ΠΛΗΘΥΣΜΙΑΚΗ ΕΡΗΜΩΣΗ – ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ ΥΠΟΔΟΜΩΝ – ΥΠΟΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ – ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΚΛΑΔΟΣ

Την κατιούσα συνεχίζει να ακολουθεί η ύπαιθρος του Ρεθύμνου. Η διαμορφωθείσα κατάσταση σήμερα χαρακτηρίζεται από γερασμένο πληθυσμό, έλλειψη βασικών υποδομών, ανύπαρκτη κρατική παρουσία, αναρχία και ασυδοσία από μερίδα του πληθυσμού που πολλές φορές φτάνει στην ανεξέλεγκτη παραβατικότητα.

Γενικότερα καταγράφεται εικόνα εγκατάλειψης, της οποίας τα βασικά συνθετικά λειτουργίας, προδιαγράφουν ένα αβέβαιο μέλλον ή μάλλον ερήμωση για τους περισσότερους από τους οικισμούς.

Παρά τα πολλά συγκριτικά πλεονεκτήματα και τις εξαιρετικές δυνατότητες ανάπτυξης, τα χωριά της ενδοχώρας δεν κατάφεραν να ξεφύγουν από την γενικότερη «κακή μοίρα» που επεφύλαξαν διαχρονικά οι Ελληνικές κυβερνήσεις για τις ορεινές και απομακρυσμένες επαρχίες, οι οποίες επλήγησαν από τις πολιτικές αστυφιλίας που ακολουθήθηκαν.

Στα χρόνια της κρίσης, η κατάσταση χειροτέρεψε. Η άποψη που εκφράστηκε έντονα, ότι ο πληθυσμός θα εγκαταλείψει τις πόλεις και θα επιστρέψει στα χωριά, όχι μόνο δεν επαληθεύτηκε, τουναντίον, το μεγαλύτερο μέρος της υπαίθρου βρίσκεται σήμερα να «βαριανασαίνει τον επιθανάτιο ρόγχο» καθώς έχει διαμορφωθεί μη αναστρέψιμη κατάσταση για τους περισσότερους οικισμούς.

Και αυτό είναι φυσιολογικό. Διότι ο άνθρωπος δεν χρειάζεται μόνο να έχει μια στέγη και ένα κήπο να φυτεύει ζαρζαβατικά. Χρειάζεται και βασικές υποδομές.  Όπως για παράδειγμα σύγχρονο οδικό δίκτυο που δυστυχώς δεν υπάρχει. Χρειάζεται δημόσιες υπηρεσίες όπως αυτές της υγείας που είναι κυριολεκτικά διαλυμένες. Χρειάζεται μεγάλα και σύγχρονα σχολεία που βεβαίως δεν υπάρχουν ενώ για  άλλες υπηρεσίες ούτε λόγος! Ένα λογαριασμό της ΔΕΗ ή τηλεφώνου να θέλει κάποιος να πληρώσει … πρέπει να πάει στην πόλη!

Η ύπαιθρος πεθαίνει. Και είναι δύσκολο μέσα σε λίγες γραμμές αυτό να το περιγράψεις…

ΥΠΟΔΟΜΕΣ

Για να φτάσεις στα χωριά του Ψηλορείτη, βόρεια και νότια, το οδικό δίκτυο που πρέπει να ακολουθήσεις είναι ακατάλληλο, πεπαλαιωμένο και επικίνδυνο. Ακόμα και στα πεδινά σημεία, οι δρόμοι δεν ανταποκρίνονται στις σύγχρονες προδιαγραφές ασφαλούς οδήγησης και οι χρόνοι μετακίνησης λειτουργούν ανασταλτικά απέναντι σε όποια αναπτυξιακή πρόθεση.

Οι δομές υγείας είναι από απαράδεκτες έως ανύπαρκτες, ειδικά τα τελευταία χρόνια που κυριολεκτικά αποψιλώθηκαν από προσωπικό. Αν ένας γιατρός φτάσει στο χωριό… θα δει τους ασθενείς του στο καφενείο, κυρίως για να τους πει να πάνε στην πόλη για τα φάρμακα τους… γιατί πιθανότατα δεν θα έχει γραμμή ιντερνέτ για να γράψει την συνταγή των φαρμάκων!

Στον δε τομέα της παιδείας, τα όποια σχολεία λειτουργούν, είναι εκείνα, τα οποία θα στελεχωθούν τελευταία και πολλές φορές όχι επαρκώς! Μάλιστα ένα τελευταίο «δυνατό χτύπημα» που ετοιμάζει η σημερινή Κυβέρνηση είναι το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου παιδείας που κλείνει όλα τα νηπιαγωγεία με κάτω από 14 παιδάκια. Συνολικά τον Σεπτέμβριο δεν θα λειτουργούν περίπου 15 από τα νηπιαγωγεία ορεινών και απομακρυσμένων χωριών του Ρεθύμνου. Και μάλλον αυτά τα παιδάκια δεν θα πάνε σε άλλο νηπιαγωγείο. Διότι πόσο εύκολο είναι να σηκώσεις ένα νήπιο στις έξι το πρωί … για να πάει σχολείο;

Δεν γίνεται λόγος για άλλες δημόσιες υπηρεσίες. Καμία και πουθενά.

Είναι δε «ηλίου φαεινότερο» ότι οι προσδοκίες της αποκέντρωσης μέσω των σχεδίων «Καποδίστριας» και ακολούθως «Καλλικράτης» σε κάποιες περιπτώσεις λειτούργησαν τονωτικά, αλλά δεν κατάφεραν να αναστρέψουν την  κατάσταση. Και αυτό γιατί η αποκέντρωση έμεινε στα χαρτιά και η πολιτεία παρέμεινε πιστή και αδιάλλακτη στην «συγκέντρωση» και στον απόλυτο έλεγχο των πάντων.

Οι αλήθεια είναι πικρή αλλά έτσι είναι. Σήμερα οι δημοτικές Αρχές είναι «διακοσμητικές». Ούτε προϋπολογισμό δεν μπορούν να ψηφίσουν αν πρώτα δεν έχει εγκριθεί άνωθεν από κρατικές υπηρεσίες. Είναι τραγικό αλλά αληθές! Τα Δημοτικά Συμβούλια δεν έχουν καν την δυνατότητα παρέμβασης. Είναι αναγκασμένα να ψηφίσουν ό,τι επιβάλει το Παρατηρητήριο Οικονομικής Αυτοτέλειας των ΟΤΑ αλλά και ο Επίτροπος του Ελεγκτικού Συνεδρίου. «Αυτοδιοίκηση» μόνο στα χαρτιά και μάλιστα με συνεχώς μειούμενους τους πόρους, χωρίς προσωπικό, χωρίς οργανωμένο σύστημα παρέμβασης και κυριολεκτικά «διωκόμενη» από τους καρεκλοκένταυρους του κεντρικού κράτους που έχουν διαμορφώσει τέτοια γραφειοκρατία … που πιο γραφειοκράτης πεθαίνεις!  Δεν κατάλαβαν ποτέ, ότι άλλο έλεγχος νομιμότητας που πρέπει να είναι αυστηρός, και άλλο «σου δένω τα χέρια και βρες τρόπο να λυθείς» ή μάλλον «σε βάζω στο τσουβάλι, σε ρίχνω στην θάλασσα… αλλά σώσου»!

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ

Πολλά θα μπορούσαν να ειπωθούν για το ζήτημα των υποδομών. Όπως για παράδειγμα πως μετά από τόσα πακέτα στήριξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μείναμε πάλι με τους μετακατοχικούς δρόμους και την Εθνική Οδό της Χούντας!

Η απάντηση βρίσκεται στα συρτάρια των υπουργείων και στα αρχεία των Νομαρχιών, των Δήμων και τώρα της Περιφέρειας.

Για να φτιάξεις για παράδειγμα ένα δρόμο δέκα χιλιομέτρων, απαιτούνται μερικά εκατομμύρια σε μελέτες και πολλά εκατομμύρια για την κατασκευή! Όχι βέβαια γιατί τα υλικά ή το εργατικό προσωπικό απαιτούν τέτοιο κόστος! Σαφώς και όχι! Το σύστημα όμως ήταν και παραμένει: γραφειοκρατία, πολύ χρήμα στους λίγους και χωρίς λόγο και όσο το δυνατό περιορισμένο αποτέλεσμα! Ποιο πολλά λεφτά κάνουν τα χαρτιά των μελετών και των λοιπών λεγόμενων αδειοδοτήσεων και εγκρίσεων, πιο μεγάλο κόστος έχουν οι σφραγίδες και τα μελάνια για τις υπογραφές, από ό,τι τελικά κοστίζει ο ίδιος ο δρόμος ή όποιο άλλο έργο! Με τέτοια κόστη και τέτοιο σύστημα, τί υποδομές φτιάχνεις και τί αποτέλεσμα έχεις; Μια βόλτα στα χωριά αρκεί για να διαπιστώσει κάποιος τί επέτυχαν με όλο αυτό το αναποτελεσματικό και μίζερο σύστημα του τομέα ανάπτυξης υποδομών.

Η ΑΣΦΑΛΕΙΑ

Το χειρότερο όμως που έχει συμβεί στην ύπαιθρο είναι η έλλειψη του αισθήματος ασφάλειας για τους πολίτες.

Το πρόβλημα ξεκίνησε από τότε που κατήργησαν τα Αστυνομικά Τμήματα στα χωριά και την Αγροφυλακή.

Η κατάσταση έγινε ανεξέλεγκτη και τα αποτελέσματα της τα είδαμε σε όλη την Ρεθεμνιώτικη ύπαιθρο.

Ακόμα και σήμερα, συμβαίνουν περιστατικά, τα οποία θα έπρεπε να ήταν αδιανόητο να συμβαίνουν. Όμως αποτελούν πραγματικότητα.

Για παράδειγμα:

• Πρόσφατα, σε ορεινό χωριό κτηνοτρόφος βρήκε σφαγμένο το κοπάδι του, προφανώς για λόγους αντεκδίκησης. Το περιστατικό δεν καταγγέλθηκε στην Αστυνομία και δεν καταγράφηκε επίσημα ποτέ. Προφανώς και όποια άλλη πράξη προηγήθηκε ή ακολούθησε του φρικτού αποκεφαλισμού των ζώων! Αντίστοιχα περιστατικά συμβαίνουν συχνά.
• Λίγο πριν μπεις σε άλλο ορεινό χωριό, βοσκός έχει καταπατήσει ένα μεγάλο μέρος επαρχιακής οδού. Κανένας δεν τον βλέπει, όμως, όπως φαίνεται.
• Έχουμε δεκάδες καταγγελίες πολιτών για καταπατημένη δημόσια περιουσία σε πολλά χωριά. Όμως προτιμούν να είναι ανώνυμες οι καταγγελίες τους γιατί φοβούνται αντίποινα. Έτσι ουδείς ασχολείται με τους καταπατητές και την δημόσια γη.
• Οι περισσότερες από τις ζωοκλοπές και άλλες παραβατικές πράξεις όπως η οπλοχρησία, συζητούνται μόνο στα καφενεία των χωριών ή κατ’ ιδίαν μεταξύ των λιγοστών κατοίκων. Κατά τα άλλα ισχύει ο νόμος της σιωπής.
• Ειδικά στον τομέα των καταπατήσεων και των αγροζημιών συμβαίνουν πολλά και σοβαρά περιστατικά. Όμως οι πολίτες δεν νιώθουν ασφάλεια αν τα καταγγείλουν. Αυτό είναι ακόμα χειρότερο.

Τα παραπάνω είναι μερικά από αυτά που συμβαίνουν και αποδεικνύουν αφενός την ανάγκη ουσιαστικής ανασύστασης και λειτουργίας της αγροφυλακής και αφετέρου, ότι οι Αστυνομικές Υπηρεσίες υπολειτουργούν διότι δεν έχουν προσωπικό.

Όσο ικανοί και αν είναι οι αστυνομικοί, είναι γεγονός, ότι ο αριθμός τους στην ύπαιθρο είναι λιγοστός.

Χαρακτηριστικό του τι συμβαίνει, είναι η πρόσφατη ανακοίνωση της Ένωσης Αστυνομικών Υπαλλήλων Ρέθυμνου με αφορμή περιστατικό στον Δήμο Αγίου Βασιλείου και ενόψει της τουριστικής περιόδου.

Διαβάζουμε τα εξής: ««Με αφορμή την πρόσφατη επιτυχία του Αστυνομικού Τμήματος Λάμπης, που αφορούσε την σύλληψη διαρρηκτών οχημάτων σε τουριστικές περιοχές της επαρχίας Αγίου Βασιλείου, αισθανόμαστε την ανάγκη να συγχαρούμε τους συναδέλφους μας, τόσο της ανωτέρω υπηρεσίας όσο και αυτών της Υποδιεύθυνσης Ασφαλείας Ρεθύμνου, που συνέδραμαν αυτούς κατά το στάδιο της προανάκρισης, λόγω του χρόνιου και πολύκροτου προβλήματος της λειψανδρίας, που ταλανίζει αρκετές υπηρεσίες της Διεύθυνσης Αστυνομίας Ρεθύμνου και ειδικά της υπαίθρου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι, πολλοί συνάδελφοί μας εργάζονται πέραν του προβλεπόμενου ωραρίου, με μοναδικό γνώμονα το φιλότιμο και την ανιδιοτελή προσφορά στο κοινωνικό σύνολο.

Η Ένωσή μας έχει αναδείξει το συγκεκριμένο πρόβλημα αρκετές φορές, προτείνοντας ως τρόπο επίλυσης την ορθολογικότερη κατανομή του προσωπικού, ιδιαιτέρως δε των ανακριτικών υπαλλήλων, πλην όμως βρισκόμαστε καθημερινά στο ίδιο έργο ξανά θεατές.

Επειδή η τουριστική περίοδος πλησιάζει, με ότι αυτό συνεπάγεται από πλευράς αστυνόμευσης και επειδή μόνο το φιλότιμο ορισμένων ΣΥΝΑΔΕΛΦΩΝ μας δεν αρκεί, θεωρούμε ότι η διοίκηση, τόσο σε επίπεδο Διεύθυνσης Νομού όσο και σε επίπεδο Γενικής Περιφερειακής Διεύθυνσης Κρήτης, πρέπει να δει σοβαρότερα το θέμα δίνοντας άμεσα λύση, για το καλό των συναδέλφων μας και του Ρεθύμνου.

Αναγνωρίζουμε το φιλότιμο, συγχαίρουμε και επικροτούμε τέτοιες προσπάθειες. Συγχαρητήρια και πάλι!!!»

Καλό το φιλότιμο, όμως δεν αρκεί, να συμπληρώσουμε από την πλευρά μας!

ΘΕΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

Γίνεται αντιληπτό, ότι η ύπαιθρος σήμερα βρίσκεται σε τραγική κατάσταση.

Πρέπει να γίνει πολλή δουλειά για να αλλάξουν νοοτροπίες και να διαμορφωθεί κλίμα αισιοδοξίας και προοπτικής.

Υπάρχει η επιλογή της πλήρους ερήμωσης και εγκατάλειψης ή της επανεκκίνησης και ανάκαμψης.

Για την πρώτη επιλογή, οι ήδη ασκούμενες πολιτικές αρκούν.

Για την δεύτερη, απαιτείται αλλαγή πλεύσης, σοβαρές πολιτικές, ουσιαστικά μέτρα ανάπτυξης των τοπικών οικονομιών, σύγχρονες υποδομές, κοινωνική, πολιτιστική και εκπαιδευτική παρέμβαση.

Είναι, λοιπόν, θέμα επιλογής. Του κράτους. Αποκλειστικά αυτό φέρει την ευθύνη. Αποκλειστικά αυτό οφείλει να αποφασίσει.