Με ιδιαίτερη επιτυχία πραγματοποιήθηκε στο Σχολικό Μουσείο του Δήμου Ρεθύμνης, στην Αμνάτο, η πρωτότυπη και ιδιαίτερα συγκινητική εκδήλωση με τίτλο «Μαθήματα Γυμναστικής μιας άλλης εποχής», η οποία ήταν αφιερωμένη στην ιστορία και την εξέλιξη της Γυμναστικής – Φυσικής Αγωγής στα Δημοτικά Σχολεία του Δήμου Ρεθύμνης.
Η εκδήλωση αποτέλεσε ένα ξεχωριστό ταξίδι στον χρόνο, αναδεικνύοντας μια σχολική πραγματικότητα που έχει πλέον περάσει στην ιστορία, αλλά εξακολουθεί να ζει μέσα από τις μνήμες, τις αφηγήσεις, τα αντικείμενα και τις εμπειρίες όσων τη βίωσαν.
Ο Πρόεδρος του Εφορευτικού Συμβουλίου και Αντιδήμαρχος Πολιτισμού κ. Μάνος Τσάκωνας στον χαιρετισμό του εξήρε την σημασία της λειτουργίας του μουσείου, την μεγάλη επισκεψημότητα και την ανταπόκριση των σχολείων της Κρήτης για την υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων στο χώρο του σχολείου. Εξήγγειλε τον προγραμματισμό των διαδικασιών αναβάθμισης του μουσείου κτιριακά και τεχνολογικά με την δημιουργία ιστοσελίδας κ.α τα επόμενα δύο χρόνια ώστε να αποτελέσει με σύγχρονο τεχνολογικά μουσείο.
Ακολούθησε:
- η ιστορική αναδρομή με θέμα «Η ιστορική διαδρομή της φυσικής αγωγής στην ελληνική εκπαίδευση» από τον Δρ. Χάρη Στρατιδάκη,
- η αναφορά της θέσης της γυμναστικής στα εκπαιδευτικά προγράμματα και η συμβολή του Σχολικού Μουσείου στη διατήρηση και αξιοποίηση της εκπαιδευτικής μας κληρονομιάς και στην υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων που φέρνουν τους μαθητές σε επαφή με το σχολείο μιας άλλης εποχής, από τον Γιώργο Κανακάκη, εκπαιδευτή του σχολικού μουσείου,
- η παρουσίαση με θέμα «Μαθήματα Γυμναστικής μιας άλλης εποχής», του εκπ/κού Φυσικής αγωγής, Ανδρέα Μπενάκη που βασίστηκε στις προφορικές μαρτυρίες εκπαιδευτικών-συνταξιούχων δασκάλων Κώστα Μυγιάκη, Μαρία Λέκκα, Άννας Κυριανιτάκη και Εμμανουήλ Παπουτσιαδάκη καθώς και των τριών πρώτων εκπ/κών φυσικής αγωγής που τοποθετήθηκαν στα δημοτικά σχολεία του Δήμου Ρεθύμνης Γιώργου Καλλιγιάννη, Ανδρέα Κουρμούλη, Βαγγέλη Παπαδάκι, σηματοδοτώντας μια σημαντική αλλαγή στην οργάνωση και τη διδασκαλία του μαθήματος και συμβάλλοντας στην αναβάθμιση της Φυσικής Αγωγής στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση.
- η απελευθέρωση του αποθεραπευμένου νυκτόβιου αρπακτικού πουλιού, μιας κουκουβάγια,ς για την ακρίβεια μια τυτώ ή πεπλόγλαυκα και στα κρητικά «ζάρα» από τον ακούραστο Γιώργο Κτιστάκη. Τον ευχαριστούμε για την πολύχρονη συνεργασία με το μουσείο μας και τον συγχαίρουμε για την σημαντικό έργο που προσφέρει στην περίθαλψη πτηνών και ζώων της Κρήτης.
Οι αφηγήσεις των εκπαιδευτικών αποτέλεσαν πολύτιμη άυλη παρακαταθήκη, καθώς κατέγραψαν βιώματα και εμπειρίες μιας εποχής κατά την οποία η Γυμναστική στο σχολείο συνδεόταν με την πειθαρχία, την ομαδικότητα, την άσκηση, αλλά και με την καθημερινή ζωή της σχολικής κοινότητας.
Έτσι οι μεγαλύτεροι από τους παρευρισκόμενους είχαν την ευκαιρία να ανακαλέσουν στην μνήμη τους εικόνες , βιώματα από τα μαθητικά τους χρόνια και οι νεότεροι είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν πώς γινόταν το μάθημα της Γυμναστικής στις προηγούμενες δεκαετίες, ποια ήταν τα πρότυπα και οι αντιλήψεις της εποχής και πώς σταδιακά διαμορφώθηκε η σύγχρονη Φυσική Αγωγή στο Δημοτικό Σχολείο.
Τιμητική η παρουσία του Κώστα Μουντάκη, ομότιμος καθηγητής του πανεπιστημίου Πελοποννήσου, ενός εκ των διαμορφωτών της φυσικής αγωγής στο Ελληνικό Δημοτικό σχολείο από το 1988 έως και σήμερα. Στην ομιλία του τόνισε την σημαντικότητα της αλλαγής και την μετάβαση από την σουηδική γυμναστική στην φυσική αγωγή, στην εκπόνηση και υλοποίηση προγραμμάτων που έχουν αναπτυχθεί όπως εκείνο της Ολυμπιακής παιδείας, της Καλλιπάτειρας, την έκδοση για πρώτη φορά βιβλίου εκπ/κού φυσικής αγωγής και βιβλίο για τον μαθητή για το δημοτικό σχολείο, στην απορρόφηση και την μονιμοποίηση μεγάλου αριθμού εκπαιδευτικών φυσικής αγωγής στα δημοτικά σχολεία της Ελλάδας την δεκαετία του 1990 και φυσικά στον ρόλο και την σημαντικότητα της παρουσίας του εκπαιδευτικού φυσικής αγωγής στην σχολική ζωή του σχολείου.
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσίασε η βιωματική αναπαράσταση ενός μαθήματος Γυμναστικής μιας άλλης εποχής, στην οποία συμμετείχαν 14 μαθητές και μαθήτριες του 15ου Δημοτικού Σχολείου – Ανδρέας Νενεδάκης, αναβιώνοντας παλιές ασκήσεις, σχηματισμούς και παραγγέλματα. Με αυτόν τον τρόπο, το κοινό δεν περιορίστηκε στην παρακολούθηση, αλλά έγινε μέρος της ιστορικής αναδρομής, δημιουργώντας μια ζωντανή γέφυρα ανάμεσα στο χθες και το σήμερα.
Συγκινητική ήταν η στιγμή της τιμητικής βράβευσης ανθρώπων που συνέβαλαν στη διατήρηση, καταγραφή και ανάδειξη της ιστορίας της σχολικής Φυσικής Αγωγής, Κώστα Μουντάκη, Γιώργου Καλλιγιάννη, Ανδρέα Κουρμούλη, Βαγγέλη Παπαδάκι, ως αναγνώριση της προσφοράς τους στην εκπαιδευτική κοινότητα και στο διδακτικό αντικείμενο της φυσικής αγωγής.
Ακολούθησε μια εξίσου συγκινητική στιγμή με την απονομή επαίνων στους εκπαιδευτικούς-συνταξιούχους δασκάλους Κώστα Μυγιάκη, Μαρία Λέκκα, Άννα Κυριανιτάκη και Εμμανουήλ Παπουτσιαδάκη για την ενεργό συμμετοχή τους με τις προφορικές μαρτυρίες και τα πολύτιμα στοιχεία που μας έδωσαν για την γυμναστική στο σχολείο πριν το 1985.
Η μεγάλη συμμετοχή του κοινού και το έντονο ενδιαφέρον που εκδηλώθηκε καθ’ όλη τη διάρκεια της βραδιάς απέδειξαν ότι η ιστορία του σχολείου δεν αποτελεί απλώς μια ανάμνηση του παρελθόντος. Είναι ζωντανό κομμάτι της συλλογικής μας μνήμης, το οποίο μπορεί να εμπνέει, να συγκινεί και να διδάσκει τις νεότερες γενιές.
Η εκδήλωση «Μαθήματα Γυμναστικής μιας άλλης εποχής» απέδειξε με τον πιο ουσιαστικό τρόπο ότι το Σχολικό Μουσείο δεν είναι ένας χώρος όπου απλώς φυλάσσονται αντικείμενα του παρελθόντος. Είναι ένας ζωντανός χώρος μνήμης, έρευνας, βιωματικής μάθησης και επικοινωνίας, όπου το παρελθόν συναντά το παρόν και συνομιλεί με το μέλλον.
Θερμές ευχαριστίες απευθύνονται σε όλους όσοι συνέβαλαν στην προετοιμασία και την υλοποίηση της εκδήλωσης, ιδιαίτερα την Αναστασία Μαντζουράνη, τον Πολιτιστικό Σύλλογο Αμνάτου, την ταβέρνα ‘’καπηλειό’’, στους εκπαιδευτικούς και μαθητές που συμμετείχαν, στους συνταξιούχους εκπαιδευτικούς που μοιράστηκαν τις πολύτιμες αναμνήσεις τους, σε όσους προσέφεραν φωτογραφικό, και άλλο υλικό, σε όλους τους συμπολίτες που τίμησαν με την παρουσία τους τη βραδιά καθώς και τον φωτογράφο Γιώργο Κατάκη για την εθελοντική φωτογραφική αποτύπωση της εκδήλωσης μας.
Η επιτυχία της εκδήλωσης αποτελεί μια ακόμη επιβεβαίωση ότι όταν η ιστορία του σχολείου γίνεται βίωμα, η μνήμη αποκτά φωνή και το μουσείο γίνεται πραγματικά ζωντανό.
Το εφορευτικό συμβούλιο του Σχολικού Μουσείου του Δήμου Ρεθύμνης 26/8/2026 Αμνάτος Ρεθύμνης
