…εν βία μεγίστη!*
Φαίνεται πως οι Μνήμες, τουλάχιστον στον τόπο μας, κρατάνε ακόμα γερά. Ευτυχώς!
9η Νοεμβρίου ημέρα της Ανατίναξης του Αρκαδιού, 160 χρόνια μετά κι εμείς με σέβας εορτάζομε την μεγάλη θυσία των «παλαιών» μας, στο μέρος της αμετάκλητης απόφασης : «Θα πολεμήσομεν κι ας αποθάνομεν!». Όραμά τους, η Λευτεριά και η Ένωση με την ελεύθερη τότε Ελλάδα!
Κι ήταν κοντά χίλιες ψυχές στο Μοναστήρι τ’Αρκαδιού τότε το 1866, και μόνο 259 πολεμιστές. Αυτοί ήταν μοναχοί, εθελοντές από την Ελλάδα, οικογενειάρχες και τόσοι μα τόσοι «άγαμοι», όλοι παλληκάρια ατρόμητα που στάθηκαν βράχοι ριζιμιοί στην υπεράσπιση των αμάχων, άνω των 600, γυναικοπαίδων και ολίγων γερόντων.
Απέναντι, 15.000 στρατός Τούρκοι , Αλβανοί, Αιγύπτιοι και άτακτοι, με 30 τηλεβόλα.
Βάστηξαν τον πόλεμο σχεδόν δύο μέρες και το βράδυ της δεύτερης η φωτιά και το μπαρούτι άστραψαν στην μπαρουταποθήκη. Πύρινη ρομφαία των Αρχαγγέλων στα διάσελα των Ουρανών οι ψυχές παιδιών, γυναικών, ανδρών και πολεμιστών που παραδόθηκαν… στο Ολοκαύτωμα για την Πίστη, την Λευτεριά. Μια υπέρμετρη Θυσία, που ψύχωσε την Κρήτη για αγώνες και αγώνες και την ψυχώνει μέχρι σήμερα.
Έτσι, αυτή την ιερή ημέρα, στα Κελλαρικά του Αρκαδιού, μια μυσταγωγία παίρνει σάρκα και οστά. Είναι 8 το βράδυ. Μια νύχτα πράα αλλά κρύα, γεμάτη μυστικιστικούς ψιθύρους και μνήμες που ζωντανεύουν και απαιτούν ..Θύμιση!
Κι η Ανάγκη μεστώνει και πεισμώνει κι οι ζωντανοί πασχίζουν να καταλάβουν τι είναι αυτό που τους μαγεύει στα φωτεινά σκοτάδια της Μονής. Τι είναι αυτό που τους πλημμυρίζει με φώς κάτω από την ματωμένη εικόνα του Ιησού στο σύθαμπο της εκκλησιάς…. αυτό που γιγαντώνει το συναίσθημα και ζητά να… μιλήσει!
Ανθρώπινη η παρουσία προσπαθεί με σεμνότητα να ανταποκριθεί στο κάλεσμα παρά τις αδυναμίες και τις ελλείψεις της. Με τα κουτσά της πόδια και τα στραβά της μάτια κουβαλά στα αδύναμα χέρια της, ταπεινά, τη λαχτάρα της Ανάμνησης…
Μεγάλο το τόλμημα μα κάνει τον σταυρό της κι αρχίζει.
Πρώτα το Τρισάγιο, για την ανάπαυση των ψυχών που ολοκαυτωμένες ζούν μέσα και γύρω μας στα πικροευλογημένα Κελλαρικά του Αρκαδιού, στο πλαϊνό άγγιγμα της πυριτιδαποθήκης…σήμερα, την νύχτα αυτή της γέννησής τους στον Ουρανό.
Κορμός του Μυστηρίου η συγκλονιστική αφήγηση του διήμερου Αγώνα, συντροφιά με την μελωδικότατη λύρα και το λαούτο. Ανάμεσά τους τα λεβέντικα ριζίτικα με τις στεντόριες φωνές και τις ξαφνικές παύσεις.
Κι ύστερα, το «Κάλεσμα» με τα μνημόσυνα ονόματα των φονευθέντων και ολοκαυτοθέντων, των αέναων αγγελιοφόρων τιμής και ιδανικών που κατασυγκινεί και ανατριχιάζει. Κι είναι αυστηροί αλλά και τρυφεροί, αναπόφευκτοι αλλά συνάμα ποθητοί αυτοί οι υπερκόσμιοι μαντατοφόροι, που είναι πάντα, μα πάντα, αδυσώπητοι μαχητές της Λήθης.
Κατάνυξη!
Εδώ, το μεγάλο πηγάδι που έγινε προσκυνητάρι της Παναγιάς στολισμένο με υφαντές πετσέτες, τα κάγκελα της σκάλας και τα πεζούλια που σκεπάζονται με πολύχρωμες πατανίες, το φώς των κεριών που φωτίζει τα πληγωμένα από τις ανηλεείς οθόνες, μάτια, και ένα ζεστό βραστάρι με μια ρακή που αλαφρώνουν την παγωνιά.
Κοντά στο πορτάλι προς την Τράπεζα τα όπλα εποχής από την συλλογή του Νεκτάριου Καλλιγιάνη και δύο παραδοσιακά, ένοπλοι άνδρες από τον σύλλογο Αναβιωτών, «Φρουρά Μονής Αρκαδίου».
Ριζίτες, οι ΑσηΓωνιώτες, επονομαζόμενοι, «Ρίζα» και η ομάδα του ομίλου Βρακοφόρων Κρήτης. Στην λύρα και τραγούδι, ο Μιχάλης Παυλάκης με τον Σταύρο Παναγιουλάκη στο λαούτο, τον Στέλιο Μουλακάκη στα κρουστά και ο Αλέξανδρος Παπαδάκης με τον Περικλάκη Γιώργη στο λαούτο.
Αφηγητές η Φέφη Βαλαρή-Σκουμπουρδή και ο Γιάννης Λαχνιδάκης. Όλοι προσφερόμενοι ανιδιοτελώς για το χατίρι της… «Θύμησης».
Όμως ευχαριστίες γι’ αυτήν την «μυσταγωγία» που εμπνεύστηκε και πραγματοποίησε το Λύκειο των Ελληνίδων της πόλης μας, οφείλονται βέβαια σε όλους αυτούς αλλά πρωτίστως στην Μητρόπολη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου και τον σεβασμιώτατο Μητροπολίτη κ.Πρόδρομο για την ευχή και την συνεργασία του καθώς και στο Ιερό Μοναστήρι τ’Αρκαδιού με τον σεβαστό Ηγούμενο και τους πατέρες μα και το προσωπικό του, για την εξαιρετική φιλοξενία, την πολύτιμη βοήθεια και την ζεστασιά της καλωσύνης τους.
Μα η βραδιά καλεί και για μιά αναφορά στο παρελθόν. Έτσι επιτρέπει την υπενθύμιση ότι το 2016 για τα 150 χρόνια από το Ολοκαύτωμα της Μονής , ο τότε Μητροπολίτης Σεβασμιώτατος κ.Ευγένιος, τώρα Αρχιεπίσκοπος Κρήτης, είχε φιλοξενήσει στα Κελλαρικά και πάλι, την περίφημη: «Ολονυκτία Τιμής: Ξενυχτώντας τους Ήρωές μας τ’Αρκαδιού» από τα μεσάνυχτα μέχρι τις 6 το πρωΐ. Και τότε είχαν συμμετάσχει οι ίδιοι παράγοντες μαζί με τον Γαλάτιο Μοσχονά στην λύρα και το σχήμα του που είχε αναλάβει την μουσική κάλυψη στις δύσκολες ώρες 4.-6 τα ξημερώματα!
Τελευταία στροφή σε αυτό το «τόλμημα» που καθήλωσε τους πάντες μαγεμένους και συνεπαρμένους, η προβολή του ιστορικού ντοκιμαντέρ «Το Αρκάδι των Αγγέλων» σε σκηνοθεσία Μαρίας Σακκαδάκη-Σακαράκη, παραγωγή του 2004 της Νομαρχίας Ρεθύμνης με Νομάρχη τότε τον κ.Γιώργη Παπαδάκη. Με φανταστικές εικόνες-λήψεις, υποβλητικούς ήχους και κείμενα και τις ανθρώπινες, εξαίρετες ερμηνείες, μεταφέρει σε μια άλλη, πιο άμεση, διάσταση πραγματικότητας της «Θύμησης». Ολοκλήρωση! Ξέχειλες οι καρδιές και οι ψυχές μας από «Αρκάδι»….
«Αρκάδια Εσπερίδα. Μνημονεύοντας τους Ήρωές μας τ’ Αρκαδιού» το όνομα της τωρινής ανιστόρησης που άφησε το σημάδι της ανεξίτηλο γύρω και μέσα μας ακόμα μια φορά.
Ένοχο και Υπεύθυνο για κάθε παρασπονδία, το Λύκειο των Ελληνίδων της πόλης που είχε και αυτήν τη φορά ( όπως και το 2016), την ιδέα, την οργάνωση και την πραγματοποίηση αυτής της Υπηρεσίας Χρέους προς τους Ήρωές μας τ’Αρκαδιού, έχοντας οδηγό και συμβουλάτορα τον Τιμόθεο Βενέρη και το βιβλίο του «Το Αρκάδι διά των αιώνων».
Όμως το χρέος είναι αιώνιο και δεν χαρίζεται.
Καλή συνέχεια……
*Από την δεύτερη επιστολή προς Π.Κορωναίο. 8-11-1866
