Σε καμία ανθρώπινη κοινωνία δεν υπήρξε θεότητα προς τιμήν της ελευθερίας, αλλά σε όλες υπήρξαν θεότητες της δικαιοσύνης και τιμωροί άδικων πράξεων. Αυτό δείχνει πως η σημαντικότερη επιθυμία του ανθρώπου, μετά από την επιβίωση και τη διαιώνιση του είδους είναι η επιθυμία για δικαιοσύνη.
Το δίκαιο έχει μια ιδιαίτερη θέση στη φιλοσοφία της ηθικής. Δίχως ένα κοινό αίσθημα δικαίου δεν μπορεί να υπάρξει καμία κοινωνία. Η δικαιοσύνη είναι η απόλυτη έκφραση της αρετής. Η λογική της πολιτικής πράξης συνίσταται στη συνεννόηση των πολλών για ό,τι κοινό έχουν και αυτή η συνεννόηση ελεύθερων και ίσων ανθρώπων οδηγεί στον δεσμευτικό χαρακτήρα των αποφάσεών τους. Αυτή είναι η βάση της δημοκρατίας. Η λογική της πολιτικής στη δημοκρατία είναι η αρχή της συμμετοχής στη λήψη αποφάσεων και η ισοτιμία στον σχηματισμό της κοινής βούλησης. Μια δίκαιη κοινωνία πρέπει να πληροί τρεις προϋποθέσεις: Πρώτον, πρέπει να προσφέρει σε όλους τους πολίτες βασικές ελευθερίες. Δεύτερον, όλοι οι πολίτες πρέπει να έχουν το δικαίωμα των ίσων ευκαιριών. Τρίτον, οι τεράστιες διαφορές στο εισόδημα και στην οικονομική κατάσταση δικαιολογούνται, όταν ωφελούν όλα τα μέλη μιας κοινωνίας.
Δεν υπάρχει κανείς που να μην πιστεύει πως η αδικία είναι μια από τις σημαντικότερες αιτίες της εκδήλωσης του ζωώδους μέρους της ανθρώπινης φύσης. Είναι όμως δυνατή η δικαιοσύνη στην ανθρώπινη κοινωνία; Εδώ πάνω στη Γη υπάρχει μόνον το δίκαιο, ως ανθρώπινος θεσμός. Και ο πιο αφελής γνωρίζει πως, ό,τι δημιουργήθηκε από ανθρώπινο χέρι φέρει την υποκειμενική σφραγίδα εκείνων που έχουν τη δύναμη να επηρεάσουν τη νομοθεσία και την επιβολή του νόμου. «Πριν ξεκινήσει η συζήτηση για το Ευρωσύνταγμα, οι σουίτες των ακριβότερων ξενοδοχείων στο Στρασβούργο και στις Βρυξέλλες, ήταν κατειλημμένες από στελέχη πολυεθνικών εταιρειών, που προσπαθούσαν να επηρεάσουν βουλευτές και μέσω των λεγόμενων λόμπι να συνδιαμορφώσουν τον Ανώτατο Καταστατικό Χάρτη της ΕΕ.
Στο Διεθνές Δίκαιο και στις σχέσεις μεταξύ των κρατών, τα επιχειρήματα των Αθηναίων στον γνωστό «Διάλογο με τους Μηλίους», έχουν διαχρονική ισχύ. Δεν υπάρχει κανείς λογικός, που να αμφισβητεί, πως ένας ισχυρός και ένας αδύναμος μπορούν να διαπραγματευθούν ένα πράγμα με ίσους, δηλαδή δίκαιους όρους. Όταν μιλάμε για δίκαιο εννοούμε κανόνες που θα πρέπει να έχουν την ίδια ισχύ τήρησής τους από όλους. Ο απλός πολίτης αναρωτιέται, π.χ., με ποιο δικαίωμα οι ΗΠΑ απειλούν το Ιράν πως «αν κατασκευάσει ατομική βόμβα θα υποστεί ολέθριες συνέπειες», όταν μια σειρά από χώρες έχουν ήδη στην κατοχή τους αυτό το όπλο; Το επιχείρημα πως το Ιράν δεν έχει δημοκρατία και γι’ αυτόν τον λόγο δεν του επιτρέπεται από τη διεθνή κοινότητα, δηλαδή τις ΗΠΑ, να έχει πυρηνικά όπλα, δεν έχει καμία λογική δικαίου, διότι υπάρχουν και άλλες χώρες με όχι «καλύτερη» δημοκρατία, που όμως τις επιτρέπουν να έχουν πυρηνικές βόμβες. Ο Γάλλος συγγραφέας Ανατόλ Φράνς θέλοντας να διασκεδάσει με αυτήν την αντίληψη των κανόνων απόλυτου και καθολικού δικαίου είχε πει: «κράτος δικαίου είναι, όταν ο νόμος που απαγορεύει να κοιμούνται κάποιοι κάτω από τις γέφυρες ή να κλέβουν ένα καρβέλι ψωμί ισχύει το ίδιο για τους πλούσιους και τους φτωχούς».
