Μια πανάρχαια κυψέλη παραγωγής τέχνης και πολιτισμού!
Πολιτική Επιστήμων – Υποψήφια Περιφερειακή Σύμβουλος με το Σταύρο Αρναουτάκη
- Ποια είναι άραγε τα ποιοτικά χαρακτηριστικά στοιχεία των ανθρώπων του παρελθόντος, που καθιέρωσαν την περιοχή μας σαν τόπο προσκυνήματος;
- Θα τολμήσουμε να τα οραματισθούμε να τα εκφράσουμε και να τα αναδείξουμε συλλογικά, φορτίζοντάς τα με τη δύναμη των σύγχρονων προκλήσεων;
- Είμαστε έτοιμοι με τη σκέψη στραμμένη προς το μέλλον, να αποδείξουμε με ενσυναίσθηση, ότι τίποτα δεν έχει χαθεί από την παλιά Αίγλη του Ρεθέμνους;
Η "πνευματική διάσταση του αρχαίου κρητικού πολιτισμού" αποτελεί ένα σημαντικό κομμάτι της κρητικής ιστορίας και πολιτισμού που διαφέρει από πολλές άλλες παραδόσεις. Πρόκειται για την πνευματική και πολιτιστική πτυχή του αρχαίου κρητικού πολιτισμού που δεν έχει αντίστοιχες εκφάνσεις σε άλλες περιοχές της εποχής.
Ο Μπουρατίνος Αιμίλιος πραγματοποίησε έρευνα που υποδεικνύει ότι η ενσυναισθησιακή θρησκεία που αργότερα αναγνωρίστηκε ως μινωική, ξεκίνησε πολύ πριν από την ίδρυση της παλατιακής κοινωνίας στην Κρήτη, πιθανώς στη νότια Γαλλία και τη βόρεια Ισπανία. Αυτό υποδηλώνει ότι οι πνευματικές πρακτικές που αναπτύχθηκαν στην Κρήτη ήταν εξαιρετικά παλαιές και είχαν επιρροές από διάφορες περιοχές.
Οι ευρήματα από σπήλαια στην Κρήτη, όπως το σπήλαιο Ασφένδου, παρουσιάζουν ομοιότητες με σπήλαια σε άλλες περιοχές όπως το σπήλαιο Lascaux στη Γαλλία και το σπήλαιο Altamira στην Ισπανία, υποδεικνύοντας παρόμοιες πνευματικές πρακτικές.
Ο αρχαίος κρητικός πολιτισμός δεν διέθετε κεντρική εξουσία, αλλά παρόλα αυτά, η κοινωνία λειτουργούσε αρμονικά και αποτελεσματικά για χιλιετίες. Οι παραγωγοί της Κνωσού είχαν τη δυνατότητα να πουλήσουν τα προϊόντα τους και να λάβουν γραπτή απόδειξη που καταγραφόταν η ποσότητα και η αξία των προϊόντων. Αυτό υποδεικνύει την ύπαρξη κάποιας μορφής κεντρικής οργάνωσης.Ο αρχαιολόγος Γρηγόρης Πλάτων ανακάλυψε ότι οι κάτοικοι των χωριών με φτωχότερα εδάφη έπαιρναν περισσότερη τροφή από χωριά με πλουσιότερα εδάφη, προσφέροντας μια εικόνα αναδιανομής που θυμίζει το κομμουνιστικό μοντέλο. Αυτό υποδηλώνει ότι υπήρχε μια μορφή κεντρικής εξουσίας που είχε ως στόχο την ισότητα στην πρόσβαση στους πόρους.
Οι προσφορές στα ιερά, τα πολλά σύμβολα και οι τελετουργίες αποτελούν μέρος της πνευματικής κληρονομιάς των αρχαίων Κρητών και αποδεικνύουν μια εσωτερική και μυστικιστική προσέγγιση στον πολιτισμό τους. Αυτά τα ευρήματα και οι έρευνες υπογραμμίζουν την πολυπλοκότητα και την πνευματική διάσταση του αρχαίου κρητικού πολιτισμού που διακρινόταν από τις πνευματικές πρακτικές και την ενδοσκοπική φύση της κοινωνίας του.
Εκτός από αυτήν την εσωτερική ευφυΐα που εκφράζεται κάθε στιγμή στον έξω κόσμο, τα αρχαία αντικείμενα που ανακαλύφθηκαν, δείχνουν ότι οι Κρήτες ήταν χαρούμενοι άνθρωποι, που εξέφραζαν αυθεντικά τον εαυτό τους σε κάθε στιγμή της ζωής τους. Έδιναν μεγάλη προσοχή στις διαισθητικές τους ιδιότητες, την καλλιτεχνική έκφραση των συναισθημάτων τους και νοιάζονταν πολύ για τα συναισθήματα των συμπολιτών τους στις κοινωνίες τους. Επομένως, δεν υπήρχε ανασφάλεια σε αυτήν την κοινωνία, γιατί το ένα άτομο διαχέεται στην ολότητα και η ολότητα εκφραζόταν μέσω του ενός ατόμου. Δεν υπήρχε το άτομο που αντιλαμβανόταν ως ξεχωριστό από τους άλλους ανθρώπους, αλλά ολόκληρη η κοινωνία αποτελούταν από μια συλλογική οντότητα, στην οποία το άτομο ανήκε μέσα της, ήταν μέρος της συλλογικής οντότητας. Η κοινωνία έγινε αντιληπτή ως μια ευρεία οντότητα, που συντέθηκε από τον συγκεντρωτικό πληθυσμό ολόκληρης της κοινωνίας. Επομένως, ολόκληρη η κοινωνία αποτελούνταν από μια ενιαία οντότητα.
Οι Κρήτες συνήθιζαν να λατρεύουν τους Θεούς τους και να γιορτάζουν τα στοιχεία της φύσης. Ήταν σε θέση να χρησιμοποιήσουν τις μυστικές "διορατικές ιδιότητες" τους ως πυξίδα για την οργάνωση της κοινωνίας τους και για μια ειρηνική συνύπαρξη μέσα στις κοινωνίες τους. Και πιστέψτε με ότι αυτό δεν ήταν τόσο εύκολο, γιατί η Κρήτη ήταν ένα χωνευτήρι όπως περιγράφει ο Όμηρος. Υπήρχαν πολλοί διαφορετικοί πολιτισμοί με διαφορετικές γλώσσες ομιλίας, που κατάφεραν να κατοικήσουν αρμονικά, όλοι μαζί στο ίδιο νησί. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μια ειρηνική συνύπαρξη.
Οι αρχαίοι Κρήτες ζούσαν κάτω από τις αρχές του ελληνικού ιδεώδους της εξαιρετικής ομορφιάς, της καλλιτεχνικής δημιουργικότητας, της ενσυναίσθησης, της ευγένειας και της ελευθερίας της έκφρασης. Ήταν αποκομμένοι από κάθε ταύτιση, αιτιολόγηση ή οποιαδήποτε ιδέα προκατάληψης. Απλώς ζούσαν σε ένα καθεστώς άνευ επιλογής, άνευ όρων αγάπης, και όλη αυτή η ευεξία που αντανακλούσαν στον εξωτερικό κόσμο, επέστρεφε ως ευημερία στον εσωτερικό τους κόσμο. Έτσι, το όφελος προχώρησε από δύο κανάλια αλληλεπίδρασης, αυτό της κοινωνίας τους σε συλλογική μορφή και αυτό των ξεχωριστών προσώπων σε ατομικιστική μορφή. Δεν υπήρχε διαφορά στην ποιότητα ζωής μεταξύ ανθρώπων που ανήκαν σε διαφορετικές κοινωνικές ή εισοδηματικές τάξεις , αν υπήρχαν στην αρχαία Κρήτη (Μπουρατίνος Αιμίλιος, 1998, Μινωική θρησκεία).
Αυτός ο τομέας της εσωτερικής διάστασης της αρχαίας Κρήτης ενέπνευσε τον διάσημο ιστορικό P.Santarcangeli, να γράψει ότι :
«οι συνέπειες της εξαφάνισης του μινωικού πολιτισμού, του αρχαιότερου που έχει ακμάσει στην Ευρώπη, είναι ένα από τα πιο φρικιαστικά δράματα, τα αποτελέσματα του οποίου δεν θα πάψουν ποτέ να είναι τραγικά και παρόντα» (Paolo Santarcangeli,1974, Le Livre des Labyrinths σελ. 96, σελ. 187).
Μετά τους Μινωίτες ηγεμόνες, οι Αχαιοί κατακτητές (1600π.Χ.-1100π.Χ.) έφεραν στην Πελοπόννησο την αρχαία κρητική θρησκεία, που έγινε το θεμέλιο του μυκηναϊκού πολιτισμού. Αν η κλασική ελληνική εποχή βρίσκεται στον κρητικο-μυκηναϊκό πολιτισμό, τότε οι ρίζες της κλασικής εποχής του ευρωπαϊκού πολιτισμού προέρχονται από την Κρήτη, καθώς ο κρητικός πολιτισμός ήταν προγενέστερος από τον μυκηναϊκό.
Όλα αυτά είναι επιχειρήματα που τοποθετούν την Κρήτη ως το CERN του παγκόσμιου πολιτισμού και θα ήθελα να προτείνω την ουτοπική αλλά όχι παράλογη ιδέα της ίδρυσης εκπαιδευτικών προγραμμάτων. Σπουδές πάνω στον ελληνικό πολιτισμό, στην πολυπολιτισμική ιερή γη του νησιού που γεννήθηκε το κοσμοπολίτικο πνεύμα πριν από χιλιάδες χρόνια.
Η εσωτερίκευση των ελληνικών ιδεωδών θα είναι το εισιτήριο για τη δημιουργική εξέλιξη των ανθρώπων του κόσμου στην επερχόμενη ψηφιακή εποχή. Με αυτόν τον τρόπο, τα οφέλη της επιστήμης θα διοχετευθούν στον άνθρωπο
Αυτή η εσωτερίκευση είναι ευκολότερη στην Κρητική γη, καθώς:
«Το μυστήριο της Κρήτης είναι εξαιρετικά βαθύ. Όποιος πατήσει το πόδι του σε αυτό το νησί αισθάνεται μια μυστηριώδης δύναμη να διακλαδίζεται ζεστά και ευεργετικά μέσα από τις φλέβες του, νιώθει η ψυχή του να αρχίζει να μεγαλώνει» (Νίκος Καζαντζάκης, αναφορά στον Γκρέκο).
