Η αυξανόμενη ανεργία των νέων είναι η μεγαλύτερη μάστιγα της σημερινής Ελληνικής κοινωνίας. Το γεγονός αυτό βρίσκεται σε αντίθεση με την έλλειψη βασικών προϊόντων στη αγορά του Ρεθύμνου και της Κρήτης. Και για να γίνω συγκεκριμένος διαπιστώνω στην αγορά μας κρεμμύδια Θηβών, σκόρδα Κίνας, μέχρι πριν ένα μήνα λεμόνια Τουρκίας, όλα αμφιβόλου ποιότητας. Αλλά ακόμη και στα προϊόντα που υπάρχει παραγωγή ντόπια μεγάλη, λάδι, κρασί, τυροκομικά, ενώ ο παραγωγός παίρνει τιμές χαμηλές, ο καταναλωτής τα πληρώνει πολλαπλάσια ακριβά.
Αυτές είναι διαπιστώσεις γνωστές σε όλο τον κόσμο. Το θέμα είναι ότι σε μια κοινωνία σύγχρονη όλα αυτά τα φαινόμενα αντιμετωπίζονται. Σ’ ένα κράτος, οργανωμένο αποκεντρωμένο όπως το Ελληνικό, οι υπηρεσίες του πρωτογενή τομέα θα πρέπει να διαθέτουν το κατάλληλο Γεωτεχνικό προσωπικό για τη συνεχή ενημέρωση και Εκπαίδευση των Αγροτών και των Κτηνοτρόφων. Δυστυχώς τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερο υποβαθμίζεται η υπηρεσία Αγροτικής ανάπτυξης λόγω έλλειψης προσωπικού. Η αγροτική εκπαίδευση που γινόταν μέσα από τα Κ.Ε.Γ.Ε., έχει αδρανήσει τα τελευταία χρόνια. Σ’ ένα Νομό κατ’ εξοχήν κτηνοτροφικό δεν υπάρχουν κτηνίατροι, ούτε για τον έλεγχο των σφαγείων. Έλεος πια! Ποια ανάπτυξη του πρωτογενή τομέα αισιοδοξούμε;
Θαύματα στην αγροτική οικονομία δεν γίνονται. Περίπτωση βελτίωσης του Δημόσιου τομέα δεν υπάρχει τουλάχιστον πρόσφατα. Πρέπει να αναλάβουν το βάρος της ενημέρωσης και εκπαίδευσης των Αγροτοκτηνοτρόφων και όλων των ανέργων συμπολιτών μας, που απεγνωσμένα επιδιώκουν επιβίωση καταφεύγοντες στην μάνα Γη, οι Γεωτεχνικές υπηρεσίες των Δήμων και των Συν/κων οργανώσεων. Τα κέντρα γεωργικής εκπαίδευσης (Κ.Ε.Γ.Ε.) και ενημέρωσης ανά την Ελλάδα είναι κλειστά δεν λειτουργούν. Οι κυβερνώντες δηλώνουν περίτρανα ότι θα ανακάμψει η οικονομία και η Ελλάδα θα γίνει αυτοδύναμη σε τρόφιμα!!! Πώς;;; Με κλειστά κέντρα εκπαίδευσης, με τα ερευνητικά κέντρα σε όλη την Κρήτη να υπολειτουργούν, υποστελεχομένα και χωρίς χρηματοδότηση. Αρκεί να δεις το μοναδικό ερευνητικό κέντρο αιγοπροβατοτροφίας της Σχολής Ασωμάτων. Για όλη τη Νότια Ελλάδα, δίχως Γεωτεχνικό προσωπικό (ούτε Γεωπόνο, ούτε Κτηνίατρο), με ελάχιστη χρηματοδότηση και ελάχιστο τεχνικό προσωπικό. Τι έχει προσφέρει στον κτηνοτρόφο της Κρήτης στα τριάντα τρία χρόνια διαδρομής το ερευνητικό κέντρο Ασωμάτων;; Με επιμονή και σταθερή γενετική βελτίωση του «Σφακιανού προβάτου», έχει δώσει στον κτηνοτρόφο της Κρήτης κριάρια γενετικά βελτιωμένα. Το πρόγραμμα ξεκίνησε με μέση γαλακτοπαραγωγή 400-450 γραμ. ημερησίως σε κάθε πρόβατο και σήμερα ξεπερνά τα 1,350-1,400 γραμ.
Και αυτό δεν είναι το μοναδικό θετικό αποτέλεσμα, υπάρχουν και άλλα. Παρόμοια κατάσταση αυτοδιάλυσης, παρουσιάζουν και τα άλλα ερευνητικά κέντρα της Κρήτης, σε Χανιά και Ηράκλειο. Αυτά τα ερευνητικά κέντρα όπου εργάζονται προσφέρουν, σοβαρό έργο, συνάδελφοι Γεωπόνοι και όχι μόνο, πρέπει να συνεχίσουν να προσφέρουν. Η γεωργική ανάπτυξη και η επάρκεια αγαθών το απαιτούν, έτσι ώστε να μειωθούν οι εισαγωγές.
Ζούμε σ’ ένα υπέροχο τόπο, με μεγάλες δυνατότητες και προοπτικές ανάπτυξης. Απαιτείται να τον διαφυλάξουμε και να τον παραδώσουμε στις επόμενες γενιές με όσο το δυνατόν μικρότερες καταστροφές. Αυτό για να γίνει κατορθωτό πρέπει να κάτσουν όλοι μαζί οι εμπλεκόμενοι «Δήμοι, Αντιπεριφέρεια και όποιοι άλλοι έχουν άποψη» να καθορίσουν ένα γενικό πλαίσιο αρχών και κριτηρίων προστασίας του περιβάλλοντος. Στη συνέχεια, έχοντας τα εργαλεία αυτά, πρέπει να δώσουμε κατεύθυνση στο γεωργοκτηνοτρόφο, για το ποιες καλλιέργειες και ποιες εκτροφές πρέπει να αναπτύξουμε για να έχουμε εισόδημα σαν άτομα και ανάπτυξη σαν χώρα. Αυτό γίνεται αφού προηγηθεί έρευνα αγοράς για να εντοπίσουμε τα ελλειμματικά προϊόντα και τα οποία εισάγονται. Θεωρώ αδιανόητο να εισάγεται μεγάλο μέρος από τα όσπρια που καταναλώνουμε. Άρα κάθε σωστός αγρότης μπορεί να ασχοληθεί με παραγωγή οσπρίων. Είμαστε θεατές του παραλόγου στον τομέα παραγωγής-κατανάλωσης. Εισάγουμε τι;; Φραγκόσυκα και μαρούλια από την Ιταλία το καλοκαίρι.
Όσο δε για τα κρέατα, βοδινό, χοιρινό και διάφορα παραγόμενα από αυτά, μεταποιημένα προϊόντα και μαζί με τα εισαγόμενα γαλακτοκομικά, δίνουμε σαν χώρα τόσο συνάλλαγμα όσο και σε πετρελαιοειδή. Η αντιμετώπιση της μειωμένης παραγωγής κρεάτων και γαλακτοκομικών πρέπει να γίνει σε επίπεδο χώρας και όχι Περιφέρειας. Ταυτόχρονα, βέβαια, πρέπει να επαινέσουμε τις εξαγωγές, φέτας που γίνονται από μεγάλες γαλακτοκομικές επιχειρήσεις και επιτραπέζιας ελιάς.
Και για να έλθουμε στο Νομό μας, που διαθέτει πολλά τυροκομεία ιδιωτικά και δύο συνεταιριστικά με άριστη παραγωγή τυροκομικών προϊόντων, το μεγάλο πρόβλημα είναι η εμπορία. Πρέπει να μελετηθεί η αγορά των τυροκομικών προϊόντων. Το μεγάλο πρόβλημα είναι η εμπορία. Πρέπει να μελετηθεί η αγορά των τυροκομικών όσον αφορά τους τύπους και τις μορφές συσκευασίας. Έτσι ώστε να είναι προσιτά και στις τουριστικές μας μονάδες.
Όσον αφορά τις επιτραπέζιες ελιές, έχει ξεκινήσει τα τελευταία χρόνια η αξιοποίηση της θρουμποελιάς σαν επιτραπέζια. Το μέλλον προδιαγράφεται αισιόδοξο, εφόσον προσέξουμε τη ποιότητα, κάνοντας διαλογή, εξοπλιζόμενοι με μηχάνημα διαλογής. Περιθώρια παραγωγής και αξιοποίησης πολλών άλλων αγροτικών προϊόντων υπάρχουν, αρκεί να ξεκινούμε πάντα από την αγορά και να προσέχουμε την ποιότητα.
Στάθης Σταγάκης, Γεωπόνος
