Του Εμμανουήλ Ακουμιανάκη
Πολιτικού Επιστήμονα
E-mail:[email protected]
Βιώνουμε την πραγματικότητα των παραλληλισμών. Συγκρίνουμε τα καμένα αυτοκίνητα στο Παρίσι με τις σπασμένες βιτρίνες της Αθήνας. Παρακολουθούμε την πολιτική και την κοινωνική βία σε βάρος ευάλωτων κοινωνικών ομάδων και τη νέα γενιά που δικαίως αισθάνεται παραμελημένη. Συγκρίνουμε την Αργεντινή του 2001 με την Ελλάδα του 2011. Διαπιστώνουμε μια μαζική πρακτική διάσωσης των τραπεζών, η οποία συνοδεύεται από προκλητικά bonus και παροχές σε υψηλόβαθμα στελέχη. Επιβάλλονται θυσίες με περικοπές στην υγεία, με μειώσεις στις συντάξεις, με δίδακτρα στα πανεπιστήμια, με απολύσεις δημόσιων υπαλλήλων και με γρήγορες ιδιωτικοποιήσεις της δημόσιας περιουσίας. Μετά βγαίνουν στην τηλεόραση οι τραπεζίτες και οι managers των κερδοσκοπικών αμοιβαίων κεφαλαίων (hedge funds) και «παραδίδουν μαθήματα» που βάζουν επιτέλους τέλος σε αυτά τα «προνόμια».
Αυτή είναι η παγκόσμια λεηλασία που λαμβάνει χώρα με το φως της μέρας. Το μεγάλο ποσοστό των εκατομμυριούχων φοβάται τη «βία των δρόμων». Ενοχλητικός και συνάμα λογικός φόβος. Και οργιάζει η αρπαγή της νύχτας υποκινούμενη από μια παθολογική αίσθηση του δικαιώματος στη λεηλασία. Μια τακτική που πρεσβεύει ότι δεν είναι κακό να αφαιρείς υλικά αγαθά από εκείνους που κλέβουν και πλουτίζουν. Η αρπαγή πλούτου βαφτίζεται συνειδητοποιημένη πολιτική διαμαρτυρία. Τι σημασία έχει το γεγονός ότι, οι άνθρωποι που διαπράττουν ληστείες τη νύχτα, γνωρίζουν πολύ καλά ότι οι διάφορες ελίτ διαπράττουν τη δική τους ληστεία κατά τη διάρκεια της ημέρας; Τεράστια και καμία. Τελικά η λεηλασία είναι μεταδοτική.
Και μετά βία. Νόμιμη, καθαρή κρατική βία. Το νέο ακριβό οπλοστάσιο των ομάδων καταστολής (αντλίες νερού, ηχητικά κανόνια, χειροβομβίδες κρότου-λάμψης και πλαστικές σφαίρες) δεν είναι μόνο για τα κλεφτρόνια και για τους διαδηλωτές στους δρόμους. Μακροπρόθεσμα, η χρήση τους θα έγκειται στο να πειθαρχήσουν τους φτωχούς, οι οποίοι στη νέα εποχή της λιτότητας θα έχουν επικίνδυνα λίγα για να χάσουν. Όταν ο κοινωνικός αποκλεισμός καταστεί κυριολεκτικός, όταν οι δρόμοι διαφυγής για τη διευρυνόμενη κατώτερη τάξη γίνουν ελάχιστοι, τότε τα πράγματα θα γίνουν επικίνδυνα και για την καθεστηκυία τάξη. Οι περικοπές δίνουν το μήνυμα. Το εγχείρημα πειθάρχησης των νεόπτωχων με χρήση κρατικής βίας καθίσταται επισφαλές. Μια αναδρομή στο Παρίσι του 2005 και στην Αθήνα του 2008, θα πείσει για του λόγου το ασφαλές.
Η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού. Στις δημοκρατίες εκλέγουμε εκείνους που θέλουμε να μας εκπροσωπήσουν. Τους εξουσιοδοτούμε να παίρνουν αποφάσεις για εμάς χωρίς εμάς. Και τους επιτρέπουμε όταν κάνουν τραγικά λάθη και εγκλήματα σε βάρος μας, να μας καθιστούν συνυπαίτιους και συνυπεύθυνους επειδή κάναμε το λάθος και τους εκλέξαμε. Στη φυσική όμως τα πράγματα είναι διαφορετικά. Η φύση πάντα εκδικείται. Το νερό βρίσκει πάντα το δρόμο του. Το μήλο πέφτει πρώτα στο κεφάλι μας και καταλήγει πάντα στο έδαφος, αφού ο αδυσώπητος νόμος της βαρύτητας δεν μπορεί να λειτουργήσει διαφορετικά εξαιτίας της ύπαρξης πολιτικών παραμυθιών και έωλων επιχειρημάτων.
Αυτό που δεν μπορεί ή δεν θέλει η πολιτική τάξη να καταλάβει είναι ότι δεν μπορεί να κόβει από τον προϋπολογισμό τα κονδύλια για τη δημόσια τάξη, την ίδια στιγμή που περικόπτει τα πάντα. Γιατί όταν κλέβεις τα πολύ λίγα που έχουν απομείνει στους ανθρώπους, προκειμένου να προστατεύσεις εκείνους που έχουν πολύ περισσότερα από όσα αξίζουν, θα πρέπει να περιμένεις την αντίσταση, είτε της οργανωμένης διαμαρτυρίας, είτε της αυθόρμητης λεηλασίας. Και αυτό δεν είναι πολιτική. Είναι φυσική.
