Για όλα τα «φλέγοντα» θέματα τοποθετήθηκε ο Ρεθεμνιώτης υπουργός Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης, μιλώντας ανοιχτά για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα σε ζητήματα πρόληψης και διαχείρισης κρίσεων.
Με αναφορές τόσο στο κυβερνητικό έργο όσο και στις προσωπικές του προτεραιότητες, ο υπουργός τοποθετήθηκε για την ετοιμότητα του κρατικού μηχανισμού και των εθελοντών απέναντι σε φυσικές καταστροφές, όπως και για τον ρόλο της τοπικής κοινωνίας στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας. Παράλληλα, δεν παρέλειψε να αναφερθεί σε θέματα καθημερινότητας του Ρεθύμνου και να σχολιάσει ζητήματα της τρέχουσας πολιτικής επικαιρότητας.
Συνέντευξη: Σταύρος Ρακιντζής
Ήταν ένα δύσκολο καλοκαίρι, όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά και για όλη την Ευρώπη και θέλουμε να μας κάνετε έναν μέχρι στιγμής απολογισμό.
«Πράγματι η αντιπυρική περίοδος αυτή τη στιγμή είναι σε εξέλιξη. Έχουμε ακόμα δύο μήνες μέχρι το τέλος Οκτωβρίου για την τυπική αντιπυρική περίοδο, αλλά βλέπουμε ότι τα τελευταία χρόνια και ειδικότερα φέτος, δεν μπορούμε να μιλάμε για μια τυπική αντιπυρική περίοδο, καθώς πυρκαγιές υπήρχαν και πριν, για παράδειγμα, από τον Μάιο που ξεκινά η αντιπυρική περίοδος και ενδεχομένως να έχουμε και όλη τη διάρκεια του έτους. Να σας πω μόνο, ότι στην Ελλάδα ήδη έχουμε υπερβεί τις 6.000 πυρκαγιές από την αρχή του έτους. Είναι ακριβώς 6.300 και μόνο μέσα στην αντιπυρική έχουμε φτάσει στις 3.800. Το λέω αυτό για να αντιληφθεί ο κόσμος το σύνολο των πυρκαγιών που καλείται το πυροσβεστικό σώμα να αντιμετωπίσει κάθε μέρα. Υπήρχαν, δηλαδή, μέρες που είχαμε να αντιμετωπίσουμε 80 και 70 πυρκαγιές, δύσκολες. Αν δει κανείς όλα τα πυρομετεωρολογικά δεδομένα, όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά συνολικά για την Ευρώπη, ήδη αυτή τη στιγμή η Ευρώπη έχει υπερβεί το ιστορικά υψηλότερο ποσοστό, αλλά και κυρίως και σε απόλυτο αριθμό καμένων εκτάσεων από την τελευταία 20ετία. Δηλαδή ήδη σε επίπεδο Ευρώπης βρισκόμαστε γύρω στα 10 εκατομμύρια στρέμματα καμένων εκτάσεων. Υπάρχουν χώρες όπως η Ισπανία, η Σλοβακία, η Ρουμανία, η Βουλγαρία, η Γαλλία ακόμα και η Ιταλία, που έχουν υπερβεί κατά 200% και 500% το μέσο όρο της 20ετίας τους και βεβαίως αυτό αποτελεί ίσως και τη μεγαλύτερη απόδειξη για το τι μπορεί να σημαίνει η κρίση στο κλίμα που παρατηρείται τις τελευταίες δεκαετίες. Όταν λέμε για κλιματική κρίση δεν είναι ότι αποτελεί μόνο την αιτία κάποιων ενάρξεων. Οι ενάρξεις μπορεί να είναι κυρίως από κάποια ανθρώπινη αμέλεια ή από δόλο. Το θέμα είναι ότι όταν έχεις τέτοιες συνθήκες στην ουσία γιγαντώνεται μια φωτιά και έχει και πιο καταστροφικές συνέπειες.»
Πώς επιδρά και η κλιματική κρίση;
Επειδή υπάρχουν πολλοί συγκεκριμένοι επιστημονικοί δείκτες που προκύπτει κατά πόσο φέτος ήταν ένα πιο δύσκολο καλοκαίρι ίσως της τελευταίας εικοσαετίας. Δηλαδή ο συνδυασμός του ανέμου, της ξηρότητας, των θερμοκρασιών, αλλά και το γεγονός ότι είχαμε μια παρατεταμένη διάρκεια των φαινομένων, πράγματι μας δημιούργησε ένα πάρα πολύ δύσκολο καλοκαίρι. Θα σας πω ότι μέχρι στιγμής η χώρα μας κινείται σε ποσοστά σε απόλυτες εκτάσεις στο μέσο όρο της εικοσαετίας. Είμαστε από τις ελάχιστες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σίγουρα η μοναδική του Ευρωπαϊκού Νότου, η οποία έχει αυτά τα αποτελέσματα για τη φετινή χρονιά. Σας είπα, υπάρχουν χώρες οι οποίες είναι πάνω 200%, 500%, 800%. Δηλαδή 9πλάσεις και 10πλάσεις εκτάσεις καμένες. Η χώρα μας βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο μέσο όρο της εικοσαετίας. Επίσης αυτό που πρέπει να δούμε, για να τα βάλουμε όλα στο συγκεκριμένο πλαίσιο, είναι και το τι εκτάσεις καίγονται. Δηλαδή, είναι τελείως διαφορετική η επιβάρυνση του περιβάλλοντος όταν καίγεται ένα παρθένο δάσος και διαφορετική για μια χορτολιβαδική έκταση, η οποία μέχρι και την επόμενη άνοιξη θα έχει ξαναπρασινίσει. Το λέω αυτό διότι το θετικό φέτος, με τα μέχρι τώρα δεδομένα, είναι ότι έχουμε ένα 75% μείωση στις εκτάσεις δασών που είναι καμένες. Δηλαδή, οι κατεστραμμένες εκτάσεις φέτος είναι κυρίως χορτολιβαδικές, βραχώδεις και κάποιες δασικές με την έννοια ότι είναι κυρίως φρυγανώδεις. Η ορολογία της δασικής έκτασης πολλές φορές ποικίλει ανάλογα με το περιβάλλον. Έχουμε δει για παράδειγμα δασικές εκτάσεις, γενικά το ξέρουμε στην Κρήτη αυτό πολύ συγκεκριμένα, περιοχές οι οποίες είναι μόνο βραχώδεις ή φυτρώνουν μόνο φρύγανα.»
Το Σεπτέμβριο στην Κρήτη για παράδειγμα έχουμε πολλές πυρκαγιές σε χορτολιβαδικές εκτάσεις.
«Αυτό είναι πράγματι κάτι το οποίο το βλέπουμε όντως πάρα πολλά χρόνια, όπως το βλέπουμε πολλές φορές και τον Μάρτιο και τον Απρίλιο. Είχαμε πολλές πυρκαγιές φέτος ακριβώς για αυτόν το λόγο. Δηλαδή κυρίως αγροτικές πυρκαγιές, όπως τις ονομάζουν, δηλαδή υπολείμματα καύσης που είναι κυρίως από τις αγροτικές εργασίες ή από κτηνοτροφικές. Σε κάθε περίπτωση, επειδή και ο Σεπτέμβριος και ο Οκτώβριος θα είναι δύσκολοι μήνες, εγώ θα ήθελα να επιστήσω δημοσίως την προσοχή σε όλους, να ακολουθούν τις οδηγίες της πολιτικής προστασίας, να μη βάζουν ακόμα και αυτές τις πυρκαγιές, σίγουρα όχι σε περιόδους, σε μέρες οι οποίες έχουν χαρακτηριστεί κόκκινες ή πορτοκαλί, οι οποίες ενδεχομένως να οδηγήσουν σε μία μεγαλύτερη πυρκαγιά.»
Πάντως είπατε ότι επεκτείνεται και η περίοδος που εκδηλώνονται πυρκαγιές.
«Όπως είδαμε τα προηγούμενα χρόνια για παράδειγμα ακόμα και ο Νοέμβριος να είναι ένας μήνας σχετικά ζεστός, να μην έχει υγρασία, να μην έχουν πέσει οι βροχές. Εύχομαι να ξεκινήσουν οι βροχές νωρίς για πολλούς λόγους. Αλλά αν πάμε μέχρι τον Νοέμβριο και δεν έχουν τα επίπεδα υγρασίας τα οποία χρειαζόμαστε, αντιλαμβάνεστε ότι δημιουργούνται οι συνθήκες εκείνες που μπορεί να σου δώσουν και πολύ μεγάλες πυρκαγιές. Γι' αυτό και χρειάζεται προσοχή σε όλα τα μέτωπα.»
Οι αιτίες πρόκλησης πυρκαγιών φέτος ποιες ήταν;
«Από την επεξεργασία που παίρνουμε από τη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, η οποία να κάνω μια παρένθεση, είναι μια εξαιρετική υπηρεσία και βλέπετε ότι φέτος είχε ως αποτέλεσμα να έχουμε πάρα πολλές συλλήψεις εμπρηστών, είτε από αμέλεια είτε από δόλο. Από εκεί μας έχει δώσει τα εξής στοιχεία, ότι 70% με 75% περίπου των ενάρξεων των πυρκαγιών είναι από ανθρωπογενή παράγοντα. Δηλαδή, η αιτία είναι ο άνθρωπος που μπαίνει αυτή η πυρκαγιά, κυρίως όμως είναι η αμέλεια. Σκεφτείτε δηλαδή ότι αν πάρουμε ένα ποσοστό 70%, περίπου η αναλογία είναι 63% από αμέλεια και ένα 6% με 7% είναι δόλος. Το λέω αυτό διότι, είπαμε προηγουμένως, σε μια μέρα που έχει επίπεδο συναγερμού κόκκινο ή πορτοκαλί, απαγορεύεται το να γίνεται μια θερμή εργασία. Δηλαδή ο τροχός, η αλωνιστική μηχανή, αυτό μπορεί να σου αποδώσει μια πολύ μεγάλη πυρκαγιά. Γιατί ειδικά σε αυτές τις περιπτώσεις, όταν βγαίνει ένας χάρτης επικινδυνότητας, βγαίνει προφανώς γιατί παίρνουμε τα επιστημονικά δεδομένα και μπορούμε να προβλέψουμε σε ποιες περιοχές δυστυχώς μπορεί να μπει μια πυρκαγιά. Το υπόλοιπο 30% είναι ή από τυχαίους παράγοντες, βλέπε ένας κεραυνός ο οποίος μπορεί να πέσει και να προκαλέσει πυρκαγιά, όπως έχει γίνει τις προηγούμενες μέρες κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα, που είδαμε το φαινόμενο, από τη μία να βρέχει τη μία μέρα και την επόμενη μέρα να έχουμε πυρκαγιά λόγω κεραυνού είτε από το δίκτυο της ΔΕΗ, που κι αυτός είναι ένας βασικός παράγοντας, ο οποίος πολλές φορές μας δίνει πυρκαγιά.»
Υπάρχει ένα παλιό και πολλές φορές ασυντήρητο δίκτυο.
«Είναι ένας από τους σοβαρούς παράγοντας. Ξέρω ότι τα τελευταία 4-5 χρόνια, γίνεται μια πολύ σοβαρή προσπάθεια από πλευράς ΔΕΔΔΗΕ για τα δίκτυα της μεσαίας και χαμηλής τάσης και από τον ΑΔΜΗΕ για τα δίκτυα της υψηλής τάσης, προκειμένου απ' τη μία να γίνει συντήρηση, απ' την άλλη να υπάρχει καθαρισμός εκεί που είναι οι πυλώνες, έτσι ώστε ακόμα και να υπάρξει ένας σπινθήρας να μην προκληθεί πυρκαγιά. Μάλιστα, γίνεται και υπογειοποίηση στα κρίσιμα οικοσυστήματα κυρίως των βουνών, αλλά και στις περιοχές, τις λεγόμενες μικτές ζώνες, δηλαδή εκεί που υπάρχει ένας οικισμός και πράσινο, ακριβώς για να μπορούμε να αποτρέψουμε. Δεν μπορεί να γίνει υπογειοποίηση του συνόλου του δικτύου, γιατί είναι ένα τεράστιο κόστος. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που μας έχει δώσει ο ΔΕΔΔΗΕ μιλάμε για 35 δισεκατομμύρια για να πάμε στην υπογειοποίηση του συνόλου του δικτύου και βεβαίως θέλει και πάρα πολύ χρόνο. Σε κάθε περίπτωση θεωρώ ότι επειδή έχει ξεκινήσει αυτή η πολύ συστηματική δουλειά από πλευράς ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ, τα επόμενα χρόνια ο παράγοντος αυτός αρχίσει να ελαττώνεται.»
Προχώρησε φέτος το μέτρο με τα ακαθάριστα; Έγιναν έλεγχοι;
Το ζήτημα του καθαρισμού οικοπέδων, το οποίο ξεκίνησε από πέρσι πιλοτικά αλλά φέτος αν θέλετε με πιο συστηματικό τρόπο, είναι ένα βασικό μέτρο πρόληψης. Αυτό το οποίο είδαμε και φέτος είναι ότι όπου η πυρκαγιά πέρασε από καθαρισμένο οικόπεδο, πρώτον δεν έκανε ζημιές και δεύτερον δε διαδόθηκε πολύ γρήγορα. Αντιθέτως όπου υπήρχε ακαθάριστο οικόπεδο και ζημιές έκανε, ακόμα και στο οίκημα ή και στα δέντρα και βεβαίως διαδόθηκε πάρα πολύ γρήγορα. Μπορώ να σας πω ότι έγινε μια συστηματική δουλειά φέτος όσον αφορά τους ελέγχους αλλά και τα πρόστιμα. Θυμίζω ότι πέρυσι δεν υπήρξαν πρόστιμα στους καθαρισμούς, γιατί ήταν η πρώτη χρονιά που εφαρμόστηκε το μέτρο. Φέτος υπήρξαν και πρόστιμα, αλλά υπήρξε και μια σύσταση προς όλους, ότι θα πρέπει κατά τη διάρκεια όλης της αντιπυρικής περιόδου να κρατάμε καθαρό το οικόπεδό μας και αυτό βλέπω ότι αρχίζει και αποδίδει. Νομίζω ότι του χρόνου λοιπόν, με βάση και τη φετινή χρονιά, θα έχουμε ακόμα περισσότερους καθαρισμούς. Βεβαίως αυτό το οποίο είδαμε και θέλω να το πω δημοσίως, είναι ότι σε κάποια δημοτικά οικόπεδα δεν υπήρχαν καθαρισμοί οικοπέδων και αυτό θα πρέπει σε μια συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών να δούμε το πλαίσιο. Διότι δεν μπορούμε απ' τη μία να λέμε στους ιδιώτες καθαρίσετε τα οικόπεδα σας και κάποιοι, ευτυχώς λίγοι, δήμοι ανά την επικράτεια να μην κάνουν το αντίστοιχο. Σε κάθε περίπτωση λοιπόν θα πρέπει όλοι να μπούμε σε μια λογική πρόληψης και όχι μόνο καταστολής, γιατί βλέπετε ότι τα φαινόμενα, τα κλιματολογικά, επιβαρύνονται χρόνο με το χρόνο.»
Τελικά οι φετινές πυρκαγιές τι μας δίδαξαν;
«Φέτος θυμίζω ότι έχουμε το μεγαλύτερο αριθμό στον ανθρώπινο δυναμικό του πυροσβεστικού σώματος που είχαμε ποτέ, ιστορικά, 18.000 γυναίκες και άντρες, σε αυτούς περιλαμβάνονται, 15.500 οι μόνιμοι και οι πενταετούς υποχρέωσης και 2.500 οι εποχικοί. Για να κάνει κανείς τη σύγκριση, θα πρέπει να πάει το 2019, για παράδειγμα και θα δει ότι είχαμε 13.900. Είχαμε, δηλαδή, μια αύξηση 4.000 όσον αφορά τη δύναμη του πνευματικού σώματος στα τελευταία 6 χρόνια. Αυτό δείχνει ότι συνεχώς η πολιτεία επενδύει στο ζήτημα της πολιτικής προστασίας, όπως αντιστοίχως και το μεγάλο πρόγραμμα Αιγίς, το οποίο αυτή τη στιγμή είναι σε εξέλιξη, ύψους περίπου 2 δισεκατομμυρίων. Τα επόμενα χρόνια θα μας αποδώσει καινούργια μέσα είτε σε ελικόπτερα είτε σε καινούργια καναντέρ είτε αναβαθμίσεις καναντέρ, συστήματα έγκυρης προειδοποίησης. Όλα αυτά είναι, μια επιπλέον θωράκιση σε φαινόμενα που χρόνο με το χρόνο γίνονται όλο και πιο δύσκολα. Να θυμίσω επίσης ότι φέτος είχαμε τη δυνατότητα να στείλουμε βοήθειες σε πολλές χώρες είτε της γειτονιάς μας, βλέπετε Αλβανία και Βόρεια Μακεδονία ή ακόμα και σε πιο μακρινές γεωγραφικά χώρες, όπως είναι η Ισπανία και η Πορτογαλία, που τις τελευταίες δέκα μέρες είχαμε στείλει δύο καναντέρ και μία ομάδα δασοκομάντος. Το λέω αυτό, διότι η χώρα μας αποτελεί και ένα παράδειγμα έμπρακτης ευρωπαϊκής αλληλεγγύης σε περιπτώσεις που υπάρχει μια δυσκολία. Αυτό δείχνει ότι πράγματι έχουμε και τα μέσα για να μπορούμε σε περιόδους που πραγματικά έχουμε τη δυνατότητα, να στέλνουμε βοήθεια ακόμα και προς το εξωτερικό. Άρα χρόνο με το χρόνο σίγουρα θα γινόμαστε και πιο ισχυροί απέναντι σε αυτά τα φαινόμενα, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δε θα έχουμε και πυρκαγιές αλλά και καταστροφές.»
Τελικά πυροσβέστες έχουμε, εθελοντές δεν έχουμε και αναφέρομαι στη δήλωση που συζητήθηκε τις προηγούμενες ημέρες, της κας Βούλτεψη.
Θα σας πω για αυτό. Η κα Βούλτεψη είπε κάτι σωστό που ενδεχομένως είτε δεν ερμηνεύτηκε ορθά είτε από κάποιους παρερμηνεύτηκε και σκοπίμως. Θα σας δώσω το παράδειγμα της Γαλλίας. Η Γαλλία έχει 25.000 επαγγελματίες μόνιμους πυροσβέστες. Η Ελλάδα, για να κάνω τη σύγκριση, έχει 18.000. Η Γαλλία έχει έναν πληθυσμό 6 και 7 φορές παραπάνω και οι εθελοντές στη Γαλλία, οι οποίοι είναι εκπαιδευμένοι, είναι 225.000. Εμείς, αντιστοίχως, έχουμε 18.000 επαγγελματίες μόνιμους ή εποχικούς και 5.000 εθελοντές πυροσβέστες, οι οποίοι είναι εξαιρετικοί. Αυτό στο οποίο, λοιπόν, πρέπει να επενδύσουμε ακόμα παραπάνω είναι ο εθελοντισμός, είτε είναι οι εθελοντές πυροσβέστες, είτε είναι οι εθελοντές της πολιτικής προστασίας, και βεβαίως, να δώσουμε βαρύτητα και στο μόνιμο προσωπικό.
Ήδη για την επόμενη χρονιά προγραμματίζουμε 1000 νέες προσλήψεις, έτσι ώστε να πέσει ακόμα περισσότερο ο μέσος όρος των πυροσβεστών, διότι δυστυχώς το ηλικιακό όριο είναι αυξημένο, είναι στα 47 έτη. Άρα αντιλαμβάνεστε ότι όταν θα μπει και ένα νέο αίμα στο πυροσβεστικό σώμα, σίγουρα θα δώσει και παραπάνω δυνατότητες σε σχέση με τις τωρινές. Σε κάθε περίπτωση όμως, αυτό που μπορώ να σας πω, είναι ότι οι ομάδες των δασοκομάντος, οι ΕΜΟΔΕ, οι οποίες έχουν ιδρυθεί τα τελευταία 2 - 3 χρόνια και φέτος ιδρύθηκαν άλλες 5, έχουν φτάσει τα 1.600 άτομα και πραγματικά κάνουν μια εξαιρετική δουλειά. Δεν είναι μόνο το ποσοτικό το οποίο επενδύουμε, είναι κυρίως και το ποιοτικό. Οι ομάδες των δασοκομάντος, επιχείρησαν και στις χώρες που σας είπα προηγουμένως, όπως στην Ισπανία και έλαβαν συγχαρητήρια από όλους τους συναδέλφους τους πανευρωπαϊκά. Άρα μπορώ να πω ότι χρόνο με το χρόνο η πολιτική προστασία στη χώρα μας θα γίνεται και πιο ισχυρή.»
Το 112 βοήθησε, λειτούργησε στις έκτακτες περιπτώσεις;
«Το 112 σώζει ζωές. Όταν βγαίνει ένα 112 είναι κατόπιν συνεννόησης του τοπικού δημάρχου με την πυροσβεστική, ακριβώς για να υπάρξει μια οργανωμένη εκκένωση κάποιων οικισμών και να επιληφθεί η πυροσβεστική στην κατάσβεση. Δε γίνεται ούτε για να φύγουν οι ευθύνες πάνω από τον δήμαρχο ή από την πυροσβεστική, γίνεται για λόγους καθαρά επιχειρησιακούς.
Αν είχαμε το 112 και στο παρελθόν, ενδεχομένως κάποιες τραγωδίες θα τις είχαμε αποφύγει ως κράτος και δεν μπορεί να βγαίνει οποιοσδήποτε δημοσίως, ειδικά την ώρα που γίνεται μια πολύ μεγάλη επιχείρηση και να αμφισβητεί τη χρησιμότητα του 112 και να αμφισβητεί το γεγονός ότι οι πυροσβέστες είναι εκείνοι οι οποίοι πρωτίστως σβήνουν τις φωτιές. Σίγουρα βοηθάνε και οι εθελοντές, είναι πολύτιμη η βοήθειά τους, βοηθάνε και οι κάτοικοι πολλές φορές, αλλά όταν θα βγει το 112 πρέπει να ακολουθούμε πιστά τις οδηγίες.»
Πάντως, εδώ στο Ρέθυμνο μέχρι στιγμής δεν έχουμε μεγάλες πυρκαγιές.
«Φέτος, ενισχύσαμε παραπάνω το Ρέθυμνο σύμφωνα τους εποχικούς. Βγήκανε παραπάνω περίπολα, κυρίως προς το νότο, στις περιοχές που βγάζουν τις δύσκολες πυρκαγιές. Γενικότερα, όλος ο νότος του Αγίου Βασιλείου, που είναι η πιο δύσκολη περιοχή, ήταν αρκετά επανδρωμένη.
Επομένως, νομίζω ότι αυτό βοήθησε πάρα πολύ, ακόμα και οι πυρκαγιές οι οποίες ξεκίνησαν, σε συνεργασία πάντα και με τις εθελοντικές οργανώσεις, και ειδικότερα του Δήμου Αγίου Βασιλείου, να έχει το αποτέλεσμα εκείνο το οποίο θέλαμε, δηλαδή να μην επεκταθεί σε μεγάλη πυρκαγιά. Νομίζω ότι ο σχεδιασμός, ο επιχειρησιακός, πέτυχε φέτος το Ρέθυμνο και δεν έχω κανέναν λόγο να μην πιστεύω ότι και τα επόμενα χρόνια θα συνεχίσουμε έτσι. Σε επίπεδο Κρήτης, είχαμε μεν πυρκαγιές, όπως στην αρχή του καλοκαιριού στην Ιεράπετρα ή και στα νότια Χανιά, και στην περιοχή της Καντάνου, αλλά γενικότερα, ακόμα και σ’ αυτές οι πυρκαγιές οι οποίες ήταν δύσκολες, με 7 και 8 μποφόρ και σε δύσκολα ανάγλυφα, έγινε μία υπερπροσπάθεια από πλευράς της πυροσβεστικής, ώστε να μην έχουμε ζημιές ή τις ελάχιστες ζημιές σε κατοικίες, σε ξενοδοχεία και γενικότερα σε υποδομές. Επομένως, μπορώ να πω ότι με αφορμή αυτό και στην Κρήτη, αλλά και σε άλλες περιοχές της χώρας, ότι λειτούργησε αποτελεσματικά ο κρατικός μηχανισμός.»
Θα ανοίξει η συζήτηση ή θα συζητηθεί στο Υπουργείο το αίτημα να γίνει το πυροσβεστικό κλιμάκιο Σπηλίου Δ' τάξης;
Θα γίνει ένας γενικότερος σχεδιασμός σε επίπεδο χώρας. Καταρχάς ψηφίσαμε ένα νόμο τον Μάιο που στην ουσία ο χάρτης επικινδυνότητας σε ολόκληρη τη χώρα, ο οποίος αυτή τη στιγμή δυστυχώς είναι του έτους 1980, πρόκειται να αλλάξει και μάλιστα μέχρι τέλος του χρόνου. Με βάση λοιπόν και αυτόν τον χάρτη, που, ειδικά για τα δεδομένα του Ρέθυμνο που τα γνωρίζουμε πάρα πολύ καλά, δείχνει μεγαλύτερη επικινδυνότητα, θα γίνει και ένας επανασχεδιασμός όσον αφορά τις υπηρεσίες του πυροσβεστικού σώματος. Σε αυτό το πλαίσιο θεωρώ σχεδόν αυτονόητο ότι θα υπάρξει αναβάθμιση του πυροσβεστικού κλιμακίου Σπηλίου, έτσι ώστε να υπάρξει και μεγαλύτερη επάνδρωση, αλλά και γενικότερα περισσότερες δυνατότητες, ακριβώς για να αντιμετωπίσουμε τα φαινόμενα τα οποία έχουμε δει τα προηγούμενα χρόνια. Εξάλλου θυμίζω ότι και στα εγκαίνια του νέου πυροσβεστικού σταθμού του κτηρίου το οποίο είχαμε κάνει πριν από λίγο καιρό στα Δαριβιανά, είχα πει και δημοσίως ότι θεωρώ σχεδόν αυτονόητο αυτή την κίνηση από πλευράς του πυροσβεστικού σώματος.»
Μετά τις πυρκαγιές, επειδή έρχεται και ο χειμώνας, τώρα μπαίνει και το θέμα της αντιπλημμυρικής προστασίας.
Στις μεγάλες πυρκαγιές ήδη την επόμενη μέρα της κατάσβεσης ξεκινάνε από τη Γενική Διεύθυνση Δασών οι μελέτες και συνεπώς και οι εργασίες. Όσον αφορά τα άμεσα αντιπλημμυρικά που γίνονται, ακριβώς για να αποτραπούν τα φαινόμενα πλημμυρών, έχουν ενταθεί τα τελευταία χρόνια. Συνεπώς ήδη από την επόμενη γίνονται τα πρώτα έργα και από το φθινόπωρο ξεκινάνε και τα πιο μεγάλα. Δυστυχώς έχουμε δει ότι τα τελευταία χρόνια η κλιματική κρίση μας δίνει και πιο έντονα, αλλά και πιο συχνά φαινόμενα είτε αφορά τις πυρκαγιές το καλοκαίρι και το φθινόπωρο είτε αφορά τις πλημμύρες από το φθινόπωρο και το χειμώνα. Δεν θα είμαστε ποτέ απόλυτα προετοιμασμένοι απέναντι στη φύση, αλλά προσπαθούμε όσο γίνεται για να αντιμετωπίσουμε αυτές τις συνθήκες.»
Στο Ρέθυμνο επίσης υπάρχει η ανάγκη να πραγματοποιηθούν μεγάλα έργα αντιπλημμυρικής προστασίας.
«Σε κάθε περίπτωση νομίζω ότι οι περιφέρειες, σε συνεργασία και με το κεντρικό κράτος πάντα έχουν ένα συγκεκριμένο πλάνο. Θυμίζω ότι μέχρι και πριν από μερικά χρόνια δυστυχώς δεν είχαμε καν καταγράψει τις περιοχές που έχρηζαν αυτών των ενεργειών ανάγκης, δηλαδή να υπάρχει μια αντιπλημμυρική προστασία και θωράκιση και γι' αυτό και βλέπαμε δυστυχώς πάρα πολλές περιπτώσεις ακόμα και στην Κρήτη να έχουμε μια έντονη βροχόπτωση μια πλημμύρα στην ουσία η οποία θα κατέληγε να έχουμε πολύ μεγάλες ζημιές σε σπίτια, σε περιοχές που κυριολεκτικά είχαν κτιστεί όμως μέσα στο ρέμα. Να τα λέμε και αυτά, γιατί δεν είναι μόνο η φύση, δεν είναι μόνο η κλιματική κρίση είναι δυστυχώς και η αυθαιρεσία δεκαετιών που είχε προηγηθεί, γι' αυτό και θα πρέπει να υπάρξει μια συνεργασία και με την τοπική αυτοδιοίκηση, πρώτου και δεύτερου βαθμού, απ' τη μια αλλά από την άλλη να υπάρχει και μια αυστηριοποίηση όσον αφορά την άναρχη δόμηση.»
Στην πολιτική σκηνή, περιμένουμε τώρα τις εξαγγελίες του Πρωθυπουργού, έτσι εγκαινιάζεται η νέα πολιτική περίοδος στη ΔΕΘ. Τι να περιμένουμε;
«Για να μπορεί κάποιος πρωθυπουργός να κάνει εξαγγελία στη ΔΕΘ σημαίνει ότι πρέπει να έχει και ταμείο να κάνει και επομένως είναι προαπαιτούμενο να έχει γίνει και μια χρηστή δημοσιονομική πολιτική και πολύ συγκεκριμένη. Έτσι ώστε να μπορεί να δώσει από το πλεόνασμα κάτι πολύ συγκεκριμένο. Τώρα όσον αφορά τον Πρωθυπουργό, νομίζω ότι το Σάββατο που θα είναι η ομιλία του θα περιγράψει πολύ συγκεκριμένα, πρώτον τις προτεραιότητες της επόμενης χρονιάς, είθισται η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης να αποτελεί το βήμα για κάτι τέτοιο και θα κάνει πολύ συγκεκριμένες εξαγγελίες που θα αφορούν κυρίως τη μεσαία και μικρομεσαία τάξη, την επιχειρηματικότητα, δηλαδή τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής κοινωνίας. Μπορώ να πω ότι είμαστε από τις ελάχιστες χώρες πανευρωπαϊκά οι οποίες έχουν αυτή τη δυνατότητα, γιατί θυμίζω ότι το δημοσιονομικό πλαίσιο είναι στενό για όλες τις χώρες, δεν είναι μόνο για την Ελλάδα η οποία πέρασε από το βάσανο των μνημονίων. Καμία χώρα δεν μπορεί να κάνει εξαγγελίες και να δώσει περαιτέρω παροχές αν δεν έχει τη δυνατότητα αυτή και η χώρα μας νομίζω ότι είναι σε ένα κλειστό κλαμπ αυτή τη στιγμή χωρών ελάχιστων, οι οποίες έχουν αυτή τη δυνατότητα, έχουν το δημοσιονομικό χώρο. Μπορεί να δει κανείς τι γίνεται για παράδειγμα στη Γερμανία που ήδη το προηγούμενο εξάμηνο ήταν σε ύφεση, η Γαλλία μπαίνει σε μία οικονομική περιπέτεια και πολιτική περιπέτεια, γιατί η κυβέρνηση του πρωθυπουργού φαίνεται ότι δυσκολεύει να λάβει την ψήφο εμπιστοσύνης και νομίζω ότι αυτή τη στιγμή η χώρα μας αποτελεί μία νησίδα σταθερότητας πολιτικής και οικονομικής που πρέπει να τη διαφυλάξουμε ως κόρη οφθαλμού. Ο πρωθυπουργός σίγουρα θα κινηθεί σε συγκεκριμένα πλαίσια, δεν έχει μαγικό ραβδί να μοιράσει δισεκατομμύρια. Με βάση λοιπόν τα στοιχεία τα οποία έχουμε, το συνολικό πακέτο φαίνεται ότι θα είναι γύρω στο 1,5 δισεκατομμύριο, ένα αρκετά μεγάλο πακέτο συγκεκριμένων, δε θα πω παροχών, αλλά κυρίως βελτιώσεων όσον αφορά μια σειρά από παράγοντες, που κυρίως θα έχουν στόχευση μεσαίους και μικρομεσαίους.»
Σας ανησυχεί γενικότερα το πολιτικό κλίμα όπως διαμορφώνεται;
«Θα έλεγα κυρίως με λυπεί το γεγονός ότι κάποια κόμματα μέσα στον αντιπολιτευτικό τους οίστρο, ακριβώς για να ανεβάσουν τα πολύ χαμηλά ποσοστά τα οποία διαθέτουν, έχουν μπει σε ένα κλίμα τοξικότητας και αυτό νομίζω ότι σίγουρα δε βοηθάει. Πρέπει να υπάρχει μια σοβαρή αντιπολίτευση, η οποία αντιπολίτευση από τη μία θα κάνει κριτική στην κυβέρνηση και από την άλλη θα έχει πολύ συγκεκριμένες αντιπροτάσεις, όπως είναι εξάλλου και ο θεσμικός της ρόλος. Απ' την άλλη όμως βλέπουμε δυστυχώς να έχει κυριαρχήσει μια τοξικότητα, όχι μόνο στον πολιτικό λόγο, αλλά και γενικότερα σε διάφορες κινήσεις και μεθοδεύσεις που γίνονται, με αποτέλεσμα αυτό συνολικά να εισπράττεται από τον κόσμο ως ένα γενικότερο πρόβλημα του πολιτικού συστήματος.»
Τους τελευταίους μήνες συζητείται πολύ ότι έρχεται ο Αλέξης Τσίπρας, με νέο κόμμα. κ. Κεφαλογιάννη.
«Να δούμε τις εξελίξεις, γιατί και εγώ διαβάζω διάφορα, ακούω για διάφορους σχηματισμούς που μπορεί να δημιουργηθούν, κάποιους άλλους που μπορεί να συγχωνευτούν. Ας μην μιλάμε για υποθετικά σενάρια, όταν θα υπάρξουν αυτές οι εξελίξεις νομίζω ότι θα έχουμε όλο τον χρόνο και να σχολιάσουμε και ενδεχομένως και να προσπαθήσουμε να προβλέψουμε τις επόμενες κινήσεις. Σε κάθε περίπτωση, πάντα όταν δημιουργείται ένας νέος σχηματισμός ή υπάρχει συγχώνευση κάποιων σχηματισμών, δημιουργούνται και διαφορετικές συνθήκες. Αλλά νομίζω στην παρούσα φάση ας περιμένουμε τις εξελίξεις και το σχολιάζουμε εκείνη τη στιγμή.»
Πρόωρες εκλογές;
«Δεν υπάρχει κανένας λόγος να μπαίνουμε τώρα σε συζητήσεις για πρόωρες εκλογές στη χώρα μας όταν βρισκόμαστε στο μέσο της θητείας. Έχουμε ακόμα δύο χρόνια, υπάρχει μια ισχυρή κοινοβουλευτική πλειοψηφία και δεν αμφισβητείται αυτό. Νομίζω ότι είναι μόνο απλώς να κάνουμε πολιτικές συζητήσεις και αναλύσεις. Δε νομίζω ότι αυτή τη στιγμή το πρόβλημα του μέσου Έλληνα είναι αν θα γίνουν πρόωρες οι εκλογές ή όχι. Το πρόβλημα του μέσου Έλληνα είναι να βλέπει το εισόδημά του να αυξάνεται όσο γίνεται περισσότερο, να καταπολεμάται η ακρίβεια και να υπάρχει καλύτερη καθημερινότητα. Εκεί θα κριθούμε το 2027.»
Υπάρχει πολύ μεγάλη ανησυχία με τα αγροτικά και το μέλλον των επιδοτήσεων.
«Θα σας πω κάτι το οποίο το λέω διαχρονικά «ο πραγματικός κτηνοτρόφος και ο πραγματικός γεωργός δεν έχει τίποτα να φοβηθεί όσον αφορά τις επιδοτήσεις». Ίσα-ίσα θεωρώ ότι η τελευταία ιστορία με τον ΟΠΕΚΕΠΕ θα αποτελέσει μια πολύ καλή ευκαιρία πραγματικά να ενισχυθεί ακόμα περισσότερο το εισόδημά του, ακόμα και μέσα από τις επιδοτήσεις. Γιατί ξέρετε, όταν μεγαλώνει ο αριθμός των εν δυνάμει δικαιούχων με διάφορους τρόπους, ενώ η πίτα παραμένει πολύ συγκεκριμένη, αυτό είναι εις βάρος του πραγματικού παραγωγού και κτηνοτρόφου και του αγρότη, αλλά και του μελισσοκόμου και του αλιέα. Όταν αρχίζει και γίνεται ένα ξεσκαρτάρισμα προφανώς αυτός ο οποίος είναι στο χωράφι του, είναι στο κοπάδι του, είναι στο βουνό πάνω, είναι στα μελίσσια του ή είναι στη θάλασσα, δεν έχει τίποτα να ανησυχήσει και να φοβηθεί. Συνεπώς νομίζω ότι αυτοί οι οποίοι είναι οι παραγωγοί του μόχθου, είναι εκείνοι οι οποίοι είναι κάθε μέρα με δύσκολες συνθήκες, γιατί και η κλιματική κρίση τους επηρεάζει και εκείνους, σίγουρα δεν έχουν τίποτα να φοβηθούν. Γι' αυτό είμαι αισιόδοξος ότι αυτή η ιστορία στο τέλος της ημέρας θα είναι μόνο θετική.»
Στα τοπικά, ποιες είναι οι προτεραιότητες φέτος;
Αυτή η τετραετία θα είναι μια τετραετία που ο σχεδιασμός του 2019 με 2023 θα βγαίνει σε επίπεδο υποδομών. Ήδη το βλέπουμε σε μικρά και μεγάλα έργα σε όλο το νομό είτε αυτό αφορά αρδευτικά έργα, είτε ζητήματα της ύδρευσης είτε το δρόμο είτε ακόμα και τα φράγματα τα οποία αυτή τη στιγμή είναι σε μια λογική να ξεκινήσουν οι διαδικασίες και από την άλλη είναι και η καθημερινότητα. Δηλαδή, θεωρώ ότι υπήρχε το ζήτημα του νοσοκομείου και η σύσκεψη η οποία έγινε μέσα το καλοκαίρι πάνω στο Υπουργείο και εφόσον προχωρήσουν και τα επόμενα βήματα σε επίπεδο πανεπιστημίου, που επίσης το έχει αγκαλιάσει όσον αφορά τις πανεπιστημιακές κλινικές, είναι κάτι το οποίο θεωρώ ότι θα δώσει μια πνοή στο νοσοκομείο μας. Άρα, ζητήματα καθημερινότητας και ζητήματα υποδομών είναι εκείνα τα οποία αποτέλεσαν και αποτελούν μια από τις βασικές μας προτεραιότητες και θεωρώ ότι και σε συνεργασία με τοπική αυτοδιοίκηση πρώτου και δεύτερου βαθμού, η οποία είναι εξαιρετική, νομίζω ότι θα τα καταφέρουμε προς όφελος των πολιτών.»
Το θέμα όμως με το νοσοκομείο είναι τώρα να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα. Δεν έχει καν διοικητή αυτή τη στιγμή.
«Φαντάζομαι ότι τις επόμενες ημέρες θα υπάρξει κάποια κίνηση για τον ορισμό, έστω και προσωρινού διοικητή. Αλλά πέραν αυτού, το νοσοκομείο σαν ίδρυμα λειτουργεί και θα συνεχίσει να λειτουργεί και θα κάνουμε όλες τις καλύτερες δυνατές προσπάθειες, έτσι ώστε να θωρακιστεί ακόμα παραπάνω.»
Στο ΒΟΑΚ, είμαστε μέσα στα χρονοδιαγράμματα;
Όπως κινούνται τα πράγματα είμαστε και νομίζω ότι η επόμενη πενταετία, που στην ουσία θα είναι η πενταετία της κατασκευής του ΒΟΑΚ, μπορεί να δημιουργήσει και κάποιες δυσκολίες όσον αφορά την καθημερινότητα στις μετακινήσεις κυρίως το καλοκαίρι. Αλλά νομίζω ότι αυτή η ταλαιπωρία, θα συμφωνήσουμε όλοι, ότι αξίζει, για να έχουμε ένα σύγχρονο αυτοκινητόδρομο. Θυμίζω ότι ήδη από το 2019 το σχεδιάσαμε, το σχεδιάζουμε. Τώρα ξεκινάνε και οι εργασίες και νομίζω, ότι επειδή και προσωπικά είχαμε μια συμβολή σε αυτό, πραγματικά είμαι ευτυχής που βλέπουμε να υλοποιείται αυτό το όραμα.»
Με το Φράγμα του Πλατύ πότε θα έχουμε εξελίξεις;
«Θα έχουμε πάρα πολύ σύντομα. Είναι κάποιες τεχνικές λεπτομέρειες, οι οποίες αυτή τη στιγμή διευθετούνται, από την πληροφόρηση που έχω, από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών. Το έργο είναι κρίσιμο όχι μόνο για το νομό Ρεθύμνου, αλλά συνολικά για την Κρήτη, ειδικότερα τα τελευταία χρόνια που βλέπουμε ότι υπάρχει παρατεταμένη λειψυδρία και δυσκολία στο να μαζεύουμε νερό, είτε για την ύδρευση είτε για την άρδευση. Βλέπετε ότι στο Φράγμα στους Ποταμούς έχει ξεκινήσει η διαδικασία και του διυλιστηρίου. Άρα ευρύτερες περιοχές του Δήμου Ρεθύμνου και του Μυλοποτάμου κυριολεκτικά θα ξεδιψάσουν μέσα από το έργο.»
Για το αστυνομικό μέγαρο, τελικά οριστικά χάθηκαν τα λεφτά; Αλλά και με τη χρηματοδότηση του πάρκινγκ στους 4 Μάρτυρες τι γίνεται;
«Για το ζήτημα του αστυνομικού μεγάρου είχαν εξασφαλιστεί γύρω στα 8 εκατομμύρια από πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων όταν ήμουν στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και όσοι γνωρίζουν ειδικά το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων είναι πολύ δύσκολο να εξασφαλιστούν χρήματα. Δεν είναι ούτε ΕΣΠΑ ούτε Ταμείο Ανάκαμψης που ενδεχομένως υπάρχει μεγαλύτερη δυνατότητα. Δυστυχώς κάποιοι επέλεξαν αυτό το έργο να το μπλοκάρουν με αποτέλεσμα μετά από 4-5 χρόνια να απενταχθεί, καθώς αν ανάδοχος δεν θέλησε ή δεν μπόρεσε να ανανεωση την εγγυητική του επιστολή. Δυστυχώς για άλλη μια φορά, το έχουμε δει και στο παρελθόν να συμβαίνει αυτό, κάποιοι λίγοι έφεραν ως αποτέλεσμα ένα έργο να μην προχωρήσει και ενδεχομένως να τεθούν και σε διακινδύνευση και τα χρήματα αυτά. Τώρα όσον αφορά το πάρκινγκ, θεωρώ ότι σε μια συνεργασία και με το Δήμο Ρεθύμνου θα μπορέσουμε να βρούμε τον τρόπο έτσι ώστε να προχωρήσει και το έργο.»
Με το μεταναστευτικό;
«Σίγουρα ήταν αποτρεπτικός παράγοντας η νέα νομοθεσία από πλευράς του Υπουργείου Μεταναστευτικής Πολιτικής. Αυτό όμως δε σημαίνει ότι αύριο, μεθαύριο δεν θα αλλάξουν οι συνθήκες επί του πεδίου και γεωπολιτικά, δε θα δούμε και παραπάνω ροές. Γι' αυτό και σε κάθε περίπτωση θα πρέπει και ως Κρήτη να είμαστε προετοιμασμένοι. Καλές οι τρεις προσωρινές περιοχές που θα φιλοξενούνται μέχρι να φύγουν προς την ενδοχώρα. Αλλά όπως έχει πει και το Υπουργείο, προφανώς ακόμα είναι και στα σχέδια και ένας μόνιμος χώρος. Όταν λέω μόνιμος εννοώ να είναι συγκεκριμένος ο χώρος ο οποίος θα είναι η προσωρινή φύλαξη μέχρι επίσης να προωθηθούν προς την ενδοχώρα. Δε σας λέω κάτι το οποίο δεν έχει αναγγείλει και το Υπουργείο. Θεωρώ ότι αυτό θα προχωρήσει, προφανώς και μέσα στο χειμώνα και αυτή τη στιγμή νομίζω ότι ήδη διερευνώνται κάποιοι πολύ συγκεκριμένοι χώροι. Δε θα είναι στο νομό Ρεθύμνου, έτσι ώστε να γίνει και αυτός ο χώρος πραγματικότητα.»
