που πρέπει να γίνουν, αλλά θα είναι κυρίως για τη μετακίνηση αυτών των ανθρώπων στις άλλες δομές. Να τονίσω και αυτό που μας είπε ο κ. Πλεύρης και όντως ισχύει, ότι επειδή στο Ανατολικό Αιγαίο τώρα οι ροές έχουν ελαττωθεί πάρα πολύ, οι δομές εκεί πέρα είναι άδειες, οπότε δεν υπάρχει λόγος να φτιαχτεί δομή στην Κρήτη αυτή τη στιγμή μόνιμη και μεγάλου μεγέθους.»
Για το λιμενικό σταθμό της Αγίας Γαλήνης;
«Για τα νότια του νομού Ηρακλείου και του νομού Ρεθύμνου, τους τρεις δηλαδή λιμενικούς σταθμούς που είναι στα νότια, έχουμε αιτηθεί να μπουν στην τρίτη κατηγορία που αυτό στην ουσία λειτουργεί θετικά από την άποψη ότι θα μπορούν να φέρουν στελέχη, κατευθείαν από τις παραγωγικές σχολές ώστε να ενισχυθεί η Κρήτη. Νομίζουμε ότι κι αυτό θα γίνει, γιατί τα 500 άτομα που θα είναι να πάρουμε τώρα, στο 2026, για να συνδράμουν σ’ εμάς, θα είναι για αυτόν τον λόγο. Για να ενισχυθούν και να μπορούν να έρθουν εδώ στην Κρήτη από το Ανατολικό Αιγαίο συνάδελφοι που έχουν καταγωγή από την Κρήτη. Οπότε θεωρούμε ότι είναι το επόμενο βήμα. Είναι καθαρά νομοθετικό.»
Στο μεταξύ είχατε και επισκέψεις στις λιμενικές αρχές της Κρήτης και του Ρεθύμνου. Τι συζητήσατε σε αυτές τις συναντήσεις;
«Στις λιμενικές αρχές που πήγαμε, συζητήσαμε με τους συναδέλφους κυρίαρχα για το μεταναστευτικό και την ενίσχυση που προτίθεται το Υπουργείο να φέρει. Επίσης, συζητήσαμε και θεσμικά θέματα δικά μας που έχουν να κάνουν με άδειες που έχουν να κάνουν με τις μεταθέσεις μας. Το λιμενικό έχει μείνει πίσω σε σχέση με τα υπόλοιπα σώματα ασφαλείας σε κάποια θέματα διοίκησης, δηλαδή του προσωπικού τα δικά μας, τα εσωτερικά. Σε αυτό είμαστε σε ένα καλό, θετικό στάδιο. Βλέπουμε μια αλλαγή το τελευταίο χρόνο. Θέλουμε να πιστεύουμε ότι θα διορθώσουν πράγματα και θα προωθηθούν τα αιτήματα μας.»
Ο πόλεμος, η κρίση στη Μέση Ανατολή έχει πιέσει και άλλο την κατάσταση;
«Για την ώρα δεν φαίνεται, γιατί οι εθνικότητες είναι πολύ συγκεκριμένες. Ήταν αυτές που έρχονταν πάντα. Έχει και Αιγύπτιους, έχει και από το Μπαγκλαντές, έχει και Σουδανούς. Για την ώρα ως προς τη Λιβύη, από κάτω δε φαίνεται κάτι.»
