Με τον όρο γοτθική τέχνη (gothic art), εννοούμε ένα ‘σκοτεινό’ και ‘ψυχρό’ καλλιτεχνικό ρεύμα, το οποίο εμφανίστηκε στις αρχές περίπου του 12ου αιώνα στον Μεσαίωνα. Την αρχική της εμφάνιση, την έκανε στην Γαλλία με έμφαση κυρίως στην αρχιτεκτονική. Μετά την εγκατάστασή της, στην πόλη του φωτός, εξαπλώθηκε σχεδόν σε όλη την δυτική Ευρώπη, μέχρι που υποβαθμίστηκε από την περίοδο της Αναγέννησης περίπου στα τέλη του 15ου έως τις αρχές του 16ου αιώνα, διότι καταγράφονται γοτθικές δημιουργίες μέχρι και τα τέλη του 15ου αιώνα.
Η συγκεκριμένη τέχνη πήρε την ονομασία της από τους φανατικούς Ιταλούς της αναγέννησης, για πρώτη φορά τον 15ο αιώνα. Από τα κλασσικά έργα της Ελληνικής και κυρίως της ρωμαϊκής αρχαιότητας έως και την ιταλική αναγέννηση, οι Ιταλοί είχαν ως δεδομένο να συνδέουν τα παραπάνω έργα με τα έργα της εποχής τους. Για να το καταφέρουν όμως αυτό έπρεπε να δημιουργήσουν ένα μεσοδιάστημα, ανάμεσα στις δύο εποχές, το οποίο δεν επέτρεψε την συνοχή της αρχαιότητας με την αναγέννηση. Θεωρώντας τώρα ότι οι Γότθοι και οι Βάνδαλοι ήταν υπεύθυνοι γι’ αυτό το μεσοδιάστημα, διότι κατέστρεψαν την Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, ονόμασαν την τέχνη των ενδιάμεσων αιώνων ‘Γοτθική’.
Το κυριότερο εκφραστικό μέσο της γοτθικής τέχνης στην Γαλλία, είναι η αρχιτεκτονική, την περίοδο 1130 – 1150. Η πρώτη κατασκευή που δημιουργήθηκε με ύφος γοτθικό, βρίσκεται στον δήμο Saint Denis, βόρεια του Παρισιού και είναι το αβαείο του Αγίου Διονυσίου, του Abbot Suger. Στην αρχιτεκτονική, συναντάμε κυρίως γοτθικό ρυθμό σε καθεδρικούς ναούς και ανάκτορα (δηλώνοντας έτσι την πολιτιστική ζωή).
Στη διακόσμηση, το gothic design, επιβάλλει ο χώρος να είναι υποτονικός έως και τρομακτικός (δηλαδή να προκαλεί ρίγος) το οποίο συνήθως προκαλείται υπό το φως των κεριών, η ατμόσφαιρα να είναι ιδιαίτερα dark, αλλά να μπορείς να αισθάνεσαι καλά εσωτερικά. Αν πάρουμε για παράδειγμα την γνωστή σε όλους μας ‘Παναγία των Παρισίων’, η οποία είναι gothic ρυθμού, παρατηρούμε ότι δεν έχει κατασκευαστεί και διακοσμηθεί ανάλογα με το ανθρώπινο μέτρο. Δίνει έμφαση στη λεπτομέρεια, με αιχμηρές κυκλικές αψίδες, σε συνδυασμό με σύνθετους κίονες, θόλους και παράθυρα τεραστίων διαστάσεων, συχνά διακοσμημένα με βιτρό. Επίσης δίνουμε έμφαση στα ψηλά ταβάνια, τα οποία δημιουργούν δέος αλλά ταυτόχρονα μια δύναμη ψυχής, όπως επίσης και τα γλυπτά, σκοτεινές και ανατριχιαστικές φιγούρες, οι οποίες απεικόνιζαν Gargoyles και άλλες δαιμονικές μορφές.
Οπότε για να επιτύχουμε ένα αυθεντικό gothic design, θα πρέπει πρώτα απ’ όλα, το οίκημα μας να είναι ψηλοτάβανο, να δημιουργήσουμε μεγάλα ανοίγματα για παράθυρα και πόρτες, να χρησιμοποιήσουμε ένα βαρύ ξύλο, σίδερο, μέταλλα, πέτρα κυρίως, κόκκινο βελούδο όπως και τα χρώματα που θα πρέπει να διαλέξουμε να είναι το μαύρο, το γκρι, το λευκό, το μωβ, το σκούρο κόκκινο και γενικά σκούρα χρώματα αλλά πιο πολύ, από την παλέτα του μαύρου – λευκού. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι θα πρέπει να διαλέξουμε υλικά τα οποία να είναι αυθεντικά, γιατί και το gothic design είναι αυθεντικό και δεν προσποιείτε, είναι ο όρος της μεγαλειότητας του Θεού προς τον άνθρωπο, είναι ο ρομαντισμός που σιγοπαίζει σαν το φως των κεριών του, είναι η δύναμη του καλού και του κακού, είναι το φως και η σκιά μαζί και όλα αυτά, για τον άνθρωπο.
Γρηγόριος Στ. Λαγουδάκης
Αρχιτέκτονας Εσωτερικών Χώρων & Διακόσμησης
