Στον απόηχο της ημερίδας για τις «Αγροτικές και Περιφερειακές πολιτικές της Ε.Ε.» θα πρέπει να σημειώσουμε ένα αρκετά σημαντικό μέτρο το οποίο έχει οφέλη και για τους αγρότες και για τους καταναλωτές αγροτικών προϊόντων, τα farmer’s market. Στο παρελθόν, δεν εφαρμόσαμε αποτελεσματική Αγροτική Πολιτική και σίγουρα δεν υποστηρίξαμε όπως θα έπρεπε τα αγροτικά μας προϊόντα και τη θέση μας ως παραγωγό χώρα στην Ε.Ε. Δεν πρέπει το ίδιο να συμβεί και τώρα ελέω κρίσης, Τρόϊκα ή έλλειψης εμπειρίας. Θα είναι λάθος στη νέα Προγραμματική περίοδο να αφήσουμε ευκαιρείες αναξιοποίητες. Πιστεύω πως επιβάλλεται το διάστημα αυτό οι φορείς της Κρήτης, αφού είναι στα σχέδια του Υπουργείου ως Περιφέρεια για εφαρμογή πιλοτικού σχεδίου για τα farmer’s market, να δραστηριοποιηθούν προς τον σχεδιασμό μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για τα αγροτικά τοπικά προϊόντα του νησιού.
Η νέα ΚΑΠ μετά το 2013 είναι προσανατολισμένη προς τις περιφέρειες με τις νέες κατευθύνσεις να έχουν να κάνουν με στροφή από την ποσότητα παραγωγής στην ποιότητα των προϊόντων και την επισιτιστική ασφάλεια των πολιτών. Μέσα στο πλαίσιο αυτής της αγροτικής πολιτικής από την Ε.Ε. τα κράτη-μέλη καλούνται να θέσουν τις βάσεις για την ανάπτυξη συστημάτων τροφίμων με βάση τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της κάθε περιφέρειας, με τις τελευταίες να πρέπει να καθιερώσουν πλαίσια για την υποστήριξη των τοπικών τους προϊόντων.
Οι αγορές των αγροτών (farmer’s market), οι οποίες υπήρχαν πάντα στις Η.Π.Α. και από το 1990 και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, είχαν ως κυρίαρχη ιδέα τη στήριξη του εισοδήματος των παραγωγών, την υγιεινή διατροφή και υγεία των παιδιών των καταναλωτών, τη δημιουργία περιοχών διατροφικής αυτάρκειας και τη συνεισφορά τροφίμων σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες. Είναι υπαίθριες ή στεγασμένες, αποτελούν ένα από τα μέσα για απευθείας διάθεση τροφής (δηλαδή από παραγωγό σε καταναλωτή χωρίς μεσάζοντες) και ο θεσμικός τους ρόλος είναι τελείως διακριτός αυτού των Λαϊκών αγορών. Επιπροσθέτως, σε αυτές πωλούνται προϊόντα νωπά ή μεταποιημένα γεωργικής και κτηνοτροφικής προέλευσης και μερικές μάλιστα χορηγούν και ειδικό σήμα πιστοποίησης σε κάθε παραγωγό.
Μερικά από τα οφέλη των αγορών αγροτών είναι:
Καλύτερες τιμές για παραγωγούς και καταναλωτές χωρίς ενδιάμεσα κόστη.
Άμεση επαφή παραγωγού-καταναλωτή.
Φρεσκάδα και ταυτότητα των προϊόντων.
Ενίσχυση του εισοδήματος των παραγωγών, των καταναλωτών και των τοπικών κοινωνιών της υπαίθρου και της πόλης.
Δυνατότητα υγιεινής διατροφής με παροχή τοπικών αγροτικών προϊόντων και γνωριμία με το γηγενή διατροφικό πολιτισμό.
Μειωμένη επιβάρυνση του περιβάλλοντος λόγω της μικρής απόστασης που διανύουν τα τρόφιμα.
Σύνδεση με τον αγροτουρισμό και
Ενίσχυση της συλλογικότητας των παραγωγών.
Ας κοιτάξουμε λοιπόν να εκμεταλλευτούμε σωστά τα πλεονεκτήματα που έχουμε στον πρωτογενή τομέα ως χώρα γενικότερα και ως Περιφέρεια Κρήτης ειδικότερα. Να εφαρμόσουμε στα δικά μας δεδομένα επιτυχημένα projects από τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες, όπως και το αντίστοιχο πιλοτικό της Πρέβεζας, και να κατευθυνθούμε προς την εφαρμογή μιας στοχευμένης Αγροτικής Πολιτικής και σε σωστή χάραξη μιας Εθνικής Στρατηγικής για τα τρόφιμα. Η δράση αυτή σε συνδυασμό με άλλες όπως πχ. ενίσχυση του προγράμματος των «Νέων Αγροτών» μπορεί να αποτελέσουν κίνητρα όχι μόνο για συγκράτηση του ντόπιου πληθυσμού στις εστίες του αλλά και επιστροφής των νέων στην ύπαιθρο και ενασχόλησής τους με το αγροτικό επάγγελμα. Θα πρέπει ως χώρα να εκμεταλλευτούμε τις ευκαιρίες της νέας ΚΑΠ ώστε αυτή να προβεί σε όφελος των ελληνών αγροτών και η Αγροτική μας Οικονομία να αποτελέσει και πάλι έναν από τους βασικούς πυλώνες ανάπτυξης της εθνικής μας οικονομίας.
Μελίνας Κριτσωτάκη
