Απάντηση για το ζήτημα της στάσης λεωφορείου στην Αγία Φωτεινή Αμαρίου έστειλε στην εφημερίδα μας ο Αρχιτέκτονας κ. Αντώνης Νουκάκης, ο οποίος σχεδίασε την συγκεκριμένη κατασκευή.
Υπενθυμίζουμε, ότι σε πρόσφατο σχόλιο της εφημερίδας αναφέρθηκαν οι διαμαρτυρίες κατοίκων ως προς την καταλληλότητας της κατασκευής, η οποία στόχο έχει να προστατεύει από τις καιρικές συνθήκες τους ανθρώπους που περιμένουν την έλευση των λεωφορείων της γραμμής και των σχολικών μεταφορικών μέσων.
Οι διαμαρτυρίες αφορούσαν το εύχρηστο της κατασκευής και όχι την αισθητική που έχει ακολουθηθεί, καθώς είναι μια όντως όμορφη και μοντέρνα στάση λεωφορείου.
Σε απάντηση του σχολίου, ο κ. Νουκάκη, έστειλε γραπτή δήλωση, στην οποία τονίζονται τα εξής: «Σε σχέση με την δημοσίευση της εφημερίδας «Ρέθεμνος» της 25/112023 που αφορά στην στάση λεωφορείου της Αγίας Φωτεινής Αμαρίου επιτρέψετε μου να διατυπώσω τις παρακάτω θέσεις, με δεδομένο ότι ευθύνομαι πλήρως για την αρχιτεκτονική υπόσταση αυτού του αντικειμένου.1
¨Όσοι ασχολούμαστε με επεμβάσεις στον δημόσιο χώρο έχουμε πάντα τη συνείδηση πως είναι αδύνατο να ταυτιστούν οι απόψεις μας με το σύνολο των πολιτών που είναι χρήστες του και φυσικά έχουν κάθε δικαίωμα κρίσεων και επικρίσεων. Γιαυτό είμαστε πάντα έτοιμοι να ερμηνεύσουμε τις επιλογές των προτάσεων μας τόσο ως προς τη λειτουργικότητα όσο και την αισθητική
Η αναφορά σας στη στάση της Αγ. Φωτεινής διατυπώνεται μια θετική εκτίμηση ως προς την αισθητική που ασφαλώς ικανοποιεί. Στη συνέχεια ο ισχυρισμός πως η συγκεκριμένη κατασκευή δεν προστατεύει ούτε από ήλιο ούτε από βροχή σε αντίθεση ίσως με τη συνήθη συγκρότηση των στάσεων λεωφορείου Εικ.1 ακυρώνει πλήρως την χρησιμότητα και τη σημασία της ύπαρξης της.2
. Στη διαδικασία παραγωγής του αρχιτεκτονικού έργου ως χρηστικού αντικειμένου προέχει ασφαλώς η ορθολογική οργάνωση των υλικών στοιχείων του που ανταποκρίνονται στις ανάγκες χρήσης. Η αισθητική αντιμετώπιση είναι πιο πολύπλοκη με εξαρτήσεις που αφορούν στον χρόνο στον τόπο στην ιστορικότητα και βέβαια στην υποκειμενική εκτίμηση. Η συνύπαρξη άρτιας χρηστικότητας και αισθητικής ποιότητας καθιστούν το αντικείμενο πολιτισμικό αγαθό που συμβάλλει στην ποιότητα ζωής ως αντικείμενο ευχάριστης και απολαυστικής κατοίκησης3 Εικ.2. αλλά και ως ένδειξη του πολιτισμικού επιπέδου του τόπου.
Η συγκεκριμένη στάση αφορά στη στρατηγικής σημασίας θέση του συγκοινωνιακού δικτύου του Αμαρίου, κεντρικής και περιεκτικής λειτουργιών. Δημαρχείο, Γυμνάσιο- Λύκιο, Κέντρο Υγείας, καταστήματα και λίγες κατοικίες. . Για τον λόγο αυτό η στάση εμπλουτίστηκε με την οργάνωση του εγγύτερου περιβάλλοντος της με μια κρήνη και στοιχεία καθιστικού.
Η Στάση.
Η θέση της, αρκετά εκτεθειμένη και ειδικά στους επικρατούντες βορειοδυτικούς ανέμους συνέβαλε σε επιλογές που αφορούν:
-Στην κάλυψη με υαλοστάσια της πλάτης που αποτελεί το βόρειο όριο και των δύο πλάγιων παρειών.
-Στην αύξηση του βάθους του στεγάστρου ως προς τα συνήθη και την επέκταση του στη βόρεια παρειά Εικ. 3 Δεν αμφιβάλω πως σε περίπτωση βροχής με νότιο άνεμο η προστασία θα είναι ελλιπής, η αντιμετώπιση όμως αυτής της όχι συχνής κατάστασης θα οδηγούσε σε αδικαιολόγητα υπερβολική και αμφιβόλου απόδοσης κατασκευή. .
Οι αισθητικές επιλογές σχετίζονται με τα ιδιαίτερα και άξια ανάδειξης χαρακτηριστικά του τόπου και της θεώρησης του ως τοπίου. Στο εξαίσιο αυτό τοπίο, μια διάφανη κατασκευή από λεπτούς μεταλλικούς φορείς και γυάλινα πετάσματα - ότι παρέχει η σύγχρονη τεχνολογία - αποδίδει το ζητούμενο: ένα αντικείμενο να παρέχει την απαιτούμενη προστασία με ελάχιστη παρουσία, αφήνοντας απρόσκοπτες τις απολαυστικές κοντινές και μακρινές θεάσεις. Αιωρούμενες χρωματιστές «πινελιές» της στέγασης προβάλλουν σαν στοιχεία συμπληρωματικά του φυσικού περιβάλλοντος.
Η Κρήνη.
Οι ιστορικές κρήνες της περιοχής, που λειτουργούσαν μέχρι και την δεκαετία του 1960, -βλέπε σχετικό άρθρο μου https://omospamari.gr/istorikes-krines-sto-amari/ είχαν μια ορθολογικά λειτουργική συγκρότηση που αντιστοιχούσε σε σύνθετη εξυπηρέτηση: τη λήψη νερού από τη συνεχή ροή συγκεκριμένης πηγής, το πότισμα των ζώων, το πλύσιμο ρούχων, με απλή κλασικού τύπου διαμόρφωση. Οι σύγχρονες κρήνες αφορούν σε κατασκευές μονοσήμαντης λειτουργίας σε σημεία εξυπηρέτησης που συνδέονται με το δίκτυο ύδρευσης.
Οι συνήθεις σημερινές κατασκευές, λαϊκότροπες σκηνικές αναπαραστάσεις δεν συσχετίζονται ούτε με την τοπική παράδοση ούτε αποτελούν δημιουργική έκφραση και απόδοση σύγχρονων αντιλήψεων και συνθηκών.
Η πρόταση θέλει να εκφράσει τα νέα δεδομένα ως μια σύγχρονη λειτουργική και αισθητική σύνθεση με απλά γεωμετρικά στοιχεία από τοπικό υλικό- σκληρή πέτρα Μυλοπόταμου. Δύο στήλες με μια ρωγμή ανάμεσα τους απ’ όπου προβάλλει ένας αυτόματος κρουνός.4. Στη βάση ένα πρίσμα συλλέγει το νερό προς την σχάρα. Ένας κύβος- βατήρας για διψασμένα μικρά παιδιά και άλλοι πέτρινοι κύβοι - καθίσματα συμπληρώνουν τη λειτουργική και αισθητική σύνθεση.
1.Η στάση και το τμήμα του πεζοδρομίου που είναι ενταγμένη, αποτελεί μέρος συνολικής διαμόρφωσης του σημαντικού τοπικού συγκοινωνιακού κόμβου της συμβολής του κεντρικού άξονα του Αμαριώτικου δρόμου και του κλάδου που οδηγεί στα χωριά του Κέντρους που δεν ολοκληρώθηκε ποτέ.. Είναι μια μελέτη του 2012 που ανατέθηκε από την Αμάρι Α.Ε. με πρόεδρο τον κύριο Νίκο Μαρκίδη. Η κατασκευή της στάσης πραγματοποιήθηκε το 2016 είναι δηλαδή σε χρήση επτά έτη. . Ο υπεύθυνος κατασκευής συνεπαρχιώτης μηχανικός εργολήπτης Κυριάκος Καλαγασίδης και ο κατασκευαστής μεταλλικών Στέλιος Αλεβιζάκης εκτέλεσαν με συνέπεια και ακρίβεια την μελέτη εφαρμογής.
2.Υπάρχουν σε επαρχιακά δίκτυα περίκλειστες στάσεις, βαριές αναχρονιστικές πέτρινες κατασκευές, ή ευτελούς προχειρότητας, που εκτός από την αντιαισθητική τους υπόσταση χρησιμεύουν και σε άλλες «ανάγκες»
3.Ο τρόπος που εκφράζονται και απολαμβάνουν νέοι Αμαριώτες δικαιώνει αυτόν το θεμελιώδη στόχο της αρχιτεκτονικής.
4.Πρέπει να σημειώσουμε πως η κρήνη ποτέ δεν ολοκληρώθηκε λειτουργικά, απόδειξη πόσο δύσκολη είναι η κατανόηση και αποδοχή της σύγχρονης δημιουργικότητας που απέχει από την στείρα απεικόνιση παραδοσιακών μορφών».
