Για να αμυνθεί η ελληνική κοινωνία, οφείλει πρώτα από όλα να αποενοχοποιηθεί για την κατάσταση της οικονομικής κρίσης. Να αποκρούσει τους ισχυρισμούς των παρασίτων που έχουν θέσει τον ελληνικό λαό σε κατάσταση ομηρίας.
• Πόσο ήταν πράγματι το δημόσιο χρέος του Βελγίου το 1993 και γιατί δεν ετέθη ποτέ θέμα πτώχευσης;
• Πόσο είναι σήμερα το δημόσιο χρέος της Ιταλίας ή της Βρετανίας (χωρίς να μιλήσουμε για εκείνο των ΗΠΑ ή της Ιαπωνίας);
• Παραποίησε ή όχι η Ιταλία τα οικονομικά στατιστικά της στοιχεία για να μπει στην Ευρωζώνη;
• Υπάρχουν μήπως τα ίδια και χειρότερα προβλήματα διαφθοράς των πολιτικών στην Ιταλία, στη Γαλλία και στην ίδια τη Γερμανία;
Τι είναι τελικά το ευρώ; Ξέρουμε ότι δεν αποτελεί το νόμισμα ενός εθνικού πολιτικού σχηματισμού, δεν έχει τυπικά την υποστήριξη ενός συγκεκριμένου κράτους. Η ΕΚΤ απλώς συντονίζει τη δημοσιονομική πολιτική των χωρών που, παρά τα πολύ διαφορετικά επίπεδα ανάπτυξής τους, έχουν υπογράψει το Σύμφωνο Σταθερότητας. Σε αυτές τις συνθήκες το άνοιγμα της εσωτερικής αγοράς των χωρών μελών της ΕΕ στον τεχνολογικά ανεπτυγμένο, εξαγωγικό γερμανικό καπιταλισμό δημιουργεί για τις υπόλοιπες εξαγωγικές χώρες το έλλειμμά τους. Σε αυτές τις συνθήκες, όπου κανένα κράτος δεν μπορεί να σταθεροποιήσει την αξία του κοινού νομίσματος, όταν χρειάζεται, απαιτήθηκε λοιπόν, «εκ των ελληνικών περιστάσεων», μια εξωτερική επιβολή τρομοκρατικής πειθαρχίας και εσωτερικής υποτίμησης που στην ουσία αντανακλά τη νεοφιλελεύθερη πολιτική «αξονοποίηση» της ΕΕ γύρω από την ατμομηχανή της Γερμανίας• της Γερμανίας που κυριολεκτικά ζει και βασιλεύει ως καπιταλιστική χώρα εξάγοντας τα προϊόντα της κυρίως στις χώρες της Ευρώπης (550 δις ευρώ σε σύνολο 750 περίπου δις ευρώ των γερμανικών εξαγωγών σε όλο τον κόσμο), αλλά παράλληλα θέλει να επιβάλει και λιτότητα στις αποδοχές των καλών πελατών της! Οι νέες δυνάμεις του άξονα, με εργαλεία την ΕΚΤ και το ΔΝΤ, ανέλαβαν τη δουλειά, έτσι ώστε τις συνέπειες της διάλυσης του παραγωγικού και κοινωνικού ιστού της χώρας από τη νεοφιλελεύθερη Ευρώπη και τη μερκαντιλιστική γερμανική λαίλαπα να την πληρώσει το ενοχοπιημένο θύμα της λαίλαπας: ο ελληνικός λαός! Διότι, αλλιώς, το ευρώ, μαζί με την πολιτική αξονοποίηση της ΕΕ κινδυνεύουν να καταρρεύσουν.
Διαπόμπευση των Ελλήνων
Στο ιδεολογικό πεδίο ο ελληνικός λαός φαίνεται να αντιμετωπίζει τη δυσπιστία της γερμανικής κοινωνίας• μιας αξιολύπητης κοινωνίας, τόσο βαθιά ενοχικής και συλλογικά ενοχοποιημένης για το παρελθόν της, που έφτασε να γιορτάζει τη D-Day (την ημέρα της απόβασης των Αμερικανών στη Νορμανδία) ως «ημέρα απελευθέρωσής της» (λες και η τεράστια πλειοψηφία της τότε γερμανικής κοινωνίας δεν είχε προσδεθεί στις φασιστικές ιδεολογίες και πρακτικές), αλλά πάντα αρκετά πειθαρχημένης, ώστε να μετριάζει τις οικονομικές διεκδικήσεις της για να γίνει η γερμανική οικονομία πιο ανταγωνιστική στο όνομα του οικονομικού επεκτατισμού επί του οποίου θεμελιώθηκε ως «κοινότητα» συμφερόντων η ευρωπαϊκή αγορά – και επί αυτής το νέο «γερμανικό θαύμα». Ήταν λοιπόν εύκολο να πειστεί ένα σημαντικό τμήμα του γερμανικού λαού απ’ τις ηγεσίες του ότι οι «Έλληνες» έχουν συλλογικά την ευθύνη για την κατάσταση της οικονομίας τους και ότι θα πρέπει να τιμωρηθούν παραδειγματικά, «όπως τους αξίζει», για να τρομοκρατηθούν όλες οι υπόλοιπες κοινωνίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έτσι οι «τιμωρίες» του ελληνικού λαού και ο οικονομικός βασανισμός, η κοινωνική διαπόμπευση, ο πολιτικός εξευτελισμός της νεοελληνικής κοινωνίας παρά το ότι είναι εντελώς δυσανάλογες όχι μόνο με την έννοια της κοινωνικής δικαιοσύνης, αλλά και με το οικονομικό μέγεθος και το βάρος της Ελλάδας στους ευρωπαϊκούς προϋπολογισμούς, εκτίθεται με σαδιστικό σχεδόν τρόπο, μέσω των ΜΜΕ, στα μάτια όλης της ανθρωπότητας – και πρώτα από όλα βέβαια των γερμανικών ψηφοφόρων της Merkel. Φαίνεται έτσι ότι οι «αχαΐρευτοι» Έλληνες, λίγο σαν «πρωτόγονοι και μη παραγωγικοί», όπως θέλει το γνωστό αποικιοκρατικό στερεότυπο για τους λαούς, λίγο σαν ειδικές περιπτώσεις πολιτισμικής φύσης (κάπως σαν «παιδιά του Διόνυσου, του Ήλιου, της τεμπελιάς, της ανεμελιάς» κ.λπ., όπως θέλει το αφελές κατάλοιπο των σχετικών στερεότυπων περί των λαών της Μεσογείου), με την ανεύθυνη στάση τους, τα ψέματά τους, τις κομπίνες τους, «όλοι μαζί», υφίστανται σήμερα τις κυρώσεις και τη δημόσια διαπόμπευση που αναλογούν στο έγκλημα ότι έζησαν και ζουν «παρασιτικά» -και ότι «περνούν ωραία», εκμεταλλευόμενοι την εργασία των «τιμίων και εργατικών γερμανικών μυρμηγκιών», τα οποία, στο μέτρο που μπορούν, εγκαταλείπουν πρόθυμα τη Γερμανία για να βρουν αλλού (λόγου χάρη, στην Ελβετία) καλύτερους μισθούς.
Η Ελλάδα θα ματώσει
Ενώ λοιπόν στο εξωτερικό η συνεχής διαπόμπευση του συνόλου της ελληνικής κοινωνίας και ο ρατσιστικός πλέον ανθελληνισμός των καταλοίπων του «απογοητευμένου» γερμανικού ρομαντισμού δημιουργούν με την ενορχήστρωσή τους από πολλά ευρωπαϊκά ΜΜΕ ένα παραληρηματικό κύμα ενοχοποίησης του «ελληνικού παράσιτου», τα εγχώρια κοινωνικά, δημοσιογραφικά και ακαδημαϊκά πραγματικά παράσιτα δεν σταματούν να επαναλαμβάνουν με μεγάλη διάθεση «συλλογικής αυτοκριτικής» τα ίδια ακριβώς στερεότυπα. Έτσι με το δουλικό ύφος των περιστάσεων οι διαμορφωτές της κοινής γνώμης αποδέχονται περίπου ως αναγκαία τα μέτρα που «μας» επέβαλε το ΔΝΤ: «Η Ελλάδα θα ματώσει και θα ματώσει πολύ!». Τολμούν όμως, οι καλοί αυτοί άνθρωποι, μέσα από τα πικρά δάκρυά τους, να αναρωτηθούν: «Θα βγει άραγε τίποτα καλό για τη χώρα μας από την τιμωρία;». «Ναι, βέβαια!» απαντά τότε με πατερναλιστικό, αυστηρό και τρυφερό συνάμα ύφος ο εκάστοτε εκπρόσωπος των νεοφιλελεύθερων δημίων: «Αρκεί να σκύψετε για χρόνια το κεφάλι, δείχνοντας έμπρακτα τη συλλογική σας μεταμέλεια!». (Στη σκηνοθεσία, εκείνη ακριβώς τη στιγμή, ο «λαός» υποτίθεται ότι χειροκροτεί και γλείφει με ευγνωμοσύνη το χέρι του καλού διαμεσολαβητή.) μετά όλα τα ΜΜΕ μαζί αλλάζουν κουβέντα: ο καιρός, οι κοσμικότητες, τα αθλητικά, τα ρεπορτάζ της πολιτικής και κοινωνικής καθημερινότητας, το φοροεισπρακτικό κυνήγι των πλουσίων που διαθέτουν πολυτελή κότερα κ.λπ. έρχονται να διασπάσουν την προσοχή και να διασκεδάσουν το ζοφερό τοπίο της επικαιρότητας, καθιστώντας το πιο εύπεπτο, πιο αφομοιώσιμο από τις συλλογικές συνειδήσεις.
Είμαστε μπεσαλήδες
Υπάρχει βέβαια και το λιγότερο ψυχοδραματικό σενάριο, που παίζει την εκδοχή «φτώχεια και φιλότιμο». Σύμφωνα με αυτό θα «πληρώσουμε» απλώς επειδή «δεν είμαστε μπαταξήδες» και αναξιόπιστοι, αλλά ένας λαός που πληρώνει στο ακέραιο τα χρέη του». είναι κυρίως αυτό το δεύτερο σενάριο (το «μπεσαλίδικο») που υιοθετήθηκε από την κυβέρνηση (η οποία κατά τα άλλα δηλώνει ότι «απεχθάνεται τους λαϊκισμούς»…). Αυτό το σενάριο παίζει ίσως επειδή δένει καλύτερα με το γενικότερο σόου της «εθνικής μας αξιοπρέπειας» - ενδεχομένως και με τα ζεϊμπέκικα, με τα οποία ο νυν πρωθυπουργός έχει ήδη συνδέσει την παρουσία της Ψωροκώσταινας στο πεδίο της εξωτερικής της πολιτικής…
Μια σκιώδης και μυώδης κυβέρνηση «εθνικής σωτηρίας» προετοιμάζει τον νέο «γύψο» ως εναλλακτική λύση σε περίπτωση που η κοινωνική και πολιτική κρίση φανεί τελικά μη διαχειρίσιμη από την παρούσα κυβέρνηση. Επιδίδεται μέσα από τα ελεγχόμενα ΜΜΕ σε μια κανονική επιχείρηση πλύσης εγκεφάλου της ελληνικής κοινωνίας για λογαριασμό του διευθυντηρίου των Βρυξελλών, του ΔΝΤ και των σχεδίων του αμερικανικού ιμπεριαλισμού για την ανατολική Μεσόγειο.
Για όλους αυτούς τόσο τα μέτρα που έχουν επιβληθεί όσο και οι πολιτικές καταστάσεις που ενδεχομένως θα χρειαστεί να δρομολογηθούν αποτελούν μονόδρομους. Άραγε η ανάλογη καταλήστευση και η αντίστοιχη κατάλυση της πολιτικής ανεξαρτησίας από νέες «δυνάμεις του άξονα» μπορούν πράγματι να αποτελούν μονόδρομο; Η ιδέα της δημοκρατίας είναι άραγε συμβατή με παρόμοιες «μονοδρομήσεις»;
Πώς το κράτος βίασε την κοινωνία
Η κατάρρευση του ελληνικού κράτους δεν θα πρέπει να θεωρηθεί απλώς αποτέλεσμα των απατηλών δημοσιονομικών στατιστικών ή μερικών ετών ασώτων δαπανών. Αντίθετα σηματοδοτεί την κατάρρευση ενός μοντέλου οικονομικής ανάπτυξης που από τη γέννηση του τον 19ο αιώνα πάντοτε έθετε την πολιτική υπεράνω των αγορών.
Η κεντρική οργανωτική αρχή της ελληνικής κοινωνίας ήταν πάντοτε το πελατειακό σύστημα – ένα σύστημα όπου η πολιτική υποστήριξη παρέχεται με αντάλλαγμα υλικά οφέλη. Σ’ αυτό το πλαίσιο, ο ρόλος του κράτους ως διανεμητή προσόδων σε διάφορες ομάδες και άτομα είναι καθοριστικός. Όπως αναφέρει ο αριστερός ιστορικός Κώστας Βεργόπουλος: «Η θεμελιώδης δομή της Ελλάδας δεν υπήρξε ποτέ η αστική κοινωνία αλλά το κράτος. Από τα μέσα του 19ου αιώνα τίποτα δεν μπορούσε να γίνει στην Ελλάδα χωρίς να περάσει από τον κρατικό μηχανισμό».
Στον αγγλοσαξονικό κόσμο το κράτος πάντοτε θεωρείτο, σύμφωνα και με τον Locke, ο προστάτης ορισμένων δικαιωμάτων, το κυριότερο των οποίων ήταν το δικαίωμα της ατομικής ιδιοκτησίας. Αυτή η θεώρηση εναρμονιζόταν με την ύπαρξη μιας κυρίαρχης τάξης που είχε ίδια συμφέροντα σε μεγάλες γαιοκτησίες. Στην Ελλάδα όμως η κοινωνική ομάδα που ανέλαβε την εξουσία μετά την απελευθέρωση από τους Τούρκους ήταν οι προεστοί, των οποίων η δύναμη δεν πήγαζε από την ιδιοκτησία της γης αλλά από το γεγονός ότι ήταν οι συλλέκτες φόρων για τα αφεντικά τους, τους Οθωμανούς. Έτσι, στην Ελλάδα η κυρίαρχη τάξη που προέκυψε μετά την ανεξαρτησία δεν έβλεπε το κράτος ως ένα μέσο για την προστασία προϋπαρχουσών περιουσιών, αλλά ως την κύρια πηγή εισοδήματος της.
Δομές προσόδων
Παράλληλα η κατάληψη του κράτους έγινε ο κύριος μηχανισμός για την κατανομή υλικών απολαβών και προσόδων. Η πιο σημαντική από όλες τις παροχές ήταν μια θέση στο δημόσιο. Κατά τα τέλη της δεκαετίας του 1880, η Ελλάδα είχε μια από τις μεγαλύτερες κρατικές γραφειοκρατίες. Για κάθε 10.000 άτομα υπήρχαν 200 δημόσιοι υπάλληλοι στο Βέλγιο, 176 στη Γαλλία, 126 στη Γερμανία και 73 στη Μεγάλη Βρετανία. Στην Ελλάδα ο αριθμός αυτός έφτανε τους 214. Όπως παρατηρούσε ο Γάλλος ευγενής και συγγραφέας Αρτούρ Γκομπινό: «Στην Ελλάδα ολόκληρη η κοινωνία φαίνεται να λειτουργεί στη βάση της αρχής ότι, αφού μόνο το κράτος έχει χρήματα, ο καθένας θα πρέπει να επωφεληθεί απ’ αυτό και να πιάσει δουλειά ως δημόσιος υπάλληλος».
Από τότε φυσικά κύλησε πολύ νερό στο αυλάκι. Η Ελλάδα βίωσε πολέμους, κατοχές, δικτατορίες, επαναστάσεις, σεισμούς κ.λπ. Όμως ένα στοιχείο παρέμεινε σταθερό: το πελατειακό σύστημα ως το ημιεπίσημο δόγμα.
Σήμερα υπάρχουν τρεις δομές προσόδων που το κράτος διανέμει στους διάφορους πελάτες του. ομάδες και άτομα. Η πρώτη και πιο περιζήτητη πηγή προσόδων είναι η αργομισθία στο δημόσιο. Υπολογίζεται ότι σήμερα περίπου 1 εκατομμύριο άτομα, δηλαδή το 25% του εργαζόμενου πληθυσμού, είναι κρατικοί υπάλληλοι. Πάνω από το 80% των δημοσίων δαπανών πηγαίνει στους μισθούς και στις συντάξεις των δημοσίων υπαλλήλων.
Ο δεύτερος τρόπος με τον οποίο το σύστημα παρέχει προσόδους είναι μέσω της παροχής προνομίων σε διάφορες ομάδες, όπως δικηγόρους, συμβολαιογράφους, φορτηγατζήδες, φορτοεκφορτωτές, φαρμακοποιούς, οπτικούς κ.ά. Αυτά τα προνόμια δημιουργούν «κλειστά» επαγγέλματα που περιορίζουν τον ανταγωνισμό και ωφελούν τους «εντός».
Εισφορές υπέρ τρίτων
Ο τρίτος τρόπος με τον οποίο το σύστημα παρέχει προσόδους είναι οι λεγόμενες «εισφορές υπέρ τρίτων». Έτσι, π.χ., αν επιθυμείς να ξεκινήσεις μια επιχείρηση στην Ελλάδα, το 1% του κεφαλαίου θα πρέπει να καταβληθεί στο ταμείο των νομικών. Κάθε φορά που αγοράζεις εισιτήριο πλοίου, το 10% της τιμής πηγαίνει στο ταμείο των ναυτεργατών. Αν πουλάς προμήθειες στον στρατό, θα πρέπει να καταβάλλεις το 4% των εισπραχθέντων στο ταμείο των αξιωματικών, κ.λπ. Είναι ενδιαφέρον ότι ορισμένες φορές αυτές οι εισφορές επιβάλλονται προς όφελος επαγγελματικών ομάδων που δεν υπάρχουν πια. Μια τέτοια περίπτωση είναι οι λεμβούχοι στην Σαντορίνη: το επάγγελμα έχει προ καιρού πάψει να υπάρχει, όμως ένα μέρος της τιμής του εισιτηρίου για τα πλοία που ελλιμενίζονται στη Σαντορίνη εξακολουθεί να πηγαίνει στο ταμείο των λεμβούχων! Κανείς φυσικά δεν γνωρίζει που πηγαίνουν τα χρήματα. Το σύστημα αυτό συνεπάγεται ότι σήμερα άνω του 70% του πληθυσμού της Ελλάδας λαμβάνει το εισόδημα του –μερικώς ή ολικώς- από τους φόρους και τις εισφορές. Το γεγονός αυτό με τη σειρά του συνεπάγεται σκληρούς αγώνες και διαμάχες για τη διανομή των προσόδων – αυτό που οι οικονομολόγοι αποκαλούν «προσοδοθηρία». Έτσι, ένας σημαντικός αριθμός πόρων, που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή πλούτου και εσόδων χαραμίζεται στις μάχες για την απόκτηση μεριδίου σε μια συνεχώς μειούμενη πίτα.
Δυστυχώς δεν υπάρχουν οικονομικές μελέτες που να δείχνουν πόσα χρήματα δαπανώνται στην προσοδοθηρία. Όμως μπορούμε να πάρουμε μια ιδέα εξετάζοντας το παραγωγικό κόστος που συνεπάγονται οι περιορισμοί στην οικονομία. Έτσι, π.χ., πανεπιστημιακές μελέτες έχουν δείξει ότι αν η Ελλάδα άνοιγε τα κλειστά επαγγέλματα, αυτό θα οδηγούσε σε αύξηση 1% του ΑΕΠ- αν μείωνε τους περιορισμούς στις διάφορες αγορές, θα αύξανε την οικονομική παραγωγή κατά 2%• και αν μείωνε το γραφειοκρατικό κόστος της λειτουργίας των επιχειρήσεων στα ευρωπαϊκά επίπεδα, αυτό θα απέφερε αύξηση 3,5% του ΑΕΠ.
Πηγή: «Μαύρη Βίβλος», Τάκη Μίχα
ΜΑΝΩΛΗΣ ΣΚΑΡΣΟΥΛΗΣ
