Σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης, δέους αλλά και περηφάνιας πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 20 Αυγούστου το πρωί στο Ροδάκινο η εκδήλωση τιμής και μνήμης για την Επέτειο της πυρπόλησης του χωριού από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής, στις 20 Αυγούστου 1943.
Η εκδήλωση αποτέλεσε έναν φόρο τιμής στους ανθρώπους του Ροδάκινου που υπέστησαν τη βία και τις διώξεις των κατακτητών, αλλά και σε όλους εκείνους που αντιστάθηκαν και υπερασπίστηκαν την ελευθερία και την αξιοπρέπεια του τόπου.
Της Επιμνημόσυνης Δέησης προεξήρχε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Λάμπης, Συβρίτου και Σφακίων κ. Ιωακείμ, προσδίδοντας στην τελετή ιδιαίτερο χαρακτήρα κατάνυξης και σεβασμού στη μνήμη των Ηρώων.
Στην ομιλία της η Αντιδήμαρχος Πολιτισμού κ Ευαγγελία Γλαμπεδάκη αναφέρθηκε στην ιστορική διαδρομή του Ροδάκινου κατά την περίοδο της γερμανικής Κατοχής, καθώς η περιοχή αποτέλεσε σημαντικό χώρο δράσης της Κρητικής Αντίστασης και σύνδεσης με τις συμμαχικές δυνάμεις.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις τρεις αντιστασιακές ομάδες του Ροδάκινου, με επικεφαλής τον Μανώλη Γιαννά, τον Ανδρέα Κοτσίφη και τον Βαρδή Χομπίτη, καθώς και στα γεγονότα του Αυγούστου του 1943 που οδήγησαν στα γερμανικά αντίποινα.
Στις 17 Αυγούστου 1943, μετά τη σύγκρουση του Μανώλη Γιαννά με γερμανικό απόσπασμα και τον θάνατο Γερμανού στρατιώτη, οι κατοχικές δυνάμεις προχώρησαν σε σκληρά αντίποινα.
Τρεις ημέρες αργότερα, στις 20 Αυγούστου 1943, το Ροδάκινο περικυκλώθηκε, λεηλατήθηκε και πυρπολήθηκε, ενώ οι κάτοικοί του υπέστησαν συλλήψεις, διώξεις και εκτοπισμό.
Στην ομιλία τονίστηκε ότι η καταστροφή των κατοικιών και οι διώξεις δεν κατάφεραν να εξαλείψουν το φρόνημα των Ροδακινιωτών. Αντίθετα, η Αντίσταση συνεχίστηκε και η περιοχή παρέμεινε σημαντικός τόπος δράσης μέχρι την απελευθέρωση.
Η γερμανική τρομοκρατία όμως δεν περιορίστηκε στο ίδιο το Ροδάκινο γιατί υπήρξαν θύματα και στην τραγωδία της Καλής Συκιάς, στις 6 Οκτωβρίου 1943, όταν τέσσερις γυναίκες από το Ροδάκινο κάηκαν ζωντανές από τους κατακτητές στο ολοκαύτωμα. Η Ζαμπια Γιανναδακη, η Στυλιανή Καλαφάτη, η Ευαγγελία Σταυγιανουδακη και η Ευαγγελία Φρονιμακη. Το γεγονός αυτό αποτελεί ένα ακόμη κεφάλαιο της τραγωδίας που έζησε ο τόπος μας.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη μάχη στο Φρατί, την 1η Μαΐου 1944, όπου η αντιστασιακή δράση των Ροδακινιωτών ήρθε για ακόμη μία φορά αντιμέτωπη με τις γερμανικές δυνάμεις, αλλά και στην ιστορική σύνδεση του Ροδάκινου με την απαγωγή του Γερμανού στρατηγού Χάινριχ Κράιπε και τη διαφυγή του από την περιοχή του Περιστερέ προς τη Μέση Ανατολή. Το μήνυμα της εκδήλωσης ήταν ξεκάθαρο: Η μνήμη δεν αποτελεί αναφορά στο μίσος του παρελθόντος, αλλά παρακαταθήκη για την ειρήνη, την ελευθερία και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
«Ένα χωριό μπορεί να καεί. Η ιστορία του όμως δεν καίγεται. Μπορεί να καταστραφούν σπίτια και περιουσίες, δεν μπορεί όμως να καταστραφεί η ψυχή ενός τόπου», τονίστηκε χαρακτηριστικά.
Η εκδήλωση αποτέλεσε και μια υπόσχεση προς τις επόμενες γενιές ότι η ιστορία του Ροδάκινου θα παραμείνει ζωντανή και θα μεταδίδεται στα παιδιά και στους νέους, ώστε οι θυσίες των ανθρώπων του τόπου να μην ξεχαστούν ποτέ!
Χαιρετισμό απέστειλε ο πρώην Υπουργός και Βουλευτής Ρεθυμνου κ Γιάννης Κεφαλογιάννης.
Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους:
Ο Βουλευτής Ρεθύμνου του ΠΑΣΟΚ κ. Μανόλης Χνάρης,
Η Αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου κ. Μαίρη Λιονή,
Ο Θεματικός Αντιπεριφερειάρχης Κρήτης κ. Μιχάλης Σαρρής,
Ο Αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας του Δήμου Αγίου Βασιλείου κ. Ευάγγελος Καπετανάκης, εκπροσωπώντας τον Δήμο,
Ο Αντιδήμαρχος Δήμου Σφακίων κ. Βαρδής Γύπαρης,
Ο Πρόεδρος της Τοπικής Κοινότητας Ροδακίνου κ. Ευάγγελος Χομπίτης,
Ο Πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Ροδακίνου κ. Βαρδής Χομπίτης,
Ο εκπρόσωπος της Σχολής Δοκίμων Αστυφυλάκων Ρεθύμνης, Αστυνόμος Β΄ κ. Νικόλαος Τζανακάκης,
Ο εκπρόσωπος του Λιμενικού Σώματος, Πλωτάρχης κ. Αντώνιος Σαραντουλάκης,
Ο Πρόεδρος της Ένωσης Αποστράτων Αξιωματικών Πολεμικής Αεροπορίας, Παραρτήματος Χανίων–Ρεθύμνης, ε.α. Αντισμήναρχος κ. Μάρκος Γαλανάκης,
Ο πρώην Ανώτατος Αξιωματικός Στρατού ε.α. κ. Ιωσήφ Κοτσίφης,
Οι πρώην Αντιδήμαρχοι και Δημοτικός Σύμβουλος κ. Μανόλης Βαβουράκης και κ. Ιωάννης Νεκτάριος Χαραλαμπάκης, ο πρώην Κοινοτάρχης κ. Σταύρος Γαλανάκης, καθώς και εκπρόσωποι φορέων, κάτοικοι και φίλοι του Ροδάκινου, που έδωσαν το «παρών» σε μια ημέρα ιδιαίτερης ιστορικής και συναισθηματικής σημασίας.
Η παρουσία όλων αποτέλεσε έμπρακτη απόδοση τιμής στους ανθρώπους του Ροδάκινου που έζησαν τη φρίκη της Κατοχής και της πυρπόλησης, αλλά και σε εκείνους που με το θάρρος και τη θυσία τους κράτησαν ζωντανή την ελπίδα της ελευθερίας.
Η μνήμη του Ροδάκινου μένει ζωντανή.
Η ιστορία του δεν καίγεται.
Και η θυσία των ανθρώπων του αποτελεί παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές.
Τομέας Πολιτισμού
Δήμου Αγίου Βασιλείου
